'Cơ chế' duyệt hồ sơ của cựu Cục trưởng An toàn thực phẩm Trần Việt Nga

Theo cáo buộc, từ tháng 9-2018, bị cáo Nguyễn Thanh Phong (cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (ATTP) đã thống nhất chủ trương cho các chuyên viên nhận tiền ngoài lệ phí quy định (từ 5- 10 triệu đồng/bộ hồ sơ; trung bình 7 triệu đồng/hồ sơ) của các cá nhân, tổ chức xin cấp Giấy tiếp nhận công bố sản phẩm, đồng thời thống nhất ăn chia số tiền nhận hối lộ.

Thực hiện theo chủ trương trên, từ năm 2018- 2024, các chuyên viên Cục ATTP đã nhận tổng số hơn 93 tỷ đồng của các cá nhân để tạo điều kiện sớm cấp Giấy tiếp nhận. Trong đó, bị cáo Nguyễn Thanh Phong bị xác định hưởng lợi hơn 43 tỷ đồng.

Không chỉ nhân viên dưới quyền, hàng loạt bị cáo đưa hối lộ cũng "tố" nữ Cục trưởng Trần Việt Nga gây khó để nhận tiền.

Trong số 21 bị cáo bị xét xử về tội “Đưa hối lộ”, bị cáo Nguyễn Thị Vinh bị cáo buộc đưa hối lộ cho 3 chuyên viên của cục ATTP để được hướng dẫn, tạo điều kiện cấp Giấy tiếp nhận, Giấy xác nhận cho khách hàng trong thời gian từ năm 2018 đến tháng 1-2022. Bị cáo đưa hối lộ 4,3 tỷ đồng và được hưởng lợi cá nhân 211 triệu đồng.

Tại phiên tòa, bị cáo Vinh thừa nhận cáo trạng truy tố là đúng và cho biết, nếu bị cáo này không chuyển tiền cho các chuyên viên thì sẽ không được hướng dẫn, sửa chữa để hồ sơ hoàn thiện.

Vinh khai mỗi hồ sơ bị cáo thu 13-15 triệu đồng bao gồm tất cả các chi phí, tiền công của bị cáo là 500.000 đồng. Số tiền hưởng lợi 211 triệu đồng trong 2,5 năm bị cáo sử dụng chi tiêu cho gia đình.

Bị cáo Lại Thị Thu Anh bị cáo buộc đã đưa hối lộ 4,7 tỷ đồng cho 7 chuyên viên trong thời gian từ năm 2018 đến tháng 6-2019. Tổng số tiền bị cáo hưởng lợi cá nhân là 425 triệu đồng.

Bị cáo Thu Anh khai, bản thân là Giám đốc Công ty Great Health Việt Nam và làm dịch vụ đăng ký công bố sản phẩm cho các doanh nghiệp. Quá trình làm việc, bị cáo quen biết các chuyên viên, có bạn học là Hoàng Thanh Hà là chuyên viên ở Cục.

Bị cáo có chuyên môn về lĩnh vực soạn hồ sơ. Khoảng năm 2018, khi Nghị định 15 ban hành, hồ sơ nộp lên nhiều lần bị yêu cầu sửa đổi, bổ sung. Không có quy định pháp luật hướng dẫn sửa đổi như thế nào, do đó phải xin ý kiến chuyên viên, lãnh đạo phòng, Cục để sửa đổi, bổ sung.

Các bị cáo trong vụ án bị đưa ra xét xử tại phiên tòa.

Sau này, bị cáo Hoàng Thanh Hà (cựu Phó trưởng phòng Quản lý sản phẩm thực phẩm) thông báo về “cơ chế chung” của Cục, phải chi 8 triệu một hồ sơ sản phẩm trong nước, 10 triệu một hồ sơ sản phẩm nhập khẩu thì mới được hướng dẫn.

“Nếu doanh nghiệp không đưa tiền thì không được phía Cục hướng dẫn nội dung sửa đổi. Bị cáo nghĩ rằng không còn lựa chọn nào khác, phải đồng ý với cơ chế này” – nữ giám đốc doanh nghiệp khai.

Bị cáo Thu Anh khẳng định, không hề tự nguyên, nếu tự nguyện thì chỉ cám ơn 500 nghìn đồng. “Nếu được lựa chọn, không bao giờ bị cáo đưa 8-10 triệu đồng một hồ sơ” -bị cáo này nói. Bị cáo Thu Anh đã thu từ 13-15 triệu đồng một hồ sơ của khách hàng và được hưởng 800 nghìn đồng mỗi hồ sơ. Số tiền hưởng lợi, bị cáo sử dụng để nuôi con nhỏ.

Bị cáo Đậu Thị Giang bị cáo buộc đưa hối lộ hơn 1,7 tỷ đồng cho 2 cá nhân của Cục ATTP để được hướng dẫn, tạo điều điều cấp Giấy tiếp nhận, Giấy xác nhận cho khách hàng. Trong đó, bị cáo Giang đưa cho Trần Việt Nga (cựu Cục trưởng Cục ATTP) 4 triệu đồng và đưa cho bị cáo Phùng Thúy Hà hơn 1,7 tỷ đồng.

Tại tòa, bị cáo Giang khai, trong thời gian bị cáo Nguyễn Thanh Phong là người ký, các hồ sơ bị cáo nộp lên đều không bị gây khó khăn và đa số hồ sơ đều có kết quả. Nhưng đến thời điểm bị cáo Trần Việt Nga là người ký hồ sơ, bị cáo có 2 hồ sơ đã nộp lên hệ thống.

Tuy nhiên, hồ sơ của bị cáo bị kéo dài rất lâu. Bị cáo đã phải sửa đổi, bổ sung đến mức không còn cái gì phải sửa nữa. Do đó, bị cáo tìm gặp bị cáo Phùng Thị Thúy Hà (chuyên viên của Cục ATTP) hỏi tại sao hồ sơ của bị cáo bị kéo dài lâu như thế dù bị cáo đã bổ sung hết rồi. Khi đó, bị cáo Hà bảo phải "chờ cơ chế của chị Nga".

Chờ mãi không thấy thông tin gì, bị cáo lại lên gặp bị cáo Hà hỏi tiếp. Khi đó, nữ chuyên viên Cục ATTP bảo bị cáo lên gặp bị cáo Nga xem như thế nào và đưa cho Nga 2 triệu đồng. Do bị cáo có 2 hồ sơ nên bị cáo cho 4 triệu vào tờ A4 dập ghim, bên ngoài ghi mã hồ sơ của bị cáo và để trên bàn làm việc của chị Nga. Sau đó, 2 hồ sơ trên của bị cáo được trả kết quả.

Sau đó một thời gian bị cáo Hà chủ động gọi bị cáo lên thông báo cơ chế để không bị gây khó khăn và bảo phải chi theo cơ chế của nữ Cục trưởng từ 4-8 triệu đồng/hồ sơ tùy loại. Tổng số tiền bị cáo đưa cho bị cáo Nga và bị cáo Hà là hơn 1,7 tỷ đồng. Bị cáo được hưởng lợi hơn 160 triệu đồng.

Tương tự, nhiều bị cáo trong vụ án bị truy tố tội “Đưa hối lộ” cũng trình bày, khai báo về việc bị nữ Cục trưởng Cục ATTP “om” hồ sơ nên buộc phải chấp nhận cái gọi là “cơ chế” và thực chất là phải chung chi tiền “bôi trơn” mới được cấp giấy tờ cần thiết.

Lâm Vinh