Cô gái khiếm thị đỗ nhiều trường đại học top thế giới, trong đó có: Harvard, Oxford, Yale

Có những đứa trẻ lớn lên trong vòng tay gia đình, nhưng cũng có những đứa trẻ phải học cách tự lập từ khi tuổi thơ còn chưa trọn vẹn. Với Đồng Thị Hải Yến, SN 2000, Bắc Ninh (quê Lạng Giang - Bắc Giang cũ), hành trình trưởng thành bắt đầu từ những ngày tháng chống chọi với bóng tối và những cuộc chia ly sớm hơn tuổi.

Yến mong muốn theo đuổi con đường nghiên cứu chuyên sâu về sức khỏe tinh thần. Ảnh: NVCC

Ngay từ khi mới chào đời được 20 ngày, Yến đã được xác định mắc khiếm thị bẩm sinh. Trong những năm tháng đầu đời, cô bé liên tục bước vào phòng phẫu thuật với hy vọng giữ lại ánh sáng cho đôi mắt. Trải qua 7 ca mổ liên tiếp, điều kỳ diệu vẫn không đến. Mắt phải của Yến mất hoàn toàn khả năng nhìn, còn mắt trái chỉ duy trì được thị lực rất thấp.

Dẫu vậy, gia đình chưa bao giờ xem khiếm khuyết ấy là dấu chấm hết cho tương lai của con gái. Năm 5 tuổi rưỡi, Yến được bố đưa đến học tại một ngôi trường dành cho trẻ khuyết tật ở Bắc Giang. Hai năm sau, theo sự giới thiệu của những người có kinh nghiệm trong cộng đồng người khiếm thị, gia đình đưa em vào Tp.HCM để học tập và sinh hoạt tại một mái ấm dành riêng cho trẻ mù.

Cô gái khiếm thị trúng tuyển loạt Đại học Harvard, Oxford, Stanford. Ảnh: NVCC

Đó là quyết định khiến cả gia đình trăn trở. Một cô bé mới 7 tuổi phải rời xa vòng tay cha mẹ, mang theo hành trang chỉ là vài món đồ cá nhân và tấm ảnh gia đình luôn được giữ bên mình. Nhưng chính khoảng thời gian ấy đã rèn giũa cho Yến sự mạnh mẽ và tinh thần tự lập hiếm có.

Một năm đầu tiên ở mái ấm, em được các sơ dạy riêng trước khi hòa nhập với chương trình giáo dục phổ thông. Những thử thách nhanh chóng xuất hiện. Nếu bạn bè chỉ cần vài cuốn sách giáo khoa, Yến phải sử dụng cả chồng sách chữ nổi dày gấp nhiều lần. Mỗi bài học đều đòi hỏi nhiều thời gian và nỗ lực hơn.

Tuy nhiên, khó khăn lớn nhất không nằm ở việc học. Những năm học cấp hai từng là khoảng thời gian đầy áp lực khi Yến thường xuyên mặc cảm về ngoại hình và khuyết tật của bản thân. Những lời trêu chọc vô tình từ bạn bè khiến cô bé nhiều lần tổn thương. Có lúc, Yến từng nghĩ đến chuyện từ bỏ việc học.

Cô gái khiếm thị tham dự các hội nghị quốc tế. Ảnh: NVCC

Bước ngoặt chỉ đến khi em nhận ra rằng nếu dừng lại, tương lai sẽ càng trở nên chật hẹp hơn. Với một người khuyết tật, tri thức có thể là con đường ngắn nhất để tự chủ cuộc sống và khẳng định giá trị bản thân.

Từ suy nghĩ đó, Yến bắt đầu đặt ra những mục tiêu cụ thể cho từng giai đoạn. Cô bé chăm chỉ học tập, liên tục đạt thành tích xuất sắc trong nhiều năm liền. Không chỉ vậy, Yến còn gây ấn tượng trong lĩnh vực thể thao dành cho người khuyết tật với hơn 50 huy chương trong nước và quốc tế, trong đó có huy chương bạc tại Đại hội Thể thao Người khuyết tật Đông Nam Á và huy chương vàng tại Đại hội Thể thao Người khuyết tật Trẻ châu Á.

Sau khi tốt nghiệp THPT, Yến theo học ngành Công tác xã hội. Tuy nhiên, càng học, cô càng nhận ra bản thân mong muốn được theo đuổi một môi trường học thuật rộng mở hơn để phát triển năng lực nghiên cứu.

Năm 2020, Yến trúng tuyển vào Đại học Fulbright Việt Nam. Đây tiếp tục là một thử thách không nhỏ. Môi trường học tập hoàn toàn bằng tiếng Anh khiến nữ sinh nhiều lần rơi vào trạng thái căng thẳng.

Trong những ngày đầu, khả năng nghe hiểu của Yến rất hạn chế. Việc theo kịp bài giảng trở thành cuộc chạy đua đầy áp lực. Kết thúc học kỳ đầu tiên, cô nhận điểm D – kết quả thấp nhất kể từ khi đi học.

Nhưng thay vì xem đó là thất bại, Yến coi đây là lời nhắc nhở để cố gắng nhiều hơn. Cô ghi âm toàn bộ bài giảng để nghe lại nhiều lần, chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ từ các trung tâm học thuật và dành thêm hàng giờ mỗi ngày cho việc tự học.

Sự kiên trì cuối cùng đã mang lại trái ngọt. Năm 2024, Yến tốt nghiệp xuất sắc với hai chuyên ngành Tâm lý học và Việt Nam học, đồng thời nằm trong nhóm sinh viên có thành tích học tập cao nhất trường.

Không dừng lại ở đó, cô gái trẻ tiếp tục theo đuổi mục tiêu trở thành nhà nghiên cứu và giảng viên đại học trong lĩnh vực sức khỏe tinh thần. Hai năm sau tốt nghiệp, Yến vừa làm việc vừa âm thầm chuẩn bị hồ sơ ứng tuyển vào các chương trình thạc sĩ hàng đầu thế giới.

Điều đặc biệt là trong các bài luận cá nhân, cô không tập trung kể về những khó khăn mình từng trải qua. Thay vào đó, Yến lựa chọn nói về những giá trị muốn tạo ra cho cộng đồng.

Cô giới thiệu các nghiên cứu liên quan đến sức khỏe tâm thần, các dự án hỗ trợ người yếu thế và những sáng kiến tạo việc làm cho người khuyết tật. Nhiều công trình nghiên cứu của Yến còn có sự hợp tác với các học giả quốc tế và các trường đại học danh tiếng.

Nhờ hồ sơ học thuật nổi bật cùng định hướng nghề nghiệp rõ ràng, Yến lần lượt nhận thư báo trúng tuyển từ hàng loạt trường đại học danh giá như: Harvard, Stanford, Oxford, Columbia, Yale, Brown và Johns Hopkins.

Trong số những lựa chọn đó, cô quyết định theo học tại Yale với gói hỗ trợ tài chính lên tới gần 4 tỷ đồng cho chương trình kéo dài hai năm. Trước đó, cô cũng nhận được học bổng toàn phần từ Oxford.

Tháng 8 tới, Yến sẽ lên đường sang Mỹ để bắt đầu hành trình mới. Phía trước vẫn còn nhiều thử thách, nhưng cô gái trẻ không xem khiếm thị là giới hạn.

Với Yến, đôi mắt có thể chỉ đón nhận được rất ít ánh sáng, nhưng khát vọng vươn lên thì không bao giờ bị thu hẹp. Và chính niềm tin ấy đã giúp cô đi từ một cô bé gần như không nhìn thấy ánh sáng đến cánh cổng của những trường đại học danh giá bậc nhất hành tinh.