'Cơn khát' AI kéo đầu tư doanh nghiệp Mỹ tăng mạnh nhất 13 năm

Anthropic, doanh nghiệp đứng sau chatbot Claude, cùng Meta Platforms - công ty mẹ của Facebook đang lên kế hoạch huy động tới 200 tỷ USD để phát triển hạ tầng AI. Làn sóng đầu tư khổng lồ từ các doanh nghiệp đang trở thành một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế Mỹ.

Trước đó, các doanh nghiệp Mỹ đã chi hàng trăm tỷ USD cho cuộc đua AI. Dòng tiền được rót vào hàng loạt loại tài sản và nguyên vật liệu, từ chip, máy tính, thiết bị điện, tua-bin năng lượng cho tới thép, xi măng, bê tông, nhựa tiên tiến và kim loại đất hiếm, nhằm phục vụ việc xây dựng hàng nghìn trung tâm dữ liệu.

Không chỉ thúc đẩy hoạt động đầu tư, làn sóng chi tiêu này còn tạo thêm lực đẩy cho thị trường chứng khoán và hình thành cái gọi là “hiệu ứng của cải”.

“Hiệu ứng của cải” tiếp sức tiêu dùng

Theo cơ chế này, khi giá trị tài sản tích lũy trên thị trường chứng khoán tăng lên, người tiêu dùng có xu hướng mạnh tay chi tiêu hơn. Đây là yếu tố đáng chú ý đối với nền kinh tế Mỹ, nơi tiêu dùng thường được xem là động lực tăng trưởng chủ chốt và đóng góp gần 70% GDP. Ông Stephen Stanley, nhà kinh tế trưởng phụ trách khu vực Mỹ tại Santander Capital Markets, nhận định: “Trong một thời gian qua, đầu tư doanh nghiệp đã trở thành thành phần mạnh mẽ nhất của nền kinh tế”.

Đà tăng của đầu tư doanh nghiệp tiếp tục được thể hiện qua số liệu mới nhất. Trong tháng 9, một thước đo quan trọng về đầu tư doanh nghiệp, được gọi là “các đơn đặt hàng cốt lõi”, đã tăng mạnh tháng thứ 5 liên tiếp, theo báo cáo do Chính phủ Mỹ công bố ngày 27/10.

Đầu tư doanh nghiệp tăng 13,5% trong 12 tháng

Đáng chú ý, trong 12 tháng tính đến tháng 9/2026, đầu tư doanh nghiệp tăng 13,5%. Nếu không tính giai đoạn đại dịch, đây là lần đầu tiên trong 13 năm khoản mục này ghi nhận tốc độ tăng trưởng mạnh như vậy.

AI bắt đầu thu hút sự chú ý rộng rãi từ năm 2022. Tuy nhiên, làn sóng đầu tư quy mô lớn của doanh nghiệp chỉ thực sự hình thành trong thời gian gần đây. Chi tiêu cho công nghệ cao bắt đầu tăng tốc từ cuối năm 2024 và bùng nổ kể từ mùa xuân năm nay. Dòng vốn khổng lồ đổ vào AI đang góp phần thúc đẩy GDP - thước đo chính thức về quy mô hoạt động của nền kinh tế. GDP Mỹ trong quý III được dự báo tăng với tốc độ từ 3% đến 4% theo mức quy đổi cả năm, mạnh nhất trong vài năm trở lại đây. Bộ Thương mại Mỹ dự kiến công bố báo cáo GDP vào ngày 29/10.

Doanh nghiệp chưa có dấu hiệu giảm tốc đầu tư AI

Triển vọng đầu tư của doanh nghiệp Mỹ vẫn tích cực, khi chưa có nhiều dấu hiệu cho thấy làn sóng rót vốn vào AI sẽ sớm chững lại. Anthropic được cho là đang chuẩn bị huy động một khoản tiền khổng lồ thông qua đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO). Trong khi đó, Meta và nhiều tập đoàn công nghệ lớn khác vẫn tiếp tục tập trung nguồn lực cho AI.

Sự bùng nổ trong chi tiêu doanh nghiệp đang tạo thêm lực đẩy đáng kể cho nền kinh tế và thị trường chứng khoán Mỹ, đồng thời giúp nhóm người Mỹ giàu có gia tăng nguồn lực tài chính để tiếp tục chi tiêu.

Việc làn sóng đầu tư AI có trở thành một bong bóng đầu cơ hay không vẫn là câu hỏi chưa có lời giải. Tuy nhiên, quy mô vốn khổng lồ mà các doanh nghiệp đang rót vào lĩnh vực này cho thấy họ vẫn đang đặt cược mạnh vào triển vọng của AI.