Công nghệ cao mở hướng phát triển mới cho thủy sản Hà Nội

Sơ chế cá tại Hợp tác xã Thủy sản công nghệ cao Đại Áng (xã Ngọc Hồi). Ảnh: Hoàng Mai

Với lợi thế về diện tích mặt nước, hệ thống sông ngòi và nhu cầu tiêu dùng lớn, Hà Nội có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển nuôi trồng thủy sản. Tuy nhiên, trước yêu cầu ngày càng cao của thị trường về chất lượng, an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường, việc duy trì phương thức nuôi truyền thống không còn phù hợp. Vì vậy, ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số đang trở thành hướng đi quan trọng của ngành thủy sản Thủ đô. Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, toàn thành phố hiện có hơn 16.470 hộ nuôi trồng thủy sản, với tổng diện tích khoảng 24.700ha. Nhiều vùng nuôi tập trung đã được hình thành, đạt năng suất trung bình từ 10-12 tấn/ha/năm. Các đối tượng nuôi chủ lực gồm: Cá rô phi, trắm cỏ, chép lai, trắm đen, cá lăng, điêu hồng... phù hợp với điều kiện tự nhiên và nhu cầu thị trường.

Tại Hợp tác xã Thủy sản công nghệ cao Đại Áng (xã Ngọc Hồi), việc mạnh dạn đầu tư công nghệ đã giúp nâng cao rõ rệt hiệu quả sản xuất. Anh Nguyễn Văn Thiêm, Giám đốc hợp tác xã cho biết, đơn vị hiện có 15 bể nuôi trên diện tích 10ha mặt nước, sản lượng đạt khoảng 300 tấn cá mỗi năm, cao gấp 1,8 lần so với phương thức nuôi truyền thống trên cùng diện tích. Theo đó, kiểm soát chặt chẽ môi trường nuôi và tổ chức sản xuất theo quy trình khép kín. Cá được nuôi trong bể sạch, thường xuyên sục khí và hút chất thải, giúp môi trường nước ổn định, hạn chế mùi và giảm nguy cơ ô nhiễm. Không chỉ nâng cao năng suất, mô hình còn hướng tới tận dụng phụ phẩm và chất thải trong quá trình sản xuất. Chất thải được thu gom, xử lý để sử dụng trong trồng trọt, góp phần giảm lượng chất thải ra môi trường và nâng cao hiệu quả kinh tế.

Tại xã Ứng Hòa, hộ gia đình ông Nguyễn Đức Thìn cũng đã ứng dụng công nghệ số trong phát triển mô hình nuôi thủy sản thâm canh trên diện tích hơn 4ha. Thông qua hệ thống camera, hoạt động tại khu vực ao nuôi được theo dõi thường xuyên, giúp người nuôi sớm phát hiện những dấu hiệu bất thường và có biện pháp xử lý kịp thời. Bên cạnh đó, lượng ô xy trong ao và hoạt động của máy cho cá ăn có thể được quản lý, điều khiển từ xa thông qua ứng dụng cài đặt trên điện thoại. Việc ứng dụng công nghệ giúp người nuôi chủ động hơn trong quản lý sản xuất, kiểm soát lượng thức ăn, hạn chế lãng phí vật tư và tạo điều kiện thuận lợi cho thủy sản sinh trưởng, phát triển.

Hiện trên địa bàn thành phố Hà Nội có khoảng 9.700ha nuôi trồng thủy sản ứng dụng chế phẩm sinh học và máy quạt nước. Nhiều mô hình biofloc được triển khai tại các xã Ba Vì, Ứng Hòa nhằm hạn chế thay nước, tận dụng hệ vi sinh để xử lý chất thải, qua đó giảm nguy cơ ô nhiễm môi trường. Năng suất tại một số mô hình “sông trong ao” có thể đạt 16-20 tấn/bể/vụ đối với bể có thể tích khoảng 220-250m³. Việc kiểm soát tốt các điều kiện nuôi cũng giúp chất lượng cá đồng đều hơn, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường.

Để tạo nền tảng cho phát triển nuôi trồng thủy sản ứng dụng công nghệ cao, Hà Nội đang triển khai một số dự án, vùng sản xuất tập trung, trong đó có Khu thủy sản công nghệ cao Phú Xuyên tại Tri Trung với quy mô 122,7ha trong giai đoạn 2021-2030. Cùng với đó là định hướng phát triển nông nghiệp công nghệ cao tại khu vực Ứng Hòa.

Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Tạ Văn Tường cho biết, để nuôi trồng thủy sản phát triển bền vững, thành phố sẽ tiếp tục đầu tư cơ sở hạ tầng đồng bộ cho các vùng nuôi tập trung, đồng thời tăng cường bảo vệ và phát triển nguồn lợi thủy sản. Ngoài ra, xây dựng các chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ, giúp người nuôi có đầu ra ổn định và nâng cao giá trị sản phẩm. Ngành Nông nghiệp và Môi trường cũng khuyến khích các hộ dân, hợp tác xã ứng dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật và công nghệ số nhằm nâng cao năng suất, chất lượng, từng bước xây dựng thương hiệu thủy sản Hà Nội.