Đà Nẵng cần làm gì để thúc đẩy du lịch xanh?

Những mô hình du lịch xanh tiêu biểu

Tại hội nghị “Du lịch xanh Đà Nẵng - Xu hướng và giải pháp phát triển bền vững” chiều 14/10, Phó Cục trưởng Cục Du lịch quốc gia Việt Nam Vũ Quang Dũng nhấn mạnh, du lịch xanh không còn là khẩu hiệu hay tùy chọn mang tính phong trào mà đã trở thành xu thế tất yếu, là "tấm vé thông hành" bắt buộc cho tương lai của ngành du lịch toàn cầu, trong đó có Việt Nam.

Phó Cục trưởng Cục Du lịch quốc gia Việt Nam Vũ Quang Dũng phát biểu tại hội nghị "Du lịch xanh Đà Nẵng - Xu hướng và giải pháp phát triển bền vững” chiều 14/10.

Theo Báo cáo Du lịch & Phát triển bền vững 2026 của Booking.com, 85% du khách cho biết du lịch bền vững hơn rất quan trọng đối với họ. Dữ liệu Khảo sát du lịch bền vững 2026 của Agoda cho thấy 35% du khách muốn có thêm các tour và trải nghiệm bảo vệ môi trường, hỗ trợ cộng đồng địa phương. Điều này chứng minh "chỉ số xanh" đang trực tiếp định hình lại năng lực cạnh tranh của mọi điểm đến trên bản đồ thế giới.

Ông Vũ Quang Dũng chia sẻ, thực hiện Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về Kế hoạch hành động quốc gia về tăng trưởng xanh, ngành du lịch Việt Nam đang dịch chuyển mạnh mẽ từ chiều rộng sang chiều sâu. Nhiều mô hình du lịch xanh tiêu biểu đã và đang được vận hành khá thành công.

Chẳng hạn, mô hình “Điểm đến tuần hoàn, giảm rác thải” tại Hội An (TP Đà Nẵng) giúp giảm thiểu hơn 60% rác thải nhựa; đảo Cô Tô (Quảng Ninh) cắt giảm 75% rác thải nhựa nhờ quy trình kiểm soát nghiêm ngặt. Mô hình “Doanh nghiệp đạt chuẩn nhãn xanh” tại khu du lịch sinh thái Tràng An, Tam Cốc - Bích Động và cơ sở nghỉ dưỡng cao cấp Emeralda Resort (Ninh Bình) đã tiên phong triển khai giải pháp tự tuần hoàn nước, sử dụng hoàn toàn thiết bị tiết kiệm năng lượng và bảo tồn nguyên vẹn hệ sinh thái tự nhiên.

Đặc biệt mô hình “Du lịch sinh thái, sức chứa giới hạn” như chuỗi sản phẩm khám phá hang động tại Quảng Bình do Công ty Oxalis Adventure vận hành đã giới hạn tuyệt đối số lượng khách tham gia để bảo vệ cấu trúc địa chất, đồng thời cam kết tuyển dụng 100% nhân lực là người địa phương.

Cụ thể hóa các hành lang pháp lý

Ông Vũ Quang Dũng cho biết, để các mô hình xanh không dừng lại ở mức đơn lẻ, Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam cùng các đơn vị liên quan ở các bộ, ngành đang khẩn trương đề xuất cụ thể hóa các hành lang pháp lý nhằm hỗ trợ tối đa cho doanh nghiệp lữ hành, lưu trú chuyển đổi xanh, tập trung vào 4 nhóm chính sách cốt lõi.

Một là ưu đãi tín dụng xanh và thuế suất. Về vốn vay, đề xuất hướng dẫn các tổ chức tín dụng ưu tiên bố trí nguồn vốn, áp dụng lãi suất ưu đãi thấp hơn 1,5% - 2% so với lãi suất thông thường cho các dự án đầu tư du lịch đạt tiêu chí xanh (như xây dựng khách sạn tuần hoàn, đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà, hệ thống xử lý nước thải đạt chuẩn bảo tồn).

Về thuế, đề xuất áp dụng thuế nhập khẩu ưu đãi đối với các trang thiết bị, công nghệ tiết kiệm năng lượng, công nghệ tái chế chất thải mà trong nước chưa sản xuất được; áp dụng thời gian khấu hao nhanh đối với tài sản cố định thuộc danh mục chuyển đổi xanh.

Hai là hỗ trợ phát triển hạ tầng. Đề xuất doanh nghiệp đầu tư vào sản phẩm du lịch sinh thái gắn với nông nghiệp, nông thôn tại các vùng điều kiện kinh tế khó khăn được hưởng ưu đãi thuê đất, tối giản hóa quy trình thủ tục giao đất, thuê đất để làm cơ sở dịch vụ không kiên cố (điểm nghỉ dừng chân, đường dạo sinh thái) mà không làm thay đổi mục đích sử dụng đất chính.

Ba là tăng cường hiệu quả của Quỹ hỗ trợ phát triển du lịch. Đề xuất Quỹ hỗ trợ chi phí đánh giá ban đầu và hỗ trợ chi phí cấp chứng nhận nhãn xanh cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ; hỗ trợ tổ chức các khóa đào tạo, tập huấn miễn phí về kỹ năng vận hành du lịch giảm phát thải, quản trị rác thải nhựa cho cộng đồng làm du lịch bản địa.

Bốn là ưu tiên trong các chiến dịch xúc tiến, quảng bá quốc gia. Đề xuất dành không gian quảng bá trực quan, ưu tiên giới thiệu các sản phẩm, thương hiệu đạt chứng nhận xanh của địa phương tại các hội chợ du lịch lớn và trên các kênh truyền thông chính thống của Cục Du lịch quốc gia.

Để Đà Nẵng trở thành điểm đến du lịch xanh đẳng cấp quốc tế

Theo ông Vũ Quang Dũng, để không chỉ là một trong những trọng điểm du lịch của cả nước, đầu tàu du lịch của miền Trung mà còn là điểm đến du lịch xanh đẳng cấp quốc tế, Đà Nẵng cần chủ động tận dụng triệt để khung chính sách cho phép để triển khai và giải quyết một số nhóm vấn đề trọng tâm.

Trước hết là tính toán và kiểm soát nghiêm ngặt "sức chứa điểm đến", không đánh đổi chất lượng môi trường du lịch lấy tăng trưởng cơ học về lượng khách. Đà Nẵng cần xây dựng các chỉ báo định lượng để kiểm soát lượng khách tại các vùng nhạy cảm sinh thái như bán đảo Sơn Trà, Cù lao Chàm; các di sản văn hóa thế giới Hội An, Mỹ Sơn… nhằm bảo vệ các giá trị đặc sắc và phát triển bền vững.

Đồng thời phát triển cân bằng sản phẩm trục Đông - Tây. Đà Nẵng cần các giải pháp đẩy mạnh dịch chuyển, mở rộng không gian du lịch về phía Tây, thúc đẩy phát triển mô hình làng du lịch sinh thái cộng đồng, tận dụng chính sách hỗ trợ du lịch nông thôn để phát triển sản phẩm "du lịch xanh", kết nối nông sản sạch từ trang trại đến hệ thống du lịch cao cấp.

Cùng với đó, Đà Nẵng cần tiên phong chuyển đổi số gắn liền chuyển đổi xanh. Đẩy nhanh ứng dụng dữ liệu số thông minh vào quản trị xanh. Thí điểm hệ thống kiểm toán năng lượng, quản lý rác thải tự động tại toàn bộ các tổ hợp khách sạn lớn ven biển và ven sông Hàn.

Bên cạnh các bộ tiêu chí du lịch xanh trước đây và Bộ tiêu chí du lịch xanh đối với cơ sở lưu trú vừa ban hành, Đà Nẵng cần sớm ban hành các tiêu chí về các lĩnh vực dịch vụ du lịch còn lại trên địa bàn, đi kèm cơ chế tôn vinh, khen thưởng xứng đáng từ ngân sách địa phương đối với các doanh nghiệp tiên phong thực hiện cam kết chuyển đổi xanh và không phát thải (Net-Zero).