Đại biểu Nguyễn Duy Thanh: Cần làm rõ chính sách thuế, kế toán đối với giao dịch hàng hoá phái sinh

Sáng 20/11, tại Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khoá XVI, thảo luận tại hội trường về dự án Luật Giao dịch hàng hoá phái sinh, đại biểu Nguyễn Duy Thanh (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Cà Mau) đề nghị làm rõ chính sách thuế giá trị gia tăng, quy định kế toán và điều kiện ghi nhận chi phí đối với các giao dịch phái sinh.

Theo đại biểu Nguyễn Duy Thanh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Cà Mau, Uỷ viên Uỷ ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, quy định pháp luật cần bảo đảm minh bạch, thống nhất, giúp doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, chủ động tính toán chi phí và nghĩa vụ tài chính khi tham gia thị trường.

Đại biểu Nguyễn Duy Thanh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Cà Mau, Uỷ viên Uỷ ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, phát biểu thảo luận tại hội trường.

Đại biểu Nguyễn Duy Thanh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Cà Mau, Uỷ viên Uỷ ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, phát biểu thảo luận tại hội trường.

Bảo đảm thống nhất về chính sách thuế

Tập trung góp ý quy định về thuế giá trị gia tăng đối với sản phẩm phái sinh, đại biểu Nguyễn Duy Thanh cho rằng, việc sửa đổi quy định về sản phẩm phái sinh không chịu thuế giá trị gia tăng, trong đó thay đổi căn cứ dẫn chiếu từ pháp luật về thương mại sang pháp luật về giao dịch hàng hoá phái sinh, cần được đánh giá kỹ lưỡng.

Đại biểu đề nghị Chính phủ giải trình rõ việc thay đổi căn cứ dẫn chiếu này có làm thay đổi phạm vi các sản phẩm phái sinh không chịu thuế hay không. Đặc biệt, đối với những giao dịch phái sinh được các bên thoả thuận trực tiếp, không thông qua tổ chức trung gian và thực hiện theo quy định của pháp luật dân sự, cần làm rõ các giao dịch này có tiếp tục được áp dụng chính sách không chịu thuế giá trị gia tăng sau khi luật được sửa đổi hay không.

Theo đại biểu, nếu chủ trương chính sách thuế không thay đổi thì quy định sửa đổi phải bảo đảm không bỏ sót những sản phẩm đang thuộc diện không chịu thuế. Đồng thời, cần phân biệt rõ hợp đồng phái sinh với hợp đồng mua bán hàng hoá thông thường có thời hạn giao hàng trong tương lai, tránh cách hiểu và áp dụng không thống nhất.

Một vấn đề khác được đại biểu lưu ý là nghĩa vụ thuế đối với các khoản thu, chi phát sinh trong quá trình thực hiện giao dịch.

Trên thực tế, doanh nghiệp có thể vừa thực hiện hoạt động mua bán hàng hoá, vừa nhận hoặc thanh toán khoản chênh lệch từ hợp đồng phái sinh, đồng thời chi trả phí môi giới, phí lưu kho và các chi phí dịch vụ liên quan. Vì vậy, cần xác định nghĩa vụ thuế của từng khoản thu, chi trên cơ sở đúng bản chất giao dịch.

Đại biểu nhấn mạnh, việc sản phẩm phái sinh thuộc đối tượng không chịu thuế không đồng nghĩa với việc tất cả hàng hoá, dịch vụ liên quan cũng không chịu thuế. Quy định rõ nội dung này sẽ góp phần hạn chế vướng mắc trong quá trình kê khai và thực hiện nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp.

Toàn cảnh phiên họp sáng 20/11.

Toàn cảnh phiên họp sáng 20/11.

Cần hướng dẫn cụ thể về kế toán và chi phí được trừ

Bên cạnh chính sách thuế, đại biểu Nguyễn Duy Thanh quan tâm đến việc tổ chức thực hiện các quy định về kế toán đối với giao dịch hàng hoá phái sinh.

Đại biểu ghi nhận dự thảo đã quy định nguyên tắc áp dụng pháp luật về kế toán và thuế phù hợp với đặc điểm của giao dịch. Tuy nhiên, để bảo đảm tính khả thi, đại biểu đề nghị Bộ Tài chính rà soát các quy định hiện hành, đồng thời chuẩn bị hướng dẫn cụ thể về chứng từ, phương pháp theo dõi tiền ký quỹ, thời điểm ghi nhận lãi, lỗ và các chi phí giao dịch.

Bên cạnh đó, cần làm rõ điều kiện để các khoản lỗ và chi phí phát sinh từ giao dịch phái sinh nhằm phòng ngừa rủi ro được chấp nhận khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp.

Theo đại biểu, cần phân biệt rõ giữa khoản được ghi nhận theo chế độ kế toán và khoản chi phí được chấp nhận khi xác định thu nhập chịu thuế. Đây là vấn đề có ý nghĩa thiết thực, bởi nếu thiếu hướng dẫn cụ thể, doanh nghiệp có thể gặp khó khăn trong hạch toán, kê khai thuế, đồng thời phát sinh cách hiểu khác nhau giữa doanh nghiệp và cơ quan thuế.

Từ những phân tích trên, đại biểu Nguyễn Duy Thanh đề nghị cơ quan soạn thảo phối hợp với Bộ Tài chính rà soát kỹ khoản 1, khoản 5 Điều 4 và khoản 2 Điều 55 của dự thảo trong quá trình tiếp thu, chỉnh lý.

Trường hợp việc sửa đổi làm mở rộng hoặc thu hẹp phạm vi sản phẩm không chịu thuế giá trị gia tăng, cần đánh giá đầy đủ tác động, thể hiện rõ trong dự thảo và báo cáo Quốc hội xem xét tại kỳ họp sau.

Đại biểu cũng nhấn mạnh sự cần thiết phải chuẩn bị các văn bản hướng dẫn thi hành để doanh nghiệp và cơ quan thuế có căn cứ áp dụng thống nhất ngay khi luật có hiệu lực.

Những kiến nghị của đại biểu Nguyễn Duy Thanh tập trung vào yêu cầu hoàn thiện chính sách theo hướng rõ ràng, đồng bộ và khả thi, qua đó giúp doanh nghiệp chủ động kiểm soát nghĩa vụ tài chính, hạn chế rủi ro trong quá trình thực hiện giao dịch hàng hoá phái sinh./.

                                                                                  Lê Hằng

Nguồn Cà Mau: https://baocamau.vn/dai-bieu-nguyen-duy-thanh-can-lam-ro-chinh-sach-thue-ke-toan-doi-voi-giao-dich-hang-hoa-phai-sinh-a134560.html