Đại biểu Quốc hội: Chính sách nhà ở cho thuê cần hướng đến ổn định lâu dài
Chiều 28-10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật Nhà ở (sửa đổi).
Tán thành với chính sách ưu đãi về nhà ở cho lực lượng vũ trang
Đại biểu Trịnh Xuân An (đoàn Đồng Nai) bày tỏ quan tâm đến nhà ở cho lực lượng vũ trang nhân dân. Theo đại biểu, đây là loại hình vừa mang tính an sinh, vừa gắn với chính sách cán bộ. Đại biểu tán thành với các chính sách ưu đãi đối với nhà cho lực lượng vũ trang.

Đại biểu Trịnh Xuân An (đoàn Đồng Nai) phát biểu thảo luận về dự án Luật Nhà ở (sửa đổi). Ảnh: TRỌNG HẢI
Theo đại biểu Trịnh Xuân An, các quy định về nhà ở cho lực lượng vũ trang trong dự thảo luật đang gắn với nhà ở xã hội. Đại biểu cho rằng, không nên gộp chung quy định nhà ở cho lực lượng vũ trang với cơ chế nhà ở xã hội, nhất là về hình thức đầu tư, điều kiện hưởng và thẩm quyền tổ chức thực hiện. Đại biểu đề nghị cần đa dạng hóa nguồn vốn, các loại hình phù hợp với địa bàn và xác định rõ vai trò của Bộ Quốc phòng, Bộ Công an đối với phát triển nhà ở cho lực lượng vũ trang. Đặc biệt, cần bảo đảm tính đồng bộ của hệ thống pháp luật, trong đó có Luật Nhà ở và các quy định pháp luật liên quan đến lực lượng vũ trang nhân dân.

Quang cảnh phiên họp. Ảnh: TRỌNG HẢI
Cần xác định nhà ở cho thuê là một trụ cột chính sách về nhà ở
Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn (đoàn Hải Phòng) cho rằng, cần chuyển mạnh tư duy phát triển nhà ở từ gia tăng nguồn cung sang đáp ứng đúng nhu cầu và khả năng chi trả của người dân. Đại biểu bày tỏ đồng tình với định hướng phát triển đa dạng các loại hình nhà ở, ưu tiên nhà ở cho thuê, nhà ở chính sách và gắn phát triển nhà ở với hệ thống hạ tầng.
Tuy nhiên, theo đại biểu, vấn đề lớn nhất hiện nay không đơn thuần là thiếu nhà ở, mà là sự mất cân đối về cơ cấu sản phẩm và khả năng tiếp cận của người dân. Thực tế cho thấy, có những khu vực phát triển nhiều dự án nhà ở thương mại nhưng giá bán vượt xa khả năng chi trả của phần lớn người lao động. Trong khi đó, nhu cầu nhà ở giá phù hợp, nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê dài hạn vẫn rất lớn.
Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn đề nghị, đối với chương trình phát triển nhà ở cấp tỉnh, cần bổ sung nguyên tắc xác định nhu cầu và cơ cấu phát triển nhà ở trên cơ sở thu nhập, khả năng chi trả, nhu cầu thuê hoặc mua nhà, biến động dân số, thị trường lao động và khả năng đáp ứng của hệ thống hạ tầng. Đồng thời, cần có cơ chế theo dõi, đánh giá việc thực hiện các chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, thay vì chỉ tập trung vào tổng diện tích sàn hoặc số lượng căn hộ được xây dựng.

Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn (đoàn Hải Phòng) phát biểu thảo luận về dự án Luật Nhà ở (sửa đổi).
Đối với việc phòng ngừa đầu cơ, trục lợi chính sách liên quan đến nhà ở xã hội, đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn đề nghị, việc kiểm soát không nên chỉ dừng ở hạn chế chuyển nhượng, mà cần quản lý cả quá trình xét duyệt, phân phối và sử dụng nhà ở xã hội. Cùng với đó, bổ sung quy định về kết nối dữ liệu nhà ở với dữ liệu đất đai, dân cư và các dữ liệu có liên quan để xác minh điều kiện thụ hưởng; công khai kết quả xét duyệt, bảo đảm bảo vệ dữ liệu cá nhân; kiểm soát việc chuyển nhượng, cho thuê lại trái quy định.
Liên quan đến nhà ở cho thuê, đại biểu Lý Anh Thư (đoàn An Giang) cho rằng, việc dành quỹ đất phát triển nhà ở cho thuê tại các khu có nhu cầu thuê nhà ở lớn là cần thiết, nhất là đô thị, khu vực phát triển giao thông công cộng, gần khu công nghiệp, khu chế xuất và các trường đại học, trường cao đẳng. Tuy nhiên, cần có căn cứ xác định quy mô quỹ đất, tránh bố trí hình thức hoặc là thực hiện thiếu thống nhất. Đồng thời, cần làm rõ tiêu chí xác định gần khu công nghiệp, khu chế xuất, gần các trường đại học, cao đẳng kết hợp với khoảng cách địa lý với khả năng kết nối giao thông và điều kiện tiếp cận thực tế.
Đại biểu Trương Hồ Hải (đoàn An Giang) đề nghị, cần xác định nhà ở cho thuê là một trụ cột chính sách với cơ chế ưu đãi rõ ràng. Cần nghiên cứu chính sách tín dụng, cơ chế tiếp cận đất đai, ưu đãi thuế được quy định đồng bộ trong pháp luật về thuế, đồng thời có phương pháp định giá thuê, bảo đảm cân bằng giữa khả năng chi trả người thuê và mức sinh lời hợp lý của nhà đầu tư. Đặc biệt, chính sách nhà ở cho thuê cần hướng đến sự ổn định lâu dài, làm rõ quyền nghĩa vụ các bên cho thuê và bên thuê, căn cứ chấm dứt hợp đồng, điều chỉnh giá thuê, cách xử lý đối với người thuê không còn đủ điều kiện nhưng đang có nhu cầu thuê thực sự. Trong đó, cần quan tâm đến một số trường hợp như người cao tuổi, người khuyết tật hoặc người không còn khả năng lao động, việc xử lý cần gắn với chính sách trợ giúp xã hội để tránh tình trạng mất chỗ ở đột ngột.
