Đại biểu Quốc hội lo thủ tục sở hữu trí tuệ kéo dài, tăng chi phí doanh nghiệp

Đại biểu Vũ Văn Tiến, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội phát biểu ý kiến chiều 24/10

Chiều 24/10, thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ, đại biểu Vũ Văn Tiến - Uỷ viên chuyên trách Uỷ ban Văn hoá và Xã hội cho rằng, việc chuyển trách nhiệm quản lý quyền đối với giống cây trồng từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường sang Bộ Khoa học và Công nghệ cần đi kèm quy định cụ thể về xử lý hồ sơ, thời hạn giải quyết và phối hợp giữa các cơ quan, tránh ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Theo ông Vũ Văn Tiến, sau hai thập kỷ thi hành, Luật Sở hữu trí tuệ đã góp phần bảo vệ thành quả nghiên cứu, sáng tạo, thúc đẩy phát triển giống cây trồng mới, nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị nông sản Việt Nam.

Tuy nhiên, lĩnh vực này có đặc thù gắn với thời vụ sản xuất. Việc khảo nghiệm, đánh giá giống cây trồng có thể kéo dài qua nhiều vụ, nên nếu quá trình chuyển giao quản lý thiếu phối hợp, hồ sơ có nguy cơ bị chậm, người dân phải bổ sung giấy tờ, doanh nghiệp phát sinh thêm thời gian và chi phí.

Đại biểu đề nghị làm rõ trách nhiệm tiếp nhận, thời hạn xử lý và việc kế thừa kết quả khảo nghiệm đã có, bảo đảm các hồ sơ đang giải quyết được xử lý liên tục, không phát sinh thủ tục, chi phí không cần thiết.

Bên cạnh đó, đại biểu Vũ Văn Tiến cho rằng cần phân định rõ trách nhiệm của Bộ Khoa học và Công nghệ và Bộ Nông nghiệp và Môi trường sau chuyển giao. Việc thống nhất đầu mối quản lý phải đi đôi với duy trì đội ngũ, kinh nghiệm và năng lực chuyên môn của ngành nông nghiệp, nhất là trong khảo nghiệm, đánh giá giống cây trồng.

Theo đại biểu, cơ quan soạn thảo cần đánh giá kỹ điều kiện nhân lực, chuyên môn và cơ chế phối hợp giữa hai bộ, để việc quản lý thống nhất nhưng vẫn phát huy được thế mạnh của ngành nông nghiệp, phục vụ tốt hơn người dân và doanh nghiệp.

Bảo đảm chất lượng giám định khi bỏ thẻ giám định viên

Liên quan đến hoạt động giám định sở hữu trí tuệ, đại biểu Đỗ Đức Hiển, Ủy viên Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội, cho rằng khi bỏ thẻ giám định viên theo chủ trương cắt giảm điều kiện kinh doanh, yêu cầu bảo đảm chất lượng giám định vẫn phải được đặt lên hàng đầu.

Theo ông, kết quả giám định là cơ sở để cơ quan quản lý nhà nước và các cơ quan liên quan đưa ra quyết định quan trọng trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ. Vì vậy, cần ban hành tiêu chuẩn, quy chuẩn cụ thể làm căn cứ hậu kiểm.

Đại biểu cũng đề nghị không duy trì thẻ giám định viên trong điều khoản chuyển tiếp. Nếu người đã được cấp thẻ trước đây tiếp tục sử dụng, trong khi người hành nghề sau này không có thẻ, sẽ tạo ra sự phân biệt giữa những người hoạt động trong cùng một cơ chế quản lý.

Đại biểu Đỗ Đức Hiển, Ủy viên Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội

Cắt giảm thủ tục phải đi cùng trách nhiệm nghề nghiệp

Đồng tình với định hướng cắt giảm điều kiện kinh doanh, đại biểu Nguyễn Vũ Trung, đoàn đại biểu TP HCM cho rằng dự thảo có những thay đổi đáng ghi nhận, nhưng cải cách cần đi cùng cơ chế bảo đảm chất lượng và trách nhiệm nghề nghiệp.

Theo đại biểu, dự thảo đã bãi bỏ 18 thủ tục hành chính, cắt giảm 5 điều kiện kinh doanh. Tuy nhiên, giảm số lượng thủ tục chưa đồng nghĩa toàn bộ quy trình đăng ký, xác lập và khai thác quyền sở hữu trí tuệ đã thuận lợi hơn.

Ông Nguyễn Vũ Trung cho rằng dự thảo chưa giải quyết đầy đủ những điểm nghẽn trong đăng ký sáng chế, nhãn hiệu, kiểu dáng công nghiệp; đồng thời chưa tạo được khung pháp lý đủ mạnh để tài sản trí tuệ tại viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp có thể được định giá, chuyển giao, thương mại hóa thuận lợi.

Đại biểu Nguyễn Vũ Trung, đoàn đại biểu TP HCM

Với hoạt động giám định, đại biểu đề nghị bổ sung các chuẩn mực tối thiểu như công khai lĩnh vực chuyên môn, kinh nghiệm, phương pháp giám định và xung đột lợi ích; thiết lập quy trình khiếu nại về chất lượng; quy định trách nhiệm bồi thường khi kết luận sai do lỗi, đồng thời tạo cơ chế để tòa án và cơ quan có thẩm quyền đánh giá chứng cứ giám định.

Ông nhấn mạnh mở cửa thị trường dịch vụ là cần thiết, nhưng cơ quan có thẩm quyền phải có căn cứ yêu cầu giám định bổ sung hoặc giám định lại khi nghi ngờ độ tin cậy của kết luận. Không thể mặc nhiên coi mọi kết luận giám định đều có giá trị như nhau.