Đại hội XIV của Đảng: Sức lan tỏa từ hạ tầng giao thông

Nút giao tại đường Vành đai 3-Thành phố Hồ Chí Minh đoạn qua Đồng Nai đang thi công. (Ảnh: Công Phong/TTXVN)

Với hệ thống hạ tầng giao thông đa phương thức, đồng bộ gồm đường bộ, đường sắt, đường hàng hải, đường thủy nội địa và đường hàng không, trong đó Cảng hàng không quốc tế Long Thành là dự án có quy mô lớn nhất Đông Nam Á đã và đang khơi thông “điểm nghẽn,” đưa Đồng Nai và vùng Đông Nam Bộ cất cánh.

Lợi thế hạ tầng giao thông đa phương thức

Với lợi thế toàn bộ “đường biên” phía Tây tiếp giáp với Thành phố Hồ Chí Minh-siêu đô thị và là trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước, Đồng Nai đã và đang tận dụng mọi nguồn lực phát triển giao thông kết nối, khơi thông “điểm nghẽn” về hạ tầng để bứt tốc trong giai đoạn phát triển mới.

Các chuyên gia kinh tế nhận định, chưa có khi nào tính kết nối giữa Thành phố Hồ Chí Minh và Đồng Nai lại sôi động và toàn diện như hiện nay. Không chỉ hàng không, với hai sân bay lớn nhất cả nước mà các tuyến cao tốc, đường sắt, đặc biệt là cùng lúc triển khai hàng loạt cây cầu kết nối trực tiếp giữa hai địa phương cho thấy tầm nhìn chiến lược, động lực phát triển năng động nhất Vùng kinh tế trọng điểm phía Nam giai đoạn tới.

Bà Trương Thị Hương Bình-Giám đốc Sở Tài chính Đồng Nai cho biết, địa phương đang triển khai nhiều công trình trọng điểm quốc gia, các dự án có tính liên kết vùng như: Cảng hàng không quốc tế Long Thành; Cao tốc Biên Hòa-Vũng Tàu; Đường Vành đai 3; Đường Vành đai 4; Đường cao tốc Bắc-Nam phía Tây đoạn Gia Nghĩa-Chơn Thành; Đường cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Chơn Thành-Hoa Lư đoạn Thành phố Hồ Chí Minh-Chơn Thành; Đường cao tốc Dầu Giây-Tân Phú; mở rộng cao tốc thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành…

Cùng đó, hàng loạt dự án giao thông chiến lược cũng vừa được Đồng Nai và Thành phố Hồ Chí Minh thông qua như: Dự án kéo dài tuyến Metro Bến Thành-Suối Tiên đến Trung tâm hành chính tỉnh Đồng Nai và Cảng hàng không quốc tế Long Thành; Dự án tuyến đường sắt Thủ Thiêm-Long Thành. Dự án cầu Cát Lái, cầu Long Hưng, cầu Phú Mỹ 2, cầu Thạnh Hội 2, cầu Tân An, cầu Tân Hiền, cầu Nha Bích… sẽ giúp kết nối liền mạch các địa phương của Đồng Nai-Thành phố Hồ Chí Minh và toàn vùng Đông Nam Bộ.

Riêng với vai trò của Cảng hàng không quốc tế Long Thành, tỉnh Đồng Nai nhận định sẽ là bước chuyển mới cho tăng trưởng và hội nhập quốc tế của địa phương. Theo Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đồng Nai, dự kiến giữa năm 2026, Cảng hàng không quốc tế Long Thành chính thức đưa vào khai thác, tạo động lực hình thành chuỗi dịch vụ giá trị gia tăng bao quanh sân bay như logistics hàng không, trung tâm phân phối, thương mại tự do, dịch vụ tài chính-ngân hàng, khách sạn, hội nghị và đô thị thông minh.

Tại buổi làm việc với Ban Chính sách, chiến lược Trung ương mới đây, Tỉnh ủy Đồng Nai cho biết địa phương đang triển khai đề án đô thị sân bay và khu thương mại tự do gắn với sân bay Long Thành. Trong đó, đô thị sân bay Long Thành với quy mô 43.000 ha gắn với hành lang phát triển sông Đồng Nai với tuyến đại lộ ven sông Đồng Nai tạo cực tăng trưởng quan trọng ở phía Nam tỉnh.

Mái nhà ga hành khách sân bay Long Thành cơ bản đã hoàn thành. (Ảnh: Công Phong/TTXVN)

Khu vực này hình thành trung tâm dịch vụ hàng không, logistics, thương mại quốc tế, tài chính, hội nghị và các khu đô thị hiện đại, góp phần mở rộng không gian phát triển đô thị-công nghiệp-dịch vụ, gắn kết chặt chẽ với Thành phố Hồ Chí Minh.

Đối với khu thương mại tự do quy mô gần 7.500 ha, tương lai sẽ trở thành trung tâm logistics, phân phối quốc tế và dịch vụ thương mại-tài chính, hàng không. Khu thương mại tự do sẽ là động lực quan trọng thúc đẩy phát triển công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ và tăng cường vai trò của Đồng Nai trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Khi khu thương mại tự do đi vào hoạt động, dự kiến sẽ có tác động tích cực đến kinh tế tỉnh Đồng Nai - bà Trương Thị Hương Bình cho biết.

Theo bà Bình, Khu thương mại tự do sẽ hình thành các ngành kinh tế mũi nhọn mới, đóng góp vào tăng trưởng GRDP (dự kiến từ 1,5-2,5%), chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng tích cực, dự kiến sau khi hoạt động Khu thương mại tự do đóng góp cho GRDP của tỉnh khoảng 8-10,5% GRDP của Đồng Nai.

Đồng thời, khu vực này sẽ thu hút đầu tư nước ngoài và kinh nghiệm, nâng cao năng suất lao động không chỉ trong nội khu mà có tác động lan tỏa đến các ngành sản xuất, kinh doanh trên địa bàn tỉnh; dự kiến đến năm 2030 sẽ thu hút khoảng 150.000 lao động chất lượng cao làm việc trong Khu thương mại tự do và đào tạo được 50.000 kỹ sư, chuyên gia công nghệ phục vụ cho các ngành trọng điểm.

Dự kiến sau khi đi vào hoạt động, ngân sách nhà nước thu từ việc cho thuê đất Khu thương mại tự do vào khoảng 11,8 tỷ USD (tương đương 312.000 tỷ đồng); thu từ thuế các tổ chức hoạt động trong khu ước khoảng 8.000-10.000 tỷ đồng mỗi năm.

Thêm 348.000 tỷ đồng để hạ tầng giao thông đồng bộ

Thảm nhựa cao tốc Biên Hòa-Vũng Tàu đoạn qua Đồng Nai.(Ảnh: Công Phong/TTXVN)

Ông Nguyễn Anh Tuấn-Giám đốc Sở Xây dựng Đồng Nai cho biết, tổng nhu cầu nguồn vốn dành cho đầu tư, phát triển hạ tầng giao thông giai đoạn 2026-2030 của Đồng Nai khoảng 348.237 tỷ đồng; trong đó, nguồn vốn huy động để phát triển kết cấu hạ tầng giai đoạn 2026-2030 khoảng 343.283 tỷ đồng.

Theo ông Nguyễn Anh Tuấn, ngoài hệ thống đường bộ, hiện Đồng Nai đang phối hợp chặt chẽ với Bộ Xây dựng triển khai các tuyến đường sắt tốc độ cao trục Bắc-Nam, tuyến Biên Hòa-Vũng Tàu, Dĩ An-Lộc Ninh; phối hợp với Thành phố Hồ Chí Minh triển khai tuyến đường sắt nhẹ Thủ Thiêm-Long Thành, bảo đảm tiến độ, chất lượng, phát huy hiệu quả kết nối liên vùng.

Ngoài ra, tỉnh đang triển khai xây dựng hoàn thành dự án Kéo dài tuyến metro Bến Thành-Suối Tiên đến Trung tâm hành chính tỉnh và Cảng hàng không quốc tế Long Thành để phát huy hiệu quả kết nối liên vùng.

Cùng đó, Đồng Nai phối hợp bộ, ngành Trung ương triển khai sớm giai đoạn 2 dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành; trong đó đầu tư thêm đường cất hạ cánh và nhà ga hành khách thứ 2, tận dụng máy móc và nguồn lực hiện có, nhằm nhanh chóng nâng công suất lên 50 triệu hành khách/năm và 1,5 triệu tấn hàng hóa/năm.

Cầu vượt, nút giao giữa tuyến giao thông kết nối sân bay Long Thành với Quốc lộ 51. (Ảnh: Công Phong/TTXVN)

Ông Nguyễn Văn Út-Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Đồng Nai cho rằng, không có kết nối hạ tầng giao thông không thể phát triển, nhất là kết nối với sân bay Long Thành. Với hành động quyết liệt, tỉnh Đồng Nai đang huy động mọi nguồn lực để đầu tư hạ tầng giao thông bằng tất cả các hình thức; trong đó có tạo quỹ đất sạch đấu giá để có nguồn đầu tư công cho hạ tầng.

Theo Kế hoạch thực hiện nhiệm vụ đột phá Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh lần thứ 1, nhiệm kỳ 2025-2030 về huy động, phân bổ, sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực, tập trung phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông và thúc đẩy phát triển hạ tầng đô thị, hạ tầng công nghệ, hạ tầng số, hạ tầng kỹ thuật, Tỉnh ủy Đồng Nai khẳng định: Tạo đột phá mạnh mẽ trong huy động, phân bổ và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực của Nhà nước, doanh nghiệp và xã hội nhằm phát triển đồng bộ, hiện đại hệ thống kết cấu hạ tầng tỉnh Đồng Nai giai đoạn 2026-2030, trong đó lấy hạ tầng giao thông kết nối vùng, hạ tầng giao thông đô thị, hạ tầng số, hạ tầng công nghệ và hạ tầng kỹ thuật làm trọng tâm, động lực dẫn dắt phát triển.

Tỉnh ủy Đồng Nai cho biết sẽ tập trung đầu tư các công trình, dự án hạ tầng giao thông then chốt, có tính lan tỏa cao, nhất là hạ tầng giao thông kết nối vùng và hạ tầng giao thông đô thị, đồng thời tháo gỡ các điểm nghẽn về giao thông đô thị, logistics, chuyển đổi số và môi trường đầu tư. Qua đó, mở rộng không gian phát triển đô thị-công nghiệp-dịch vụ, nâng cao năng lực cạnh tranh và thúc đẩy tăng trưởng nhanh, bền vững.

Đồng thời, tỉnh đặt ra kế hoạch trong thu hút nguồn lực cho phát triển hạ tầng giao thông; trong đó tập trung tháo gỡ những “điểm nghẽn,” tạo cơ chế thuận lợi, đột phá để huy động các nguồn lực đầu tư kết cấu hạ tầng; nghiên cứu kiến nghị Trung ương, Chính phủ có cơ chế đặc thù đối với nguồn huy động từ thuế, phí, trái phiếu chính phủ để lại phần thu vượt từ thuế xuất nhập khẩu và thuế nội địa...; tạo nguồn lực đầu tư kết cấu hạ tầng của tỉnh./.

(TTXVN/Vietnam+)