Đam Rông 3 phát triển kinh tế trang trại gắn với nâng cao chất lượng nông sản
Với thế mạnh cà phê, sầu riêng và quỹ đất sản xuất nông nghiệp, xã Đam Rông 3, tỉnh Lâm Đồng đang từng bước phát triển kinh tế trang trại. Bên cạnh mở rộng quy mô, địa phương chú trọng ứng dụng kỹ thuật, chuẩn hóa chất lượng và kết nối tiêu thụ để nâng hiệu quả sản xuất, tạo sinh kế ổn định cho người dân.

Nhà máy ươm tơ trên địa bàn xã Đam Rông 3, góp phần tạo đầu ra cho vùng nguyên liệu dâu tằm và thúc đẩy phát triển chuỗi giá trị nông nghiệp địa phương
Từng bước hình thành sản xuất quy mô lớn
Theo số liệu địa phương cung cấp, tổng diện tích gieo trồng của Đam Rông 3 đạt khoảng 6.517 ha. Trong đó, cà phê chiếm hơn 3.049 ha, sầu riêng khoảng 1.270 ha, dâu tằm gần 108 ha và lúa khoảng 290 ha.
Sản xuất hiện chủ yếu theo quy mô hộ gia đình, cá nhân. Tuy nhiên, quá trình đầu tư và chuyển đổi cơ cấu cây trồng đã tạo điều kiện hình thành một số mô hình có quy mô lớn hơn.
Địa phương hiện ghi nhận 4 trang trại hoạt động trong lĩnh vực trồng trọt, với tổng diện tích sản xuất khoảng 98 ha, tạo việc làm thường xuyên cho khoảng 40 lao động. Trong đó, 2 trang trại do hộ gia đình, cá nhân tổ chức sản xuất, một thuộc tổ hợp tác và một do doanh nghiệp đầu tư.
Một số cơ sở bước đầu kết hợp sản xuất với tham quan, trải nghiệm vườn cây ăn quả. Hoạt động này còn mới, nhưng mở thêm hướng khai thác giá trị vườn trồng khi đáp ứng được điều kiện tổ chức và nhu cầu của khách.
Trong các mô hình được địa phương ghi nhận có Trang trại Dũng Đẹp tại thôn Pang Pế Nâm, do ông Nguyễn Nghĩa Dũng đại diện; HTX Farm Land – Đam Rông, do ông Đỗ Minh Thọ làm Giám đốc; Công ty TNHH Tân Lâm Nguyên, do ông Ngô Ngọc Toàn làm Giám đốc. Các cơ sở hoạt động trong lĩnh vực sản xuất sầu riêng, được địa phương xác định cần tiếp tục đánh giá để lựa chọn những cách làm phù hợp cho việc nhân rộng.

Sầu riêng đang là một trong những cây trồng có diện tích lớn, mở ra tiềm năng phát triển sản xuất hàng hóa và nâng cao giá trị nông nghiệp tại xã Đam Rông 3
Chuẩn hóa chất lượng, tăng ứng dụng kỹ thuật
Cùng với đầu tư vườn cây, một số hộ và cơ sở sản xuất đã sử dụng hệ thống tưới, máy móc phục vụ làm đất, chăm sóc và thu hoạch, góp phần giảm công lao động.
Theo thông tin tổng hợp của địa phương, 16 tổ chức, cá nhân đã được công nhận thực hiện quy trình sản xuất theo VietGAP. Đối với sầu riêng, có 25 tổ chức, cá nhân được cấp mã số vùng trồng, với tổng diện tích khoảng 498,6 ha, phục vụ truy xuất nguồn gốc và đáp ứng yêu cầu thị trường xuất khẩu.
Đây là những điều kiện ban đầu để tổ chức sản xuất theo yêu cầu chất lượng và quản lý nguồn gốc sản phẩm. Tuy nhiên, mức độ áp dụng giữa các cơ sở còn khác nhau. Nhật ký điện tử, công cụ quản trị trang trại và các ứng dụng số chưa được sử dụng rộng rãi; nhiều hộ vẫn quản lý chủ yếu bằng kinh nghiệm.
Trong thời gian tới, Đam Rông 3 xác định tiếp tục hỗ trợ ứng dụng khoa học kỹ thuật, cơ giới hóa và quy trình sản xuất an toàn. Việc hướng dẫn kê khai, cập nhật thông tin và hoàn thiện hồ sơ xác định kinh tế trang trại cũng được địa phương quan tâm nhằm phục vụ quản lý và giúp các chủ thể tiếp cận chính sách phù hợp.

Diện tích lúa trên địa bàn xã Đam Rông 3, góp phần duy trì sản xuất nông nghiệp và tạo sinh kế cho người dân địa phương
Củng cố liên kết tiêu thụ
Đầu ra là vấn đề cần được giải quyết song song với đầu tư sản xuất. Hiện phần lớn nông sản tại Đam Rông 3 được tiêu thụ qua thương lái, cơ sở thu mua và các đầu mối trung gian.
Một số tổ hợp tác, HTX đã hỗ trợ tổ chức sản xuất, tiêu thụ cho thành viên, nhưng liên kết giữa vùng trồng, cơ sở chế biến và thị trường chưa ổn định. Trong số liệu tổng hợp về 4 trang trại năm 2026, địa phương chưa ghi nhận trang trại có hợp đồng liên kết tiêu thụ nông sản.
Đam Rông 3 định hướng tăng kết nối giữa trang trại với HTX, tổ hợp tác và doanh nghiệp; hỗ trợ xây dựng thương hiệu, truy xuất nguồn gốc và phát triển sản phẩm OCOP. Mục tiêu là nâng chất lượng hàng hóa, đồng thời tạo thêm cơ hội tiếp cận các kênh tiêu thụ.
Để thực hiện, các cơ sở cần được hỗ trợ về kỹ thuật, thông tin thị trường và năng lực tổ chức sản xuất. Những khó khăn về vốn, khả năng tiếp cận tín dụng và quy mô canh tác phân tán cũng là các nội dung địa phương xác định cần từng bước tháo gỡ.
Phát triển gắn với bảo vệ đất và nguồn nước
Bên cạnh hiệu quả kinh tế, địa phương chú trọng hướng dẫn sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật đúng quy định, thu gom bao bì sau sử dụng và xử lý chất thải sản xuất.
Các mô hình tận dụng phụ phẩm, thực hành kinh tế tuần hoàn chưa được triển khai rộng rãi. Đây là nội dung Đam Rông 3 định hướng tiếp tục thúc đẩy, gắn với sử dụng hiệu quả đất, nước và giảm tác động đến môi trường.
Từ những trang trại hiện có, địa phương sẽ tiếp tục rà soát hoạt động, khuyến khích các hộ đủ điều kiện về đất đai, vốn và năng lực quản lý đầu tư sản xuất hàng hóa. Trọng tâm là nâng chất lượng vườn trồng, tổ chức liên kết và lựa chọn kỹ thuật phù hợp, giúp kinh tế trang trại phát triển ổn định hơn./.

