Đẩy mạnh hợp tác giáo dục Việt Nam-Nhật Bản, mang lại nhiều cơ hội hơn nữa cho thế hệ trẻ

Sự kiện là diễn đàn kết nối các cơ sở giáo dục hai nước nhằm thúc đẩy hợp tác đào tạo, nghiên cứu khoa học, trao đổi học thuật, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và mở rộng các chương trình giao lưu văn hóa, giáo dục trong giai đoạn mới.

Đến dự chương trình có bà Vũ Thị Liên Hương, Bí thư thứ nhất, Trưởng Bộ phận giáo dục, Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản; ông Nguyễn Đăng Hoàng, đại diện Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Osaka; ông Đặng Thanh Phương, Phó Trưởng ban đối ngoại kiều bào, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; nguyên Thứ trưởng Ngoại giao, nguyên Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản Nguyễn Phú Bình; ông Nghiêm Vũ Khải, nguyên Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ; bà Nguyễn Thị Mai Hoa, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa xã hội của Quốc hội; cùng đại diện các cơ sở giáo dục, tập đoàn, doanh nghiệp...

Về phía Nhật Bản có ông Sakai Norihiro, Chủ tịch Hội hữu nghị Nhật-Việt; ông Tahaka Kazue, Ủy viên Hiệp hội giao lưu giáo dục quốc tế Nhật Bản, Cố vấn Trung tâm Xúc tiến hợp tác văn hóa, giáo dục Việt Nam-Nhật Bản; Giáo sư Ito Haruhiko, trường Aoyama School of Japan...

Đáp ứng nhu cầu của giáo dục trong bối cảnh toàn cầu hóa

Phát biểu khai mạc sự kiện, TS. Hà Ngọc Anh, Viện trưởng Viện Ứng dụng công nghệ và Phát triển giáo dục (INTED) khẳng định, Việt Nam và Nhật Bản có mối quan hệ hữu nghị truyền thống tốt đẹp, được xây dựng trên nền tảng tin cậy, tôn trọng và hợp tác cùng phát triển. Trong những năm qua, giáo dục luôn là một trong những lĩnh vực hợp tác nổi bật nhất giữa hai nước.

Hàng nghìn sinh viên, nghiên cứu sinh và thực tập sinh Việt Nam đã được học tập, nghiên cứu tại Nhật Bản. Đồng thời, nhiều trường đại học, nhiều viện nghiên cứu và các cơ sở giáo dục của hai nước đã thiết lập quan hệ hợp tác hiệu quả, góp phần đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ cho sự phát triển của mỗi quốc gia.

Theo TS. Hà Ngọc Anh, Nhật Bản thế giới biết đến là một nền giáo dục tiên tiến, đề cao kỷ luật, tinh thần trách nhiệm, sáng tạo và phát triển con người toàn diện. Trong khi đó, Việt Nam đang triển khai mạnh mẽ công cuộc đổi mới căn bản, toàn diện về giáo dục đào tạo, thực hiện Nghị quyết số 71 ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đổi mới phát triển giáo dục toàn diện, lấy người học làm trung tâm và đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên số.

Chính vì vậy, chương trình hôm nay không chỉ là diễn đàn trao đổi học thuật mà còn là cơ hội để các nhà quản lý, các chuyên gia và giảng viên của hai nước chia sẻ những kinh nghiệm quý báu về đổi mới giáo dục, chuyển đổi số trong giáo dục, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, phát triển kỹ năng nghề nghiệp, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong dạy học cũng như tăng cường hợp tác nghiên cứu khoa học và trao đổi sinh viên.

"Mục tiêu của sự kiện hôm nay là nhằm thúc đẩy quan hệ hợp tác giáo dục và nghiên cứu, kết nối các trường đại học giữa Việt Nam và Nhật Bản, mở rộng cơ hội trao đổi sinh viên và giảng viên, phát triển chương trình thực tập, việc làm và hợp tác trong doanh nghiệp, tăng cường các dự án giáo dục quốc tế giữa hai đất nước", Viện trưởng Hà Ngọc Anh cho biết.

Đồng thời, ông tin tưởng, với sự tham gia của nhiều chuyên gia uy tín đến từ Việt Nam và Nhật Bản, các ý kiến trao đổi sẽ mang lại nhiều góc nhìn mới, nhiều sáng kiến thiết thực và những giải pháp có giá trị để nâng cao chất lượng giáo dục, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của mỗi quốc gia trong bối cảnh toàn cầu hóa.

Trụ cột hợp tác quan trọng

Về phần mình, bà Vũ Thị Liên Hương, Bí thư thứ nhất, Trưởng Bộ phận giáo dục, Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản nhấn mạnh, thời gian qua, quan hệ Việt Nam-Nhật Bản phát triển ngày càng mạnh mẽ trên nhiều lĩnh vực, trong đó giáo dục và đào tạo luôn là một trong những trụ cột hợp tác quan trọng của hai nước.

Do đó, việc tăng cường kết nối giữa các cơ sở giáo dục, các tổ chức, các doanh nghiệp không chỉ góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực mà còn thúc đẩy giao lưu nhân dân, tăng cường hiểu biết hữu nghị giữa hai quốc gia. Trong thời gian qua, Bộ phận giáo dục Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản luôn tích cực đồng hành cùng các trường đại học, các tổ chức giáo dục và cộng đồng người Việt Nam tại Nhật Bản nhằm xây dựng nhiều chương trình hợp tác thiết thực, tạo thêm cơ hội học tập, nghiên cứu và phát triển các chương trình cho học sinh, sinh viên Việt Nam.

Bên cạnh đó, bà Vũ Thị Liên Hương đánh giá cao việc Trung tâm Xúc tiến hợp tác văn hóa giáo dục Việt Nam-Nhật Bản (VJCE) chính thức thành lập văn phòng đại diện tại Hà Nội; đồng thời cho rằng đây là một cột mốc có ý nghĩa góp phần hình thành một đầu mối kết nối trực tiếp giữa các cơ sở giáo dục, doanh nghiệp và tổ chức của hai nước, nhằm thúc đẩy hoạt động hợp tác triển khai nhanh chóng, hiệu quả và bền vững hơn nữa trong thời gian tới.

Bà Vũ Thị Liên Hương cũng ghi nhận và hoan nghênh những chương trình trọng điểm mà VJCE đang triển khai như cuộc thi Kids Japanese Challenge 2026 (cuộc thi tìm kiếm tài năng tiếng Nhật dành cho trẻ em Việt Nam); xây dựng các lớp học tiếng Nhật miễn phí cho trẻ em, đặc biệt là học sinh có hoàn cảnh khó khăn; phối hợp triển khai các kỳ thi năng lực tiếng Nhật dành cho trẻ em theo chuẩn đánh giá phù hợp với từng độ tuổi... Qua đó, Trưởng Bộ phận giáo dục Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản kỳ vọng, những chương trình này cũng sẽ nhận được sự đồng hành của các trường học, các tổ chức giáo dục, doanh nghiệp và các đối tác Nhật Bản để ngày càng phát triển, mang lại nhiều cơ hội hơn nữa cho thế hệ trẻ Việt Nam.

"Trong thời gian tới, Bộ phận giáo dục Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản cũng sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ và tạo điều kiện thuận lợi để kết nối các cơ sở giáo dục, các trường học, doanh nghiệp và các tổ chức của hai nước, đồng thời khuyến khích các sáng kiến hợp tác thiết thực, hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo nguồn nhân lực. Tôi tin tưởng rằng với sự chung tay của các cơ quan, tổ chức, các trường học, doanh nghiệp như VJCE, quan hệ hợp tác giáo dục Việt Nam và Nhật Bản ngày càng phát triển mạnh mẽ, thực chất và bền vững, đóng góp tích cực vào quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai quốc gia", bà Vũ Thị Liên Hương chỉ rõ.

Bắc cầu văn hóa Việt Nam-Nhật Bản

Đặc biệt, chương trình còn có sự góp mặt của nguyên Thứ trưởng Ngoại giao, nguyên Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản Nguyễn Phú Bình.

Phát biểu tại sự kiện, Đại sứ Nguyễn Phú Bình bày tỏ xúc động trước chặng đường hơn nửa thế kỷ phát triển của quan hệ Việt Nam-Nhật Bản. Ông nhấn mạnh, sau 53 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, hai nước đã nâng tầm lên Đối tác chiến lược toàn diện, với hợp tác ngày càng sâu rộng trên nhiều lĩnh vực. Theo đó, nếu trước đây Việt Nam coi Nhật Bản là hình mẫu để học hỏi kinh nghiệm phát triển kinh tế, thì hiện nay mối quan hệ giữa hai nước đã phát triển theo hướng gắn kết, bổ trợ lẫn nhau với tính cộng sinh ngày càng rõ nét.

Hiện cộng đồng người Việt Nam đang sinh sống, học tập và làm việc tại Nhật Bản là cầu nối quan trọng trong quan hệ song phương. Đặc biệt, nhiều chính sách mới của chính phủ Nhật Bản dành cho lao động và cộng đồng người Việt đã tạo điều kiện thuận lợi hơn cho quá trình hội nhập và phát triển của người Việt tại nước sở tại.

Đánh giá cao những kết quả hợp tác giữa hai nước, Đại sứ Nguyễn Phú Bình cho biết, Việt Nam và Nhật Bản hiện triển khai hơn 500 nội dung hợp tác trong lĩnh vực khoa học - công nghệ cùng hơn 100 chương trình hợp tác giữa các trường đại học. Đây là nền tảng quan trọng để thúc đẩy hợp tác về đào tạo nguồn nhân lực và phát triển tri thức trong thời gian tới.

Do đó, theo nhà ngoại giao, việc quy tụ các chuyên gia, nhà khoa học và giảng viên Nhật Bản học, ngôn ngữ Nhật tại sự kiện lần này có ý nghĩa thiết thực, góp phần giúp người học hiểu sâu hơn về tư duy, văn hóa và phương pháp làm việc của người Nhật. Ông cũng kỳ vọng cuộc thi tìm kiếm tiếng Nhật dành cho trẻ em Việt Nam sẽ trở thành cầu nối giúp thế hệ trẻ tiếp cận sớm với ngôn ngữ, văn hóa và tinh thần của Nhật Bản.

Đại sứ Nguyễn Phú Bình nhấn mạnh, Nhật Bản hiện vẫn là quốc gia cung cấp nguồn vốn ODA lớn nhất cho Việt Nam. Bên cạnh những thành tựu hợp tác về kinh tế, những giá trị về văn hóa, giáo dục và đào tạo mà hai nước cùng vun đắp có ý nghĩa đặc biệt và không thể đo đếm bằng vật chất. Theo ông, chính sự tương đồng về nền tảng văn hóa đã tạo nên sức bền cho quan hệ Việt Nam - Nhật Bản.

Trên cơ sở đó, Đại sứ Nguyễn Phú Bình mong muốn, hai nước tiếp tục tăng cường hợp tác trong trao đổi văn hóa, đào tạo nguồn nhân lực, chuyển giao tri thức học thuật và chia sẻ kinh nghiệm quản lý giáo dục giữa các cơ sở đào tạo và đội ngũ chuyên gia của hai nước. Đồng thời, ông kỳ vọng, VJCE sẽ tiếp tục nhận được sự đồng hành, cố vấn của các chuyên gia Nhật Bản và các nhà giáo Việt Nam để các chương trình đào tạo ngày càng đi vào chiều sâu, mang lại lợi ích thiết thực cho cộng đồng học tập và giảng dạy tiếng Nhật tại Việt Nam.

Một trong những nội dung trọng tâm của chương trình là Lễ ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU) giữa các trường đại học và các tổ chức giáo dục Việt Nam-Nhật Bản. Các thỏa thuận được kỳ vọng sẽ mở rộng cơ hội trao đổi giảng viên, sinh viên, triển khai nghiên cứu chung, tổ chức các chương trình thực tập, đào tạo nghề và kết nối việc làm quốc tế.

Nhân dịp này, VJCE đã chính thức công bố văn phòng đại diện tại Hà Nội, đánh dấu bước phát triển mới của Trung tâm trong việc tăng cường kết nối trực tiếp giữa các đối tác giáo dục hai nước. Văn phòng sẽ là đầu mối triển khai các chương trình hợp tác giáo dục, văn hóa, đào tạo tiếng Nhật, tư vấn du học, kết nối trường học, doanh nghiệp và các hoạt động giao lưu nhân dân Việt Nam-Nhật Bản.

Đặc biệt, trong khuôn khổ chương trình giao lưu, Ban Tổ chức cũng chính thức công bố Cuộc thi "J-KIDS Japanese Talent 2026 – Tìm kiếm tài năng tiếng Nhật cho trẻ em". Đây là cuộc thi quy mô toàn quốc dành cho học sinh yêu thích tiếng Nhật, nhằm khơi dậy niềm đam mê ngoại ngữ, phát hiện và bồi dưỡng các tài năng trẻ, đồng thời góp phần tăng cường giao lưu văn hóa giữa thế hệ trẻ Việt Nam và Nhật Bản.

J-KIDS Japanese Talent 2026 được tổ chức với nhiều nội dung phong phú như hùng biện, kể chuyện, thuyết trình, biểu diễn nghệ thuật bằng tiếng Nhật và các hoạt động trải nghiệm văn hóa. Cuộc thi hướng tới xây dựng một sân chơi học thuật hiện đại, sáng tạo, tạo điều kiện để học sinh trên cả nước tiếp cận ngôn ngữ và văn hóa Nhật Bản từ sớm.

Thông qua chuỗi hoạt động của chương trình, Ban Tổ chức kỳ vọng sẽ tạo động lực thúc đẩy hợp tác giáo dục song phương, mở rộng mạng lưới kết nối giữa các trường học, doanh nghiệp và tổ chức giáo dục hai nước, góp phần đào tạo nguồn nhân lực có năng lực hội nhập quốc tế, đáp ứng yêu cầu phát triển trong kỷ nguyên số.