Đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp xanh
Ứng dụng khoa học kỹ thuật, chuyển đổi sang quy trình sản xuất xanh và hữu cơ đang trở thành hướng đi chiến lược của ngành nông nghiệp Sơn La. Qua đó, không chỉ giúp bảo vệ môi trường, nâng cao chất lượng nông sản, còn mở ra sinh kế bền vững cho nông dân và các HTX nông nghiệp.

Các đại biểu trao đổi phát triển nông nghiệp xanh tại Tọa đàm nông nghiệp năm 2026. Ảnh: PV
Hiện nay, toàn tỉnh có hơn 85.000 ha cây ăn quả, hơn 44.000 ha cà phê, 6.132 ha chè và khoảng 10.000 ha mía. Toàn tỉnh, có 71 mã số vùng trồng xuất khẩu. Để nâng cao chất lượng nông sản, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chủ động tham mưu với UBND tỉnh chỉ đạo các địa phương trong toàn tỉnh chú trọng đào tạo, tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật sản xuất cho nông dân, thành viên HTX. Đồng thời, khuyến khích việc liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị; phát triển nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp sạch, nông nghiệp hữu cơ; nâng cao chất lượng nông sản gắn với xây dựng thương hiệu sản phẩm. Bên cạnh đó, toàn tỉnh có 521 hợp tác xã nông nghiệp đang hoạt động. Trong đó, nhiều hợp tác xã đã tích cực áp dụng các tiêu chuẩn sản xuất xanh như cấp mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc, chứng nhận VietGAP, GlobalGAP, HACCP, hữu cơ, ứng dụng nhà lưới, nhà kính và hệ thống tưới tiết kiệm nước.
Ông Dương Gia Định, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, cho biết: Nhằm thúc đẩy chuyển đổi trong sản xuất nông nghiệp xanh, Sở đã tham mưu với UBND tỉnh xây dựng các chính sách hỗ trợ sản xuất cho các hợp tác xã (HTX), tổ hợp tác. Đồng thời, tổ chức các cuộc hội thảo, tọa đàm có sự tham gia của các nhà khoa học, chuyên gia nông nghiệp đóng góp ý kiến định hướng cho sản xuất của địa phương. Công tác đào tạo, tập huấn kỹ thuật, quy trình sản xuất hữu cơ tại các HTX được triển khai thông qua các tổ khuyến nông cộng đồng. Đối với thành viên các HTX được tiếp cận với quy trình sản xuất hữu cơ từ trước, tiếp tục được cập nhật, bổ sung kiến thức mới hoặc học tập theo nhu cầu.

Nông dân xã Bình Thuận thu hái chè.
Các địa phương trong tỉnh đã và đang vận động nông dân tích cực chuyển đổi sang sản xuất hữu cơ và sử dụng các chế phẩm sinh học. Đồng thời, phục hồi đa dạng sinh học tại khu vực sản xuất, tái sử dụng các loại phụ phẩm nông nghiệp làm phân bón, thức ăn chăn nuôi. Đội ngũ cán bộ khuyến nông cộng đồng và khuyến nông ở các xã cũng tích cực vận động nông dân duy trì, giữ thảm cỏ tự nhiên trong vườn trồng để chống xói mòn và duy trì độ ẩm cho đất. Ngoài ra, còn triển khai xây dựng mô hình điểm sản xuất xanh, an toàn tại địa phương nhằm tạo điều kiện cho nông dân học tập tại chỗ, hướng dẫn trực quan, dễ hiểu, dễ nắm bắt để tăng khả năng áp dụng vào thực tế sản xuất.
Tại xã vùng cao Long Hẹ, tháng 6/2026, UBND xã đã vận động 23 hộ dân tại bản É Tòng tham gia mô hình trồng cây cà phê bền vững, với quy mô 8 ha. UBND xã đã chỉ đạo cán bộ khuyến nông của xã phối hợp với nông dân thường xuyên thăm vườn, hướng dẫn bà con từng bước chăm sóc cà phê ở giai đoạn kiến thiết. Tận dụng các loại phụ phẩm trong sản xuất nông nghiệp làm phân xanh và ủ phân chuồng bón cho cây, góp phần bảo vệ môi trường cũng như tiết kiệm chi phí sản xuất đầu vào. Ông Phạm Văn Cầu, Phó Chủ tịch UBND xã Long Hẹ, cho biết: Với đặc thù là xã vùng cao, khả năng tiếp cận kỹ thuật sản xuất hiện đại của người dân trên địa bàn còn hạn chế. Khi đưa mô hình trồng cà phê vào thực hiện, UBND xã xác định đây là mô hình điểm triển khai chi tiết các quy trình sản xuất xanh, nhằm thay đổi tập quán, thói quen sản xuất cũ của người dân, nhất là hạn chế việc sử dụng phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật. Đối với vườn cà phê từ năm thứ 3 trở đi, UBND xã triển khai hỗ trợ kỹ thuật sản xuất cho nông dân. Trước mắt, vận động bà con duy trì thảm cỏ trên diện tích khoảng 50 ha nhằm giữ ẩm và chống xói mòn cho đất và hướng dẫn cách chăm sóc, phục hồi cây trồng sau thu hoạch.

Cán bộ khuyến nông xã Bình Thuận hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc cà phê cho nông dân.
HTX sản xuất, kinh doanh và dịch vụ tổng hợp Bình Thuận là một trong những đơn vị có quy trình sản xuất khép kín từ khâu sản xuất đến chế biến và tiêu thụ sản phẩm. Sản phẩm Chè Trọng Nguyên đạt OCOP 4 sao của HTX nhận được sự đón nhận tích cực của người tiêu dùng. Với công suất sản xuất khoảng 20 tấn nguyên liệu chè mỗi ngày, HTX đã liên kết thu mua, bao tiêu sản phẩm cho hơn 400 hộ dân với gần 500 ha chè tại các xã Bình Thuận, Mường É… Mỗi năm, HTX thu mua khoảng 2.500 tấn chè búp tươi, chế biến 400-500 tấn chè bán thành phẩm, góp phần bảo đảm thu nhập cho các hộ dân liên kết. Bà Nguyễn Thị Bình, Phó Giám đốc HTX sản xuất, kinh doanh và dịch vụ tổng hợp Bình Thuận, xã Bình Thuận, chia sẻ: Với yêu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng, HTX đã yêu cầu các hộ dân liên kết tuân thủ việc sản xuất sạch, hạn chế tối đa việc lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật và phân bón hóa học. Ban Giám đốc cũng thường xuyên kiểm tra quá trình sản xuất tại các hộ liên kết nhằm giúp nông dân nắm chắc quy trình sản xuất an toàn. Nhờ nguyên liệu đầu vào bảo đảm, HTX đang có định hướng nâng cấp sản phẩm chè Trọng Nguyên đạt OCOP 5 sao trong thời gian tới.

Hướng dẫn nông dân xã Long Hẹ chăm sóc cà phê ở giai đoạn thiết kế.
Tỉnh ta vừa ban hành Kế hoạch số 111/KH-UBND về triển khai, áp dụng và quản lý hệ thống truy xuất nguồn gốc giai đoạn 2026-2030. Mục tiêu là đào tạo, tập huấn chuyên sâu cho 100% cán bộ quản lý nhà nước liên quan đến truy xuất nguồn gốc, đồng thời hỗ trợ 100% doanh nghiệp, hợp tác xã có nhu cầu được trang bị kỹ năng triển khai và vận hành hệ thống truy xuất. Theo định hướng đó, thời gian tới, các địa phương trong toàn tỉnh tiếp tục tập trung tuyên truyền, hỗ trợ nông dân, HTX thay đổi phương thức canh tác theo hướng sử dụng chế phẩm sinh học, hạn chế thuốc bảo vệ thực vật hóa học, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường... góp phần thúc đẩy nông nghiệp địa phương phát triển theo hướng xanh, an toàn và bền vững.
Nguồn Sơn La: https://baosonla.org.vn/nong-nghiep/day-manh-san-xuat-nong-nghiep-xanh-jI1Rl3rDg.html
