Để Nghị quyết 26 thực sự đi vào cuộc sống

Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 22/8/2026 xác định phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn và một động lực tăng trưởng mới; lấy văn hóa làm nền tảng cốt lõi, bản sắc và chất lượng trải nghiệm làm lợi thế cạnh tranh. Mô hình phát triển được định hướng theo hệ sinh thái kinh tế tổng hợp, bảo đảm gắn kết các trụ cột kinh tế, văn hóa, xã hội và môi trường; doanh nghiệp là lực lượng tiên phong, nhân dân là chủ thể tham gia và thụ hưởng.

Đến năm 2030, Nghị quyết đặt mục tiêu du lịch đóng góp trực tiếp 10-12% GDP, đón 45-50 triệu lượt khách quốc tế, phục vụ 160 triệu lượt khách nội địa và tập trung nhiều hơn vào nhóm khách chi tiêu cao, lưu trú dài ngày.

Những mục tiêu đó cho thấy yêu cầu đặt ra với du lịch Việt Nam đã vượt xa việc gia tăng lượng người đến. Thước đo quan trọng hơn là giá trị tạo ra từ mỗi hành trình, khả năng lan tỏa sang các ngành khác và phần lợi ích cộng đồng thực sự nhận được.

Từ định hướng lớn đến những việc có thể làm được

Trong các cuộc trao đổi với những người trực tiếp tham gia hoạt động du lịch vùng cao, câu chuyện được nhắc lại nhiều nhất là tính khả thi. Bà Hoàng Hảo, chuyên gia Hội đồng Xây dựng và Bảo tồn Văn hóa bản địa - Viện Phát triển Du lịch châu Á, cho rằng ý nghĩa của Nghị quyết 26 sẽ được kiểm chứng qua khả năng chuyển những chủ trương lớn thành giải pháp mà doanh nghiệp, đơn vị lữ hành và người dân có thể thực hiện.

Bà nói: “Điều tôi mong muốn nhất là các chủ trương, chính sách phải được chuyển hóa thành những giải pháp có tính khả thi trong thực tiễn. Cần có hướng dẫn cụ thể để doanh nghiệp, đơn vị lữ hành và người dân có thể tham gia, qua đó tạo điều kiện cho cả cộng đồng cùng phát triển”.

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

Tháng 1/2026 UBND xã Lũng Cú (Tuyên Quang) tổ chức ra mắt sản phẩm du lịch “Cưỡi ngựa trải nghiệm Cực Bắc – Tuyên Quang”, thu hút sự quan tâm của đông đảo đại biểu, người dân và du khách. Ảnh: TTXVN

Ở góc nhìn ấy, chính sách chỉ đạt ý nghĩa đầy đủ khi trả lời được hai câu hỏi: dự án tạo ra giá trị gì cho địa phương và người dân được hưởng lợi ra sao? Hiệu quả cuối cùng phải được kiểm chứng trong đời sống, gắn phát triển du lịch với sinh kế, quyền lợi cư dân và trách nhiệm bảo tồn di sản.

Yêu cầu này cũng được cụ thể hóa trong Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết 26. Nghị quyết số 263/NQ-CP ngày 7/9/2026 đặt ra nguyên tắc xác định rõ nhiệm vụ trọng tâm, cơ quan chủ trì, cơ quan phối hợp, sản phẩm và tiến độ thực hiện; đồng thời tăng trách nhiệm của người đứng đầu, cơ chế phối hợp liên ngành, liên vùng, kiểm tra, giám sát và đánh giá kết quả. Điều đó cho thấy giai đoạn thực thi cần chuyển từ định hướng chung sang những đầu việc có thể theo dõi, kiểm tra và đo lường.

Đối với vùng cao, một chủ trương lớn cuối cùng phải được nhìn thấy trong những thay đổi cụ thể: người dân được đào tạo, sản phẩm địa phương tìm được thị trường, hoạt động kinh doanh tuân thủ tiêu chuẩn, môi trường được quản lý tốt hơn và giá trị văn hóa có thêm nguồn lực để duy trì.

Địa phương phải biến nghị quyết thành chương trình hành động

Khoảng cách từ chính sách trung ương tới người dân phần lớn được nối qua cấp cơ sở. Đây là nơi có thể nhận ra rõ nhất một chủ trương có phù hợp với thực tiễn hay chưa, bởi mọi vấn đề về đất đai, xây dựng, vệ sinh môi trường, tổ chức sản phẩm, quản lý điểm đến và hỗ trợ cộng đồng đều hiện diện trực tiếp trên địa bàn.

Tại Đồng Văn, các chương trình năm 2026 đã đặt mối liên hệ giữa nông nghiệp, du lịch và bảo tồn văn hóa trong cùng một cấu trúc, từ phát triển nông nghiệp phục vụ du lịch, tổ chức sản phẩm trải nghiệm đến chuẩn bị các không gian văn hóa mới. Cách tiếp cận này phù hợp với đặc điểm địa phương: du lịch không thể tách khỏi cảnh quan canh tác, kiến trúc, chợ phiên, nghề truyền thống và đời sống cộng đồng.

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

Nơi địa đầu cực Bắc của Tổ quốc, Lũng Cú (Tuyên Quang) cuốn hút du khách bởi vẻ đẹp hùng vĩ của thiên nhiên, chiều sâu văn hóa các dân tộc vùng cao và nhịp sống bình yên nơi biên cương. Sau sáp nhập, vùng đất này đang chuyển mình mạnh mẽ, hướng tới phát triển du lịch xanh, bền vững, gắn bảo tồn bản sắc với tạo sinh kế và nâng cao đời sống người dân. Ảnh: TTXVN

Ông Giàng Mí Say, Phó Chủ tịch UBND xã Đồng Văn, cho rằng: “Để Nghị quyết 26 thực sự đi vào cuộc sống, theo tôi, điều quan trọng nhất ở cấp cơ sở là phải cụ thể hóa thành những công việc người dân có thể nhìn thấy và tham gia. Với Đồng Văn, chúng tôi cần tiếp tục tổ chức lại sản phẩm theo hướng khai thác giá trị riêng của cao nguyên đá, kết nối du lịch với nông nghiệp, văn hóa, làng nghề và đời sống cộng đồng; đồng thời nâng chất lượng dịch vụ, đào tạo người dân và tạo điều kiện để các hộ, hợp tác xã, doanh nghiệp cùng tham gia chuỗi giá trị. Hiệu quả của du lịch cuối cùng phải thể hiện ở việc người dân có thêm việc làm, sản phẩm địa phương có thêm thị trường và những giá trị văn hóa đặc sắc tiếp tục được gìn giữ”.

Hiệu quả của du lịch cuối cùng phải thể hiện ở việc người dân có thêm việc làm, sản phẩm địa phương có thêm thị trường và những giá trị văn hóa đặc sắc tiếp tục được gìn giữ” - Ông Giàng Mí Say, Phó Chủ tịch UBND xã Đồng Văn

Vai trò của cấp xã vì thế không dừng ở quản lý hành chính mà phải tiến tới quản trị điểm đến: nhận diện nguồn lực, điều phối sản phẩm, quản lý xây dựng, bảo vệ cảnh quan, hỗ trợ cộng đồng và kết nối các chủ thể.

Đưa người dân từ “người phục vụ” thành chủ thể kinh tế

Nếu Nghị quyết 26 xác định Nhân dân là chủ thể tham gia và thụ hưởng, quá trình triển khai phải tạo điều kiện để người dân bước vào chuỗi giá trị với năng lực ngày càng cao. Bà Lưu Thị Hòa, Giám đốc Hợp tác xã Po Mỷ, Đồng Văn, Tuyên Quang, cho rằng phát triển du lịch là công việc cần sự phối hợp giữa người dân, doanh nghiệp, các tổ chức, đoàn thể và cơ quan quản lý nhà nước. Khi các chủ thể cùng hướng tới một mục tiêu, sức mạnh cộng đồng mới được phát huy.

Nhưng tham gia thôi chưa đủ. Người dân cần có kiến thức và kỹ năng để làm chủ sản phẩm, cung cấp dịch vụ, kể câu chuyện của cộng đồng và tham gia vào quá trình quyết định tương lai điểm đến. Với hộ làm lưu trú, yêu cầu có thể là kỹ năng phục vụ, vệ sinh, an toàn và bán hàng; với người làm nghề thủ công là khả năng cải tiến sản phẩm, giới thiệu giá trị văn hóa và tiếp cận thị trường; với người trẻ là ngoại ngữ, công nghệ và truyền thông số.

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

Cao nguyên đá Đồng Văn có diện tích 2356,80 km2 , độ cao trung bình từ 1.000-1.600m so với mực nước biển. Không chỉ có những giá trị về địa chất, cảnh quan… cao nguyên đá Đồng Văn còn là nơi chứa đựng những giá trị văn hoá truyền thống. Nơi đây là nơi sinh sống của cộng đồng 17 dân tộc thiểu số như: Mông, Dao, Lô lô, Tày, Nùng… Ảnh: TTXVN

Bà Hòa đặc biệt kỳ vọng vào thế hệ trẻ, lực lượng có khả năng tiếp nhận nhanh xu hướng mới và đưa câu chuyện địa phương tới những cộng đồng rộng lớn hơn. Theo bà, cách truyền đạt chính sách cũng cần thay đổi: thay vì chủ yếu dựa vào văn bản, có thể sử dụng video ngắn, hoạt động sáng tạo, diễn đàn hiến kế và những chương trình trải nghiệm để người trẻ tự khám phá văn hóa, đời sống của đồng bào vùng cao.

“Cách truyền đạt chính sách cũng cần thay đổi: thay vì chủ yếu dựa vào văn bản, có thể sử dụng video ngắn, hoạt động sáng tạo, diễn đàn hiến kế và những chương trình trải nghiệm để người trẻ tự khám phá văn hóa, đời sống của đồng bào vùng cao” - Bà Lưu Thị Hòa, Giám đốc Hợp tác xã Po Mỷ

Cách nhìn ấy cho thấy chính sách phải được chuyển thành năng lực xã hội. Khi người trẻ có thể trở thành hướng dẫn viên, người làm nội dung số, người thiết kế sản phẩm hoặc khởi nghiệp từ nông sản và văn hóa địa phương, du lịch sẽ tạo ra những tầng giá trị mới.

Tăng trưởng phải đi cùng chuẩn hóa và quản trị tốt hơn

Thực tế tại Lũng Cú cho thấy yêu cầu này đang trở nên cấp thiết. Trong 6 tháng đầu năm 2026, địa phương đón trên 368.400 lượt khách, doanh thu hơn 204,43 tỷ đồng. Tăng trưởng tích cực đồng thời đặt ra áp lực lớn hơn đối với quy hoạch, môi trường, giao thông, an toàn và chất lượng dịch vụ.

Ông Giàng Mí Mua, Phó Chủ tịch UBND xã Lũng Cú, bày tỏ quan điểm: “Đối với Lũng Cú, Nghị quyết 26 mở ra một yêu cầu mới: phát triển du lịch phải đi vào chiều sâu và tạo được giá trị thực cho người dân. Chúng tôi xác định cần tiếp tục nâng chất lượng dịch vụ, chuẩn hóa hoạt động kinh doanh, bảo đảm an toàn, vệ sinh môi trường, giữ gìn cảnh quan và kiến trúc truyền thống; đồng thời hỗ trợ các thôn xây dựng sản phẩm riêng dựa trên văn hóa và sinh kế của cộng đồng. Khi khách đến đông hơn, quản lý cũng phải tốt hơn. Mục tiêu của địa phương là để người dân tham gia ngày càng sâu vào hoạt động du lịch, có thêm thu nhập nhưng vẫn giữ được bản sắc và không gian sống vốn tạo nên sức hấp dẫn của Lũng Cú”.

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

Lần đầu tiên, Festival hoa mai anh đào Lũng Cú được tổ chức ngày 3/1/2026 tại trung tâm xã Lũng Cú, tỉnh Tuyên Quang. Giữa sắc hoa và tiếng khèn vang vọng, du khách cảm nhận rõ nhịp sống bình yên, đậm đà bản sắc của đồng bào vùng cao. Festival không chỉ tôn vinh vẻ đẹp thiên nhiên mà còn góp phần định vị Lũng Cú như một điểm hẹn mùa xuân mới trên hành trình khám phá Cao nguyên đá Đồng Văn. Ảnh: TTXVN

Từ thực tiễn này có thể thấy một thay đổi cần thiết: tăng khách không còn đủ để đánh giá thành công. Điểm đến càng nổi tiếng, yêu cầu về quản lý xây dựng, xử lý rác thải, giao thông, an toàn, chất lượng dịch vụ và ứng xử với du khách càng cao. Nếu năng lực quản trị chậm hơn tốc độ thị trường, thành quả tăng trưởng trong ngắn hạn có thể tạo ra chi phí lớn trong dài hạn.

“Chuẩn hóa không nên làm các điểm đến trở nên giống nhau. Nó cần tập trung vào an toàn, vệ sinh, minh bạch dịch vụ, chất lượng phục vụ và bảo vệ môi trường; bản sắc của từng cộng đồng phải được giữ như phần khác biệt của sản phẩm” - Ông Giàng Mí Mua, Phó Chủ tịch UBND xã Lũng Cú

Rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ kết quả

Một ưu điểm đáng chú ý của Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết 26 là yêu cầu gắn nhiệm vụ với cơ quan chủ trì, đơn vị phối hợp, sản phẩm và tiến độ. Cách tiếp cận này rất quan trọng với du lịch, lĩnh vực vốn liên quan tới nhiều ngành và nhiều cấp quản lý. Nếu trách nhiệm không rõ, những vấn đề như hạ tầng, bảo tồn, môi trường, xúc tiến hay đào tạo nhân lực rất dễ bị chia cắt theo chức năng hành chính.

Với các địa bàn vùng cao, yêu cầu “rõ việc, rõ trách nhiệm” còn giúp xử lý một điểm nghẽn thường gặp là sự chia cắt giữa các lĩnh vực. Một sản phẩm du lịch có thể liên quan đồng thời tới giao thông, đất đai, xây dựng, văn hóa, môi trường, thương mại và đào tạo nhân lực. Nếu mỗi khâu vận hành riêng lẻ, tiến độ và chất lượng dễ bị lệch nhau. Ngược lại, khi nhiệm vụ được gắn với đầu mối chịu trách nhiệm, thời hạn và kết quả cần đạt, chính quyền địa phương có cơ sở điều phối tốt hơn, doanh nghiệp biết rõ nơi cần làm việc, còn cộng đồng cũng dễ theo dõi những cam kết liên quan trực tiếp tới quyền lợi của mình.

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

Với phụ nữ dân tộc Lô Lô ở Mèo Vạc (Tuyên Quang), việc gìn giữ và phát triển nghề làm bánh phở truyền thống vừa là nét văn hóa, vừa là nghề mang lại giá trị kinh tế cho gia đình. Việc sản xuất bánh phở truyền thống của người Lô Lô ở huyện vùng cao Mèo Vạc cũng có nhiều nét đặc trưng, khác biệt so với các địa phương khác. Bà con đổ bột vào khuôn tráng lớn, sau đó thả trực tiếp vào nồi nước sôi để hấp chín, sau hoảng 7-10 phút, bánh phở được lấy ra khỏi khuôn và phơi trên các sào tre. Ảnh: TTXVN

Ở cấp địa phương, tinh thần ấy có thể được cụ thể hóa bằng những mục tiêu đo được. Thay vì chỉ đặt chỉ tiêu lượng khách, có thể theo dõi thêm thời gian lưu trú, mức chi tiêu, tỷ lệ sử dụng sản phẩm địa phương, số lao động được đào tạo, số hộ tham gia chuỗi giá trị, mức độ hài lòng của du khách, chất lượng môi trường và tình trạng bảo tồn cảnh quan, kiến trúc. Đây cũng là các nhóm chỉ tiêu phù hợp với định hướng quản trị điểm đến dựa trên dữ liệu mà Nghị quyết 26 đặt ra.

Bà Nguyễn Thị Hồng Liễu cho rằng điều quan trọng là chuyển định hướng thành hành động cụ thể, nâng chất lượng sản phẩm và giá trị trải nghiệm. Cảnh quan có thể đưa khách tới lần đầu, nhưng để họ quay trở lại, điểm đến phải tạo thêm lý do từ văn hóa, ẩm thực, sản phẩm đặc trưng và đời sống cộng đồng. Quan điểm này cho thấy thực thi Nghị quyết không thể tách khỏi đổi mới sản phẩm và chất lượng dịch vụ.

Đo Nghị quyết bằng những thay đổi trong đời sống

Sau cùng, hiệu quả của Nghị quyết 26 sẽ không được quyết định bởi số lượng văn bản triển khai hay số mô hình được gọi tên, mà bởi những thay đổi có thể nhìn thấy trong đời sống. Một người trẻ có thể tìm được việc làm ở quê hương hay không? Một hộ nông dân có bán được sản phẩm với giá trị cao hơn nhờ du lịch hay không? Một nghề thủ công có thêm người tiếp tục học nghề hay không? Một bản làng đón nhiều khách hơn nhưng vẫn giữ được cảnh quan, kiến trúc và nhịp sống hay không? Phần tăng trưởng của du lịch có thực sự trở thành thu nhập, năng lực và cơ hội phát triển của cộng đồng hay không?

Đó cũng là điểm gặp nhau trong ý kiến của những người được Thể thao và Văn hóa phỏng vấn. Bà Nguyễn Thị Hồng Liễu nhấn mạnh chất lượng sản phẩm và năng lực quản trị; bà Lưu Thị Hòa đặt sức mạnh cộng đồng và thế hệ trẻ vào quá trình phát triển; bà Hoàng Hảo kiến nghị chính sách phải khả thi và lợi ích phải lan tỏa tới người dân. Từ góc nhìn cấp cơ sở, Đồng Văn và Lũng Cú đứng trước nhiệm vụ cụ thể hơn: biến chủ trương thành quy hoạch, sản phẩm, hạ tầng, đào tạo, quản trị và sinh kế.

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

‹ Prev Next ›

Cây khèn là nhạc cụ truyền thống vô cùng độc đáo, quan trọng không thể thiếu trong sinh hoạt văn hóa của cộng đồng người Mông. Tiếng khèn vang lên trong những ngày hội xuân khiến cả núi rừng rạo rực. Nghệ thuật chế tác khèn cũng chở thành nghề truyền thống được người Mông nơi rẻo cao gìn giữ. Ảnh: TTXVN

Nghị quyết 26 đã xác lập một tầm nhìn lớn: đưa du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, chất lượng cao, xanh, sáng tạo và giàu bản sắc. Con đường từ tầm nhìn ấy tới một nền kinh tế du lịch thực sự sẽ được tạo nên từ rất nhiều quyết định ở từng địa phương, doanh nghiệp và cộng đồng.

Khi một chính sách được chuyển thành con đường thuận lợi hơn nhưng không phá vỡ cảnh quan; thành sản phẩm mới nhưng vẫn giữ được bản sắc; thành việc làm để người trẻ có thể ở lại quê hương; thành thị trường để nông sản và nghề truyền thống có thêm giá trị; thành cơ chế để người dân được tham gia và hưởng lợi từ chính tài nguyên họ đang gìn giữ, khi đó Nghị quyết mới thực sự đi từ văn bản vào cuộc sống. Từ những thay đổi cụ thể ấy, mục tiêu đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn mới có thể được xây dựng trên nền tảng bền vững.

Hết

Bài viết và trình bày: PHẠM HUY

Ảnh: THÔNG TẤN XÃ VIỆT NAM

BÁO THỂ THAO VÀ VĂN HÓA