Đề xuất cắt giảm 5 điều kiện kinh doanh với doanh nghiệp môi giới, chậm trả tiền bảo hiểm sẽ bị phạt
Bộ Tài chính đề xuất bãi bỏ một số quy định xử phạt không còn phù hợp; bổ sung chế tài đối với nhiều hành vi như: chậm trả tiền bảo hiểm, vi phạm thời hạn bồi thường, cung cấp bảo hiểm trực tuyến... Đồng thời, dự kiến cắt giảm, đơn giản hóa 5 điều kiện kinh doanh và một thủ tục hành chính với doanh nghiệp môi giới bảo hiểm.
Đề xuất bãi bỏ loạt quy định, cắt giảm thêm điều kiện kinh doanh bảo hiểm
Bộ Tài chính đang xây dựng dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 174/2024/NĐ-CP ngày 30/12/2024 quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kinh doanh bảo hiểm được sửa đổi, bổ sung một số điều bởi Nghị định số 78/2026/NĐ-CP ngày 17/3/2026 và Nghị định số 46/2023/NĐ-CP ngày 01/7/2023 quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Kinh doanh bảo hiểm được sửa đổi, bổ sung một số điều bởi Nghị định số 97/2026/NĐ-CP ngày 31/3/2026.
Dự thảo Nghị định gồm 3 chương, 24 điều, dự kiến được trình Chính phủ trong tháng 12/2026.

Bộ Tài chính đang xây dựng dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kinh doanh bảo hiểm. Ảnh minh họa.
Việc sửa đổi, bổ sung nhằm kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm pháp luật về kinh doanh bảo hiểm, giữ vững kỷ cương và sự bền vững của thị trường; bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư, khách hàng, sự an toàn của cả hệ thống, tiết giảm chi phí xã hội.
Cùng với đó, cắt giảm điều kiện kinh doanh trong hoạt động kinh doanh bảo hiểm và đơn giản hóa thủ tục hành chính, kế thừa, tiếp tục phát triển và hoàn thiện những quy định pháp luật về kinh doanh bảo hiểm còn phù hợp với thực tế và đã có tác động tích cực đối với sự phát triển của thị trường bảo hiểm, đồng thời chủ động rà soát, sửa đổi, bổ sung những quy định đã phát sinh hạn chế, vướng mắc trong quá trình thực hiện, đáp ứng yêu cầu quản lý đối với thị trường bảo hiểm.
Cụ thể, tại dự thảo Nghị định, Bộ Tài chính đề xuất bỏ quy định xử phạt doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ triển khai sản phẩm bảo hiểm vật chất xe cơ giới không tuân thủ phương pháp, cơ sở tính phí bảo hiểm xe cơ giới đã được Bộ Tài chính chấp thuận.
Bên cạnh đó, bỏ quy định xử phạt việc doanh nghiệp phi nhân thọ không đăng ký với Bộ Tài chính các nguyên tắc tách nguồn vốn chủ sở hữu và nguồn phí bảo hiểm, không thực hiện đúng nguyên tắc tách nguồn vốn chủ sở hữu và nguồn phí bảo hiểm đã được Bộ Tài chính chấp thuận.
Bên cạnh đó, bỏ quy định xử phạt về “dịch vụ phụ trợ bảo hiểm”. Việc điều chỉnh nhằm bảo đảm phù hợp với Luật số 139/2025/QH15, Nghị định số 97/2026/NĐ-CP và Luật Đầu tư số 143/2025/QH15, trong đó dịch vụ phụ trợ bảo hiểm đã được đưa ra khỏi danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện.
Bãi bỏ cụm từ “chứng chỉ về phụ trợ bảo hiểm” do Luật số 139/2025/QH15 đã bỏ quy định về điều kiện cung cấp dịch vụ phụ trợ bảo hiểm.
Đáng chú ý, dự thảo Nghị định cũng hướng tới tháo gỡ những vướng mắc về điều kiện kinh doanh và thủ tục hành chính trong lĩnh vực bảo hiểm theo quy định tại Nghị định số 46/2023/NĐ-CP.
Cụ thể, dự thảo đề xuất bãi bỏ một số quy định như: khoản 1 và 5 Điều 63, khoản 2, điểm b và đ khoản 5, điểm b khoản 6, điểm b khoản 10 Điều 64; điểm c và d khoản 1, điểm c khoản 2 Điều 74; đồng thời bỏ yêu cầu “; tối thiểu 03 năm đối với thành viên Hội đồng quản trị, thành viên Hội đồng thành viên” tại khoản 3 Điều 77.
Theo đánh giá của Bộ Tài chính, dự thảo không làm phát sinh thủ tục hành chính mới tại Nghị định số 46/2023/NĐ-CP và dự kiến cắt giảm, đơn giản hóa được 5 điều kiện kinh doanh và đơn giản hóa 01 thủ tục hành chính đối với doanh nghiệp môi giới bảo hiểm tạo môi trường kinh doanh thông thoáng nhằm thúc đẩy doanh nghiệp phát triển.
Bổ sung chế tài đối với nhiều hành vi vi phạm
Cùng với việc loại bỏ các quy định xử phạt không còn phù hợp, dự thảo bổ sung chế tài đối với nhiều hành vi vi phạm trong hoạt động kinh doanh bảo hiểm.
Dự thảo Nghị định bổ sung quy định xử phạt đối với hành vi không tuân thủ thời hạn chấp thuận hoặc từ chối bồi thường, trả tiền bảo hiểm đã thỏa thuận trong hợp đồng bảo hiểm hoặc theo quy định của pháp luật. Đồng thời, bổ sung quy định xử phạt hành vi chậm trả tiền bảo hiểm theo quy định tại khoản 1 Điều 31 Luật Kinh doanh bảo hiểm.
Theo đó, dự thảo bổ sung quy định xử phạt đối với việc doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ triển khai sản phẩm bảo hiểm thuộc nghiệp vụ bảo hiểm xe cơ giới mà không thông báo phương pháp, cơ sở tính phí bảo hiểm bằng văn bản cho Bộ Tài chính; không thực hiện đúng phương pháp, cơ sở tính phí bảo hiểm xe cơ giới đã thông báo cho Bộ Tài chính.
Bên cạnh đó, bổ sung quy định xử phạt khi doanh nghiệp không thông báo bằng văn bản cho Bộ Tài chính nguyên tắc tách nguồn vốn chủ sở hữu và nguồn phí bảo hiểm trước khi áp dụng; không thực hiện đúng nguyên tắc tách nguồn vốn chủ sở hữu, nguồn phí bảo hiểm đã thông báo bằng văn bản cho Bộ Tài chính.
Bổ sung quy định xử phạt về mức phí bảo hiểm và mức khấu trừ bảo hiểm theo quy định tại Nghị định số 105/2025/NĐ-CP.
Một trong những nội dung đáng chú ý tại dự thảo Nghị định là đề xuất bổ sung quy định xử phạt đối với các hành vi liên quan đến giải quyết quyền lợi bảo hiểm.
Các đề xuất này hướng tới hoàn thiện cơ sở pháp lý để xử lý những vi phạm liên quan trực tiếp đến quá trình giải quyết quyền lợi bảo hiểm của khách hàng, đặc biệt là việc tuân thủ thời hạn bồi thường, trả tiền bảo hiểm.
Ngoài ra, dự thảo Nghị định cũng bổ sung quy định xử phạt đối với hành vi doanh nghiệp bảo hiểm, doanh nghiệp tái bảo hiểm không đáp ứng quy định về cơ cấu cổ đông; doanh nghiệp môi giới bảo hiểm không tuân thủ quy định pháp luật về đầu tư; doanh nghiệp bảo hiểm, doanh nghiệp môi giới bảo hiểm vi phạm quy định về hoa hồng môi giới bảo hiểm.
Bộ Tài chính cũng đề xuất bổ sung quy định xử phạt hành vi cung cấp bảo hiểm trên môi trường mạng không đúng quy định pháp luật…
Các quy định xử phạt liên quan đến mức phí bảo hiểm và mức khấu trừ bảo hiểm theo Nghị định số 105/2025/NĐ-CP cũng được đề xuất bổ sung./.
