Đề xuất cho thuê nhà, đất dôi dư sau sắp xếp bộ máy

Bộ Tài chính đang dự thảo Nghị quyết của Chính phủ bổ sung một số cơ chế, chính sách đặc thù nhằm đẩy nhanh tiến độ xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư sau khi sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, sắp xếp đơn vị hành chính. Các cơ chế được đề xuất theo hướng tăng cường phân cấp, phân quyền, làm rõ quy định của pháp luật để thống nhất trong tổ chức thực hiện.

Theo dự thảo, đối với nhà, đất dôi dư do tổ chức phát triển quỹ đất, Ủy ban nhân dân cấp xã tiếp nhận theo quyết định của cơ quan, người có thẩm quyền từ ngày 1/3/2025 để quản lý, khai thác theo pháp luật về đất đai, việc giao đất, cho thuê đất vẫn thực hiện theo quy định của pháp luật về đất đai và pháp luật có liên quan. Trong thời gian chưa giao đất, cho thuê đất, nếu tổ chức phát triển quỹ đất đề nghị và được Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh đồng ý, tổ chức này được cho thuê nhà, đất dôi dư đã tiếp nhận như tổ chức quản lý, kinh doanh nhà địa phương theo Nghị định số 108/2024/NĐ-CP và Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP, mà không phải làm thủ tục bổ sung nhiệm vụ quản lý, kinh doanh nhà.

Bộ Tài chính đề xuất bổ sung cơ chế đặc thù xử lý nhà, đất dôi dư sau sắp xếp.

Tương tự, khi Ủy ban nhân dân cấp xã có nhu cầu khai thác ngắn hạn trong thời gian chưa giao đất, cho thuê đất, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã được giao đơn vị sự nghiệp công lập trong lĩnh vực kinh tế trực thuộc cho thuê nhà, đất dôi dư đã tiếp nhận. Thời hạn cho thuê trong cả hai trường hợp tối đa là 5 năm. Nếu trong thời hạn thuê, Nhà nước thực hiện kế hoạch sử dụng đất thì phải chấm dứt hợp đồng trước hạn và thực hiện theo quy định tại Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP.

Dự thảo cũng làm rõ cơ sở thực hiện xã hội hóa được ưu tiên thuê nhà là cơ sở thuộc danh mục loại hình do Thủ tướng Chính phủ ban hành, đã đáp ứng các tiêu chí về quy mô, tiêu chuẩn theo quy định của Thủ tướng Chính phủ, hoặc sẽ đáp ứng các tiêu chí này nếu được thuê nhà mà cơ sở đăng ký. Chính sách ưu tiên chỉ áp dụng khi cơ sở thuê nhà để sử dụng vào mục đích phù hợp với lĩnh vực, loại hình xã hội hóa của mình. Cơ sở phải có bản thuyết minh về việc đáp ứng các tiêu chí và chịu trách nhiệm về tính chính xác, trung thực của nội dung.

Trường hợp cơ quan chức năng kiểm tra, thanh tra, giám sát phát hiện đối tượng không đáp ứng điều kiện ưu tiên, đối tượng đó phải hoàn trả Nhà nước số tiền thuê nhà đã được miễn, giảm cùng khoản nộp tương đương tiền chậm nộp theo pháp luật về quản lý thuế cho thời gian không đáp ứng điều kiện, đồng thời không được hưởng chính sách ưu tiên trong thời gian thuê còn lại.