Đề xuất miễn thuế cho doanh nghiệp, cá nhân cung cấp suất ăn học đường, bệnh viện

Đề xuất miễn thuế với doanh nghiệp, cá nhân cung cấp suất ăn học đường, y tế 

Chiều 22/9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp và Luật Thuế TNDN.

Trình bày các nội dung cơ bản của dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp và Luật Thuế TNDN, Thứ trưởng Bộ Bộ Tài chính Lê Tấn Cận cho hay, Luật Thuế TNDN đã quy định miễn thuế TNDN đối với cơ sở giáo dục đại học công lập hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận.

Tuy nhiên, qua rà soát quy định của Luật Viên chức năm 2025 cho thấy bản thân đơn vị sự nghiệp công lập (bao gồm cả cơ sở giáo dục công lập hay tổ chức khoa học và công nghệ công lập) đã là tổ chức hoạt động không vì lợi nhuận. Việc quy định điều kiện “hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận” đối với các đơn vị sự nghiệp công lập nói chung và cơ sở giáo dục công lập nói riêng là không còn phù hợp với bản chất pháp lý của đơn vị sự nghiệp công lập theo quy định mới và không cần thiết.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Lê Tiến Cận. (Ảnh: Quochoi.vn)

Bên cạnh đó, hệ thống thể chế về giáo dục và đào tạo tiếp tục được hoàn thiện trong những năm vừa qua, trong đó quy định các cấp độ, trình độ đào tạo của hệ thống giáo dục quốc dân bao gồm: giáo dục mầm non; giáo dục phổ thông; giáo dục nghề nghiệp gồm sơ cấp, trung học nghề, trung cấp, cao đẳng và các chương trình đào tạo nghề khác; giáo dục đại học gồm đại học và sau đại học. Theo đó, quy định về miễn thuế TNDN hiện hành chưa bao quát hết toàn bộ hệ thống giáo dục quốc dân, chưa thể hiện được đầy đủ chủ trương của Đảng về “Không áp dụng thuế TNDN đối với cơ sở giáo dục công lập, cơ sở giáo dục tư thục hoạt động không vì lợi nhuận” tại Nghị quyết số 71-NQ/TW. Liên quan đến hoạt động cung cấp suất ăn cho cơ sở giáo dục, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, Luật Thuế TNDN không có quy định ưu đãi đối với doanh nghiệp có hoạt động này.

Đối với Luật Thuế TNCN, Thứ trưởng Bộ Tài chính cho biết, liên quan đến hoạt động cung cấp suất ăn cho cơ sở giáo dục, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, ngoài doanh nghiệp thì còn có các cá nhân kinh doanh cũng cung cấp suất ăn cho cơ sở giáo dục, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, tuy nhiên cũng không quy định về ưu đãi thuế đối với cá nhân kinh doanh cung cấp suất ăn cho cơ sở giáo dục, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.

Từ thực tế trên, dự án Luật đề xuất miễn thuế TNDN, thuế TNCN đối với thu nhập của doanh nghiệp, cá nhân kinh doanh từ dịch vụ cung cấp suất ăn cho cơ sở giáo dục, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.

Chưa đủ cơ sở chính trị, thực tiễn

Thẩm tra Tờ trình của Chính phủ, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi nêu rõ, đối với chính sách miễn thuế TNDN, thuế TNCN đối với thu nhập của doanh nghiệp, cá nhân kinh doanh từ dịch vụ cung cấp suất ăn cho cơ sở giáo dục, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, Thường trực Uỷ ban Kinh tế và Tài chính thấy rằng, nội dung thuyết minh của Cơ quan chủ trì soạn thảo chưa thật sự thoả đáng về cơ sở chính trị, cơ sở thực tiễn, cũng như cơ sở pháp lý và mục tiêu chính sách. Do đó, không nhất trí bổ sung chính sách và sửa đổi, bổ sung các quy định này của Luật Thuế TNDN và Thuế TNCN như nêu tại dự thảo Luật. 

Đối với quy định về miễn thuế TNDN cho cơ sở giáo dục công lập, cơ sở giáo dục tư thục hoạt động không vì lợi nhuận, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính nhất trí nội dung sửa đổi, bổ sung quy định về miễn thuế TNDN đối với cơ sở giáo dục công lập.  

Đối với quy định miễn thuế TNDN cho các cơ sở giáo dục tư thục hoạt động không vì lợi nhuận, đa số ý kiến đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục cân nhắc đánh giá, kỹ lưỡng việc ban hành các chính sách này. Đặc biệt, trong bối cảnh cân đối ngân sách nhà nước còn có hạn, việc hỗ trợ của nhà nước cần tập trung cho những lĩnh vực, địa bàn mà khu vực tư nhân không hoặc ít đầu tư, không nên hỗ trợ những lĩnh vực có mức lợi nhuận cao mà khu vực tư nhân có thể thực hiện và đang thực hiện.  

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi.

Cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu bổ sung thêm quy định về "địa bàn" được hưởng ưu đãi; Quy định rõ ràng điều kiện/tiêu chí xác định cơ sở giáo dục tư thục "không vì lợi nhuận" để có thể phân biệt giữa các nhà đầu tư giáo dục theo mô hình lợi nhuận và các nhà đầu tư giáo dục không vì lợi nhuận, bảo đảm sự minh bạch, khả thi phục vụ công tác hậu kiểm; quy định rõ các tiêu chí, yêu cầu về không phân chia lợi nhuận và tái đầu tư hoặc sử dụng phần thu nhập được miễn cho mục tiêu giáo dục;

Quy định rõ nguyên tắc chỉ miễn thuế đối với thu nhập trực tiếp hình thành từ chức năng giáo dục và hoạt động thiết yếu gắn với việc thực hiện chức năng đó; đối với các hoạt động kinh doanh, thương mại độc lập của các cơ sở này phải hạch toán riêng và thực hiện nghĩa vụ thuế theo các quy định chung; không miễn thuế đối với thu nhập từ hoạt động kinh doanh, đầu tư tài chính, cho thuê tài sản hoặc dịch vụ thương mại không gắn trực tiếp với mục tiêu giáo dục; Có giải pháp xử lý, tạo cơ sở pháp lý cần thiết để việc quản lý - hậu kiểm của các Cơ quan thuế có thể được thực hiện hiệu lực và hiệu quả đối với các trường hợp lợi dụng trục lợi chính sách.  

Về miễn thuế TNDN cho doanh nghiệp cung cấp suất ăn cho cơ sở giáo dục, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh theo quy định của pháp luật về giáo dục, pháp luật về y tế, Thường trực Uỷ ban Kinh tế và Tài chính thấy rằng, việc miễn toàn bộ thuế TNDN, thuế TNCN đối với phần thu nhập từ cung cấp suất ăn cho cơ sở giáo dục, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh chưa có căn cứ chính trị, pháp lý và thực tiễn. Việc ban hành chính sách miễn thuế cho các doanh nghiệp, cá nhân kinh doanh dịch vụ cung cấp suất ăn không phải là công cụ trực tiếp để bảo đảm tuân thủ các quy định về an toàn thực phẩm. 

Đồng thời, chưa có cơ sở rõ để khẳng định phần lợi ích từ việc miễn thuế sẽ được doanh nghiệp sử dụng để giảm giá suất ăn hoặc nâng cao chất lượng bữa ăn, nên chưa nhất trí bổ sung chính sách này tại dự thảo Luật.