Đề xuất mức phạt mới đối với hành vi xâm phạm dữ liệu cá nhân

Theo khoản 1 của điều luật được đề xuất, người nào thu thập, xử lý, trao đổi, tặng cho, công khai hóa, chiếm đoạt, sử dụng trái phép hoặc cố ý làm lộ, làm mất dữ liệu cá nhân của người khác, nếu không thuộc trường hợp quy định tại Điều 291 Bộ luật Hình sự, có thể bị phạt tiền từ 200 triệu đồng đến 500 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm.

Các mức phạt trên được áp dụng khi người vi phạm thu lợi bất chính từ 100 triệu đồng đến dưới 400 triệu đồng; gây thiệt hại từ 200 triệu đồng đến dưới 1 tỷ đồng; xâm phạm dữ liệu cá nhân cơ bản của từ 10.000 người trở lên hoặc dữ liệu cá nhân nhạy cảm của từ 2.000 người trở lên.

Người phạm tội có thể bị phạt tiền từ 400 triệu đồng đến 2 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 3 năm đến 7 năm nếu hành vi có tổ chức, có tính chất chuyên nghiệp, lợi dụng chức vụ, quyền hạn hoặc phạm tội từ 2 lần trở lên. Khung hình phạt này cũng được áp dụng nếu người phạm tội xâm phạm dữ liệu cá nhân cơ bản của từ 15.000 người trở lên; dữ liệu cá nhân nhạy cảm của từ 3.000 chủ thể dữ liệu trở lên; gây thiệt hại từ 1 tỷ đồng hoặc thu lợi bất chính từ 400 triệu đồng trở lên.

Ngoài ra, người vi phạm còn có thể bị xử lý theo khung hình phạt từ 3 năm đến 7 năm tù nếu hành vi làm nạn nhân tự sát; gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội hoặc quan hệ đối ngoại của Việt Nam.

Đặc biệt, dự thảo đề xuất xử lý nghiêm hành vi sử dụng trái phép dữ liệu cá nhân của người khác để thành lập doanh nghiệp; mở tài khoản thanh toán, tài khoản chứng khoán, ví điện tử, tài khoản tài sản số hoặc các loại tài khoản số có chức năng giao dịch tài chính, tiền tệ.

Ngoài hình phạt chính, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 40 triệu đồng đến 400 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ nhất định trong thời hạn từ 1 đến 5 năm. Đối với pháp nhân thương mại, nếu phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 1, dự thảo đề xuất phạt tiền từ 1 tỷ đồng đến 3 tỷ đồng hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn từ 6 tháng đến 3 năm.

Trường hợp phạm tội thuộc khoản 2, pháp nhân thương mại có thể bị phạt tiền từ 3 tỷ đồng đến 10 tỷ đồng hoặc bị đình chỉ hoạt động có thời hạn từ 3 năm đến 5 năm.

Pháp nhân thương mại còn có thể chịu hình phạt bổ sung gồm phạt tiền từ 100 triệu đồng đến 500 triệu đồng; cấm kinh doanh hoặc cấm hoạt động trong một số lĩnh vực từ 1 năm đến 3 năm.

Trong dự thảo này, ban soạn thảo đề xuất bổ sung quy định mới liên quan đến án treo, theo hướng mở rộng mức án tù được xem xét áp dụng biện pháp này.

Theo Bộ luật Hình sự hiện hành, khi xử phạt tù không quá 3 năm, căn cứ vào nhân thân của người phạm tội và các tình tiết giảm nhẹ, nếu xét thấy không cần buộc người này phải chấp hành hình phạt tù, tòa án có thể cho hưởng án treo và ấn định thời gian thử thách từ 1 đến 5 năm.

Tại dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi), ngoài việc giữ quy định trên, cơ quan soạn thảo đề xuất bổ sung trường hợp người bị xử phạt tù không quá 5 năm cũng có thể được xem xét hưởng án treo. Cụ thể, khi xử phạt tù không quá 5 năm, căn cứ vào nhân thân của người phạm tội và các tình tiết giảm nhẹ, nếu xét thấy không cần bắt chấp hành hình phạt tù nhưng người này không thuộc trường hợp quy định tại khoản 1 Điều 65, tòa án có thể quyết định cho hưởng án treo. Trong trường hợp này, tòa án sẽ quyết định mức tiền người phạm tội phải nộp để thay thế hình phạt tù, đồng thời ấn định thời gian thử thách từ một đến 2 năm...