Đề xuất quy định mới thúc đẩy thương mại hóa nghiên cứu tại đại học

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa công bố dự thảo Thông tư quy định về nhóm nghiên cứu tiềm năng, nhóm nghiên cứu mạnh trong cơ sở giáo dục đại học để lấy ý kiến các cơ quan, tổ chức và cá nhân.

Dự thảo nhằm cụ thể hóa Điều 6 Nghị định số 125/2026/NĐ-CP ngày 6/4/2026 của Chính phủ về hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong cơ sở giáo dục đại học.

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, các quy định được xây dựng nhằm huy động đội ngũ nhà khoa học xuất sắc giải quyết những bài toán lớn, tăng cường công bố khoa học quốc tế, phát triển sản phẩm sở hữu trí tuệ và giải pháp công nghệ có giá trị. Qua đó, thúc đẩy chuyển giao công nghệ và thương mại hóa kết quả nghiên cứu.

Sinh viên Đại học Công nghiệp Hà Nội trao đổi, giới thiệu sản phẩm nghiên cứu khoa học tại không gian đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp.

Dự thảo quy định điều kiện, tiêu chí công nhận và công nhận lại nhóm nghiên cứu tiềm năng, nhóm nghiên cứu mạnh. Đồng thời, trao quyền chủ động cho các cơ sở giáo dục đại học trong tổ chức đánh giá, quyết định công nhận và quản lý hoạt động của nhóm.

Các trường đại học được chủ động xây dựng quy định nội bộ, xác định định hướng nghiên cứu phù hợp với chiến lược phát triển. Trong đó, ưu tiên nghiên cứu tiên tiến, công nghệ chiến lược gắn với xu hướng thế giới và định hướng phát triển quốc gia, đồng thời bảo đảm trách nhiệm giải trình.

Đáng chú ý, dự thảo xây dựng khung quy đổi sản phẩm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo để lượng hóa kết quả hoạt động của các nhóm nghiên cứu.

Các sản phẩm được đánh giá bao gồm công bố khoa học, sản phẩm sở hữu trí tuệ, kết quả phát triển và chuyển giao công nghệ, thương mại hóa nghiên cứu cùng các nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Theo dự thảo, nhóm nghiên cứu tiềm năng phải đáp ứng các điều kiện về tổ chức, định hướng nghiên cứu và kết quả hoạt động trong 5 năm gần nhất.

Đối với khối khoa học tự nhiên, kỹ thuật và công nghệ, nhóm nghiên cứu tiềm năng phải đạt tổng điểm quy đổi tối thiểu 35 điểm, điểm bình quân tối thiểu 7 điểm. Với khối khoa học xã hội và nhân văn, mức tương ứng là 25 điểm và 5 điểm.

Đối với nhóm nghiên cứu mạnh, yêu cầu được đặt ra cao hơn. Nhóm thuộc khối khoa học tự nhiên, kỹ thuật và công nghệ phải đạt tổng điểm quy đổi tối thiểu 150 điểm, điểm bình quân tối thiểu 15 điểm. Khối khoa học xã hội và nhân văn có mức tương ứng là 100 điểm và 10 điểm.

Dự thảo cũng yêu cầu tối thiểu 50% thành viên của nhóm nghiên cứu tiềm năng và nhóm nghiên cứu mạnh là giảng viên cơ hữu hoặc nghiên cứu viên cơ hữu tại cơ sở giáo dục đại học chủ trì.

Đối với nhóm nghiên cứu tiềm năng, thành viên còn lại có thể là nghiên cứu sinh, học viên cao học, sinh viên, chuyên gia và đại diện doanh nghiệp, viện nghiên cứu hoặc tổ chức khoa học và công nghệ có chuyên môn phù hợp.

Riêng nhóm nghiên cứu mạnh phải có sự tham gia của nghiên cứu sinh, học viên cao học có chuyên môn phù hợp. Dự thảo khuyến khích sự tham gia của doanh nghiệp, viện nghiên cứu và chuyên gia trong nước, quốc tế; đồng thời có quy định về đồng trưởng nhóm đến từ tổ chức ngoài cơ sở giáo dục đại học.