Đề xuất thuế 0,2% với đất bỏ hoang, chậm đưa vào sử dụng

Thông tin được ông Trương Bá Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí (Bộ Tài chính), cho biết tại họp báo thường kỳ quý III/2026 của Bộ Tài chính chiều 6/10.

Theo ông Trương Bá Tuấn, Bộ Tài chính đã trình Bộ Tư pháp thẩm định hồ sơ dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của các Luật Thuế; trong đó có thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân và thuế sử dụng đất phi nông nghiệp.

Phó Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí Trương Bá Tuấn trả lời câu hỏi của phóng viên tại Họp báo. Ảnh: Phạm Hậu - TTXVN

Đối với đất bỏ hoang, đất chậm hoặc không đưa vào sử dụng, dự thảo đề xuất mức thuế 0,2% và không quy định hạn mức. Theo đó, toàn bộ diện tích thuộc diện này sẽ chịu thuế suất 0,2%, không áp dụng mức thuế thấp hơn đối với phần diện tích trong hạn mức.

Theo đó, mức thuế suất này tương đương mức đang áp dụng đối với đất lấn, chiếm và cao hơn các mức thuế suất khác trong Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp. Hiện đất ở trong hạn mức chịu thuế suất 0,03%; phần diện tích vượt không quá 3 lần hạn mức chịu 0,07%; phần diện tích vượt trên 3 lần hạn mức chịu 0,15%. Mức 0,15% cũng được áp dụng đối với đất sử dụng không đúng mục đích.

Theo Bộ Tài chính, đề xuất trên nhằm thể chế hóa các chủ trương, nghị quyết của Đảng, trong đó có Nghị quyết số 21 của Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV về định hướng sửa đổi, bổ sung các chính sách liên quan đến đất đai.

Một trong những nội dung được tập trung làm rõ trong quá trình xây dựng chính sách là tiêu chí xác định thế nào là đất bỏ hoang, đất chậm đưa vào sử dụng hoặc không đưa vào sử dụng. Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp hiện hành chưa quy định mức thuế suất đối với loại đất này.

Lãnh đạo Chính phủ đã giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường nghiên cứu, làm rõ các tiêu chí, khái niệm để xác định đất bỏ hoang, đất chậm hoặc không đưa vào sử dụng trong các văn bản pháp luật về đất đai, làm cơ sở cho việc xây dựng chính sách thuế.

Liên quan đến tình trạng nhiều người dân bỗng nhiên nợ thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, dù đã hoàn thành nộp hoặc đã bán đất nhiều năm tại họp báo, ông Lê Long, Phó Cục trưởng Cục Thuế, cho biết đây là sắc thuế có phạm vi áp dụng rộng, số thu hằng năm khoảng 1.300-1.400 tỷ đồng. Mặc dù số thuế của từng hộ gia đình, cá nhân không lớn, việc quản lý và thu nộp đòi hỏi sự phối hợp giữa người nộp thuế, doanh nghiệp và cơ quan thuế.

Theo ông Lê Long, một trong những khó khăn hiện nay là dữ liệu giữa các cơ quan chưa được liên thông đầy đủ. Khi đất đai chuyển nhượng nhưng thủ tục chưa hoàn tất, thông tin chưa chuyển sang cơ quan thuế, dẫn đến việc cơ quan thuế vẫn gửi thông báo nộp thuế cho chủ cũ. Ông Lê Long cho rằng, nếu dữ liệu được liên thông tốt, tình trạng này sẽ không còn.

Bên cạnh đó, việc cập nhật, chuẩn hóa dữ liệu về nghĩa vụ thuế còn chậm. Có trường hợp người dân đã nộp thuế trong năm nhưng do dữ liệu trên hệ thống chưa được cập nhật kịp thời nên vẫn nhận thông báo nộp thuế, dẫn đến tình trạng thông báo trùng.

Cơ quan thuế đề nghị người dân phản ánh các trường hợp này thông qua Cổng thông tin dịch vụ của cơ quan thuế, Bộ Tài chính hoặc ứng dụng eTax Mobile để được tiếp nhận, xử lý. Cơ quan thuế sẽ chỉ đạo cơ quan thuế địa phương rà soát, giải quyết các trường hợp cụ thể.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho rằng, trường hợp người dân đã thực hiện chuyển nhượng đất đúng quy định nhưng cơ quan thuế vẫn căn cứ dữ liệu cũ để thông báo nghĩa vụ thuế thì trách nhiệm thuộc về các cơ quan quản lý nhà nước trong việc cập nhật dữ liệu.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi, các cơ sở dữ liệu về nhà ở, đất đai và thuế cần bảo đảm “đúng, đủ, sạch, sống” và được kết nối, liên thông. Cơ quan thuế đã chủ động đề xuất việc này, song cần sự phối hợp của chính quyền địa phương, cơ quan quản lý tài nguyên và môi trường cùng các đơn vị liên quan để hạn chế tình trạng tài sản đã chuyển nhượng nhưng thông báo thuế vẫn gửi cho chủ cũ./.