Deloitte ra mắt AI phát hiện nguy cơ 'tẩy xanh' trong báo cáo ESG

Mới đây, Deloitte giới thiệu Green Claims Navigator, giải pháp ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) nhằm hỗ trợ doanh nghiệp phát hiện những tuyên bố có nguy cơ gây hiểu lầm về môi trường, thường được gọi là "tẩy xanh" (greenwashing). Công cụ hiện được triển khai tại khu vực châu Âu, Trung Đông và châu Phi (EMEA).

Theo Deloitte, Green Claims Navigator có khả năng tự động nhận diện và đánh giá các tuyên bố liên quan đến môi trường xuất hiện trên website, báo cáo phát triển bền vững, tài liệu tiếp thị và bao bì sản phẩm.

Thay vì kiểm tra thủ công từng nội dung, hệ thống AI hỗ trợ rà soát thông tin, đối chiếu với yêu cầu pháp lý và xác định những tuyên bố cần bổ sung bằng chứng. Theo ESG Dive ngày 5/11, Deloitte cho biết công cụ có thể nhận diện những nội dung tiềm ẩn rủi ro trong thời gian tính bằng phút.

Green Claims Navigator tập trung vào ba nhóm chức năng gồm đánh giá mức độ tuân thủ, xác minh cơ sở chứng minh cho tuyên bố môi trường và theo dõi thay đổi quy định pháp luật.

Deloitte ra mắt AI phát hiện nguy cơ "tẩy xanh" trong báo cáo ESG

Sau khi đánh giá, hệ thống hỗ trợ xây dựng phương án khắc phục, đề xuất điều chỉnh những tuyên bố thiếu căn cứ dựa trên hướng dẫn pháp lý và ý kiến chuyên gia. Doanh nghiệp cũng có thể theo dõi các thay đổi về quy định và xu hướng thực thi để cập nhật nội dung truyền thông.

Việc giới thiệu công cụ diễn ra trong bối cảnh Liên minh châu Âu tăng cường kiểm soát những tuyên bố môi trường thiếu cơ sở. Chỉ thị (EU) 2024/825 về trao quyền cho người tiêu dùng trong quá trình chuyển đổi xanh bắt đầu được áp dụng từ ngày 27/9/2026, nhằm hạn chế những hoạt động thương mại có thể gây hiểu lầm về tính bền vững của sản phẩm.

Áp lực kiểm soát greenwashing cũng gia tăng. Báo cáo công bố ngày 6/10/2026 của RepRisk ghi nhận 1.594 doanh nghiệp có liên quan đến các rủi ro tẩy xanh trong giai đoạn 12 tháng kết thúc vào tháng 6/2026, tăng 28% so với kỳ trước. Số vụ việc liên quan tăng 112% trong vòng 5 năm.

Theo Deloitte, việc ứng dụng AI có thể giúp doanh nghiệp quản lý nhất quán các tuyên bố môi trường giữa những bộ phận, đồng thời chủ động phát hiện nội dung cần làm rõ trước khi công bố.

Tuy nhiên, Green Claims Navigator là công cụ hỗ trợ đánh giá tuân thủ, không đồng nghĩa với hệ thống tự động kết luận doanh nghiệp gian lận phát thải. Deloitte chưa công bố rộng rãi dữ liệu định lượng về độ chính xác, quy mô tài liệu xử lý hoặc hiệu quả triển khai thực tế.