Điểm chung của người may mắn

Nhiều người may mắn vì nhìn thấy cơ hội trước mắt. Ảnh: Nguyễn Tiến Thịnh/Pexels.

Có những người dường như luôn gặp may. Họ được thăng chức dù chưa chắc đủ năng lực, hoặc tình cờ nhận được lời mời làm công việc trong mơ. Trong khi đó, có người chỉ cần đỗ xe trễ giờ quy định hơn 2 phút là đã bị phạt. Điều gì khiến nhiều người có vẻ gặp may mắn hơn?

Nhà tâm lý học Richard Wiseman dành nhiều năm đi tìm câu trả lời. Trong một thí nghiệm, ông phát một tờ báo cho các tình nguyện viên và yêu cầu họ đếm số bức ảnh trong đó. Những người tham gia chia làm 2 nhóm, trong đó một nhóm tự nhận mình là người may mắn, nhóm kia thì ngược lại, là những người kém may mắn. Ông muốn xem hai nhóm này tiếp cận nhiệm vụ như thế nào.

Bất ngờ là, bí quyết may mắn có thể chẳng liên quan đến vận may.

Thực ra, ở trang 2 của tờ báo, ông đã chèn một thông báo bằng chữ cỡ lớn: tờ báo có 43 bức ảnh, có thể ngừng đếm. Nhóm tự nhận là may mắn gần như nhìn thấy ngay manh mối này. Nhóm kém may mắn thì mất khoảng 2 phút ngồi đếm từng bức, bỏ qua dòng thông báo to ngay trước mắt.

Wiseman còn giấu một thông báo khác sâu hơn trong tờ báo có nội dung hứa thưởng 250 USD cho ai nhìn thấy. Nhóm kém may mắn cũng bỏ lỡ luôn thông báo này.

“Người kém may mắn bỏ lỡ những cơ hội tình cờ vì họ quá tập trung tìm kiếm một thứ khác”, ông giải thích.

Đôi khi, bạn có thể gặp một người làm thay đổi quỹ đạo cuộc đời mình. Ảnh: Hồng Quang/Pexels.

Nghiên cứu của Wiseman cho thấy những người tự thấy mình kém may mắn thường lo âu hơn, nên khó nhận ra những cơ hội nằm ngoài thứ họ đang tìm. Ngược lại, người thấy mình may mắn thường thoải mái hơn trong mọi việc.

Tất nhiên, có người sinh ra đã có lợi thế, khiến may mắn đến dễ dàng hơn. Lybi Ma, biên tập viên của tạp chí Psychology Today, nhắc đến “hiệu ứng Matthew”. Tức là những người có sẵn nguồn lực và cơ hội từ sớm có thể mang lại lợi thế lớn hơn những người không có. Chẳng hạn, có cha mẹ giàu chắc chắn không phải điều bất lợi.

Christian Busch, nhà nghiên cứu tại Đại học New York (NYU) và là tác giả cuốn The Serendipity Mindset (tạm dịch: Tư duy tạo dựng sự tình cờ), gọi những cơ hội do con người góp phần tạo ra là “may mắn thông minh” (smart luck). Theo ông, đó là thứ mà ở một mức độ nào đó “chúng ta phải nỗ lực mới có được”.

Điều này có thể là trò chuyện với người mình vốn không chủ động tiếp cận, hoặc nhận lời một lời mời mà bình thường mình sẽ từ chối. Phần lớn thời gian, chẳng có gì đặc biệt xảy ra. Nhưng thi thoảng, bạn có thể gặp một người làm thay đổi quỹ đạo cuộc đời mình.

Quan niệm này cũng được đề cập trong cuốn Càng nỗ lực càng may mắn của tác giả Thất Thiên. Thay vì chỉ chờ đợi vận may, mỗi người có thể chủ động mở rộng khả năng thành công bằng cách kiên trì hành động, tích lũy kinh nghiệm và sẵn sàng nắm bắt cơ hội. Nỗ lực không bảo đảm mọi việc sẽ diễn ra như mong muốn, nhưng có thể giúp chúng ta tạo ra nhiều cơ hội hơn để những điều bất ngờ tích cực xảy đến.

Có thể một số người thực sự may mắn hơn người khác. Nhưng cũng có thể họ chỉ đơn giản là nhìn thấy những cơ hội mà phần còn lại chúng ta quá xao nhãng để nhận ra.