Điểm thi phân hóa mạnh, điểm chuẩn nhiều tổ hợp tự nhiên sẽ biến động

Thí sinh dự thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tại đểm thi Trường THPT Lê Quý Đôn thuộc Hội đồng thi TPHCM - Ảnh: HOÀNG HÙNG

Phổ điểm kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 cho thấy bức tranh điểm thi có nhiều thay đổi so với năm trước. Sự biến động này sẽ tác động trực tiếp đến mặt bằng điểm chuẩn của các tổ hợp xét tuyển đại học trong mùa tuyển sinh năm nay.

Môn Toán điểm 10 cao hơn 8,2 lần năm 2025

Đánh giá về kết quả điểm thi môn Toán, GS-TSKH Nguyễn Đình Đức, Đại học Quốc gia Hà Nội nhận định: tỷ lệ điểm 8 năm ngoái thấp hơn, tỷ lệ điểm giỏi chưa đến 5%. Nhưng năm nay tỷ lệ đó đạt khoảng 11%. Tương tự như vậy, điểm giỏi của các môn Vật lý, Hóa học, Sinh học, đặc biệt là môn Sinh học cũng duy trì tỷ lệ ổn định, khoảng trên dưới 10% trong nhiều năm liền. Đây là những tín hiệu cho thấy có sự phân hóa rất tốt.

Đối sánh phổ điểm môn Toán giữa năm 2026 và năm 2025 - Ảnh: THANH HÙNG

Phân tích cụ thể phổ điểm môn Toán năm 2026 cho thấy, mức điểm từ 9,5 – 10 điểm có 4.903 thí sinh (năm 2025 chỉ có 553 thí sinh), ở mức 9 – 9,5 điểm có 11.242 thí sinh (năm 2025 là 2.274 thí sinh). Nếu tính từ mức 8-8,5 có 77.254 thí sinh (năm 2025 có 22.328 thí sinh). So về điểm trung bình thì điểm môn Toán năm 2026 là 5,65 còn năm 2025 chỉ đạt 4,78 (thấp hơn 0,87 điểm), tỷ lệ thí sinh đạt từ 7 điểm trở lên tăng từ 12,2% lên 29,5%... Về điểm tuyệt đối, năm 2026 có 4.208 thí sinh đạt 10 điểm, còn năm 2025 có 5.13 thí sinh. Như vậy, số thí sinh đạt điểm 10 năm 2026 cao hơn 8,2 lần so với năm 2025.

Điểm môn Toán tăng mạnh, trở thành yếu tố chi phối điểm chuẩn

Qua nhiều năm phân tích, đối sánh phổ điểm các môn thi tốt nghiệp THPT, Th.S Phùng Quán, chuyên gia tuyển sinh Trường ĐH Khoa học Tự nhiên (ĐHQG TPHCM cho rằng, điểm môn Toán tăng mạnh, trở thành yếu tố chi phối điểm chuẩn. Môn Toán ghi nhận mức tăng nổi bật nhất khi phổ điểm dịch rõ sang phải, điểm trung bình tăng 0,87 điểm so với năm 2025. Tuy nhiên, việc số lượng thí sinh đạt mức 8–9 điểm tăng rất mạnh cũng khiến khả năng phân loại ở nhóm điểm cao giảm đáng kể. Do xuất hiện trong hầu hết các tổ hợp xét tuyển, Toán được xem là môn có ảnh hưởng lớn nhất đến điểm chuẩn đại học năm 2026.

Sinh viên ngành Công nghệ sinh học Trường ĐH Khoa học Tự nhiên (ĐHQG TPHCM) trong giờ thực hành - Ảnh: THANH HÙNG

Môn Vật lý trở lại đúng vai trò phân loại. Khác với năm 2025, đề thi Vật lý năm nay được đánh giá đã thực hiện tốt chức năng phân loại năng lực. Điểm trung bình giảm từ 6,99 xuống 5,56; tỷ lệ thí sinh đạt từ 7 điểm trở lên giảm gần một nửa, trong khi số điểm 10 giảm hơn 95%. Điều này cho thấy đề thi đã tạo được khoảng cách rõ hơn giữa nhóm học sinh khá và nhóm xuất sắc.

Môn Hóa học tăng điểm nhưng vẫn giữ được độ khó. Hóa học được xem là một trong những môn có phổ điểm đẹp nhất năm 2026 khi vừa nâng mặt bằng điểm, vừa duy trì khả năng phân loại. Điểm trung bình tăng từ 6,06 lên 6,28, trung vị đạt 6,5 và gần 40% thí sinh đạt từ 7 điểm trở lên. Đáng chú ý, cả nước chỉ có 412 bài thi đạt điểm 10, cho thấy đề thi vẫn giữ được độ khó cần thiết ở nhóm học sinh xuất sắc.

Sinh học ổn định, tiếp tục là môn phân loại của tổ hợp B00 (Toán – Hóa học – Sinh học). Phổ điểm Sinh học gần như không biến động lớn so với năm trước. Điểm trung bình tăng nhẹ từ 5,78 lên 5,84, trung vị giữ nguyên, tỷ lệ điểm từ 7 trở lên chỉ nhích nhẹ và chỉ có 129 bài thi đạt điểm 10. Sự ổn định này giúp Sinh học tiếp tục giữ vai trò là môn phân loại quan trọng trong tổ hợp B00.

Tiếng Anh khó hơn với đa số thí sinh. Điểm trung bình môn Tiếng Anh giảm, hơn một nửa số thí sinh có điểm dưới 5. Tuy nhiên, số bài thi đạt điểm tuyệt đối lại tăng, cho thấy đề thi khó hơn với mặt bằng chung nhưng vẫn tạo điều kiện để phân loại nhóm học sinh giỏi.

Điểm chuẩn của các tổ hợp biến động ra sao?

Theo Th.S Phùng Quán, tổ hợp B00 là tổ hợp biến động mạnh nhất trong kỳ tuyển sinh năm 2026. Sự thay đổi của từng môn đã tạo nên bức tranh rất khác nhau giữa các tổ hợp xét tuyển. Cụ thể, đối với tổ hợp B00, điểm trung bình tăng từ 18,29 lên 19,69, tức tăng tới 1,40 điểm. Trung vị tăng gần 2 điểm, số bài đạt 30 điểm tăng từ 1 lên 4. Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc môn Toán tăng mạnh, Hóa học tăng khá trong khi Sinh học giữ ổn định. Ba yếu tố cộng hưởng khiến toàn bộ phổ điểm dịch sang phải, tập trung đông ở vùng 20–23 điểm và số thí sinh đạt từ 24 điểm trở lên tăng đáng kể.

Với những yếu tố trên, dự báo B00 sẽ là tổ hợp có mức cạnh tranh lớn nhất mùa tuyển sinh 2026. Điểm chuẩn nhiều ngành Y Dược, Khoa học sức khỏe và Công nghệ sinh học có thể tăng khoảng 0,5–1,5 điểm, tùy từng trường và chỉ tiêu.

A00 (Toán – Vật lý – Hóa học) gần như giữ nguyên mặt bằng. Ở tổ hợp này, điểm trung bình chỉ tăng rất nhẹ từ 19,37 lên 19,41, trong khi trung vị tăng từ 19,25 lên 19,75. Đáng chú ý, số bài đạt điểm tuyệt đối giảm từ 8 xuống còn 1. Điều này cho thấy sự tăng điểm của Toán và Hóa học đã gần như được bù trừ hoàn toàn bởi sự sụt giảm của Vật lý. Vì vậy, phổ điểm A00 vẫn tập trung chủ yếu ở khoảng 21–23 điểm và điểm chuẩn của nhiều ngành kỹ thuật, công nghệ được dự báo chỉ dao động trong khoảng trên dưới 0,25 điểm.

Thí sinh dự kỳ thi Đánh giá năng lực đợt 2 thi tại điểm thi Trường ĐH Công nghiệp TPHCM - Ảnh: THANH HÙNG

A01 (Toán – Vật lí – Tiếng Anh) chịu tác động bất lợi nhất. Đây được đánh giá là tổ hợp giảm mạnh nhất trong các tổ hợp phổ biến. Điểm trung bình giảm từ 18,87 xuống 18,41, trung vị giảm từ 18,75 xuống 18,50 và không xuất hiện bài thi đạt 30 điểm. Việc Vật lý và Tiếng Anh đồng loạt giảm trong khi chỉ có Toán tăng khiến phổ điểm dịch sang trái. Theo đó, điểm chuẩn các ngành sử dụng A01 nhiều khả năng sẽ ổn định hoặc giảm nhẹ khoảng 0,25–0,75 điểm.