Điểm tin kinh tế thế giới nổi bật ngày 21/1/2026
Ngày 21/1/2026, kinh tế thế giới có nhiều thông tin nổi bật.
1. Châu Âu đóng băng thỏa thuận thương mại với Mỹ:
Nghị viện châu Âu (EP) ngày 20/1 đã quyết định tạm dừng tiến trình phê chuẩn thỏa thuận thương mại xuyên Đại Tây Dương ký với Mỹ vào mùa Hè 2025, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo áp đặt các biện pháp thuế quan trừng phạt liên quan tới vấn đề Greenland. Quyết định này khiến một văn kiện được kỳ vọng tạo khuôn khổ ổn định cho quan hệ thương mại song phương rơi vào bế tắc, đồng thời làm gia tăng nguy cơ đối đầu kinh tế giữa hai bờ Đại Tây Dương.
Vàng miếng tại sàn giao dịch ở Seoul, Hàn Quốc. Ảnh: Yonhap/TTXVN
2. Giá vàng thế giới áp sát mốc 4.900 USD/ounce:
Giá vàng thế giới trong phiên giao dịch chiều 21/1 tiếp tục tăng mạnh, nối dài chuỗi lập đỉnh từ phiên trước và áp sát ngưỡng 4.900 USD/ounce. Đà tăng của kim loại quý này được thúc đẩy bởi làn sóng rút vốn khỏi các tài sản gắn với Mỹ, khi căng thẳng giữa Nhà Trắng và các đồng minh thuộc Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) liên quan đến vấn đề Greenland leo thang, làm gia tăng rủi ro địa chính trị toàn cầu.
3. Thuế quan của Tổng thống Trump:
Chờ đợi phán quyết của Tòa án Tối cao: Ngày 20/1, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông đang “nóng lòng” chờ phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ về tính hợp pháp của các biện pháp áp thuế toàn cầu do chính quyền của ông ban hành. Ông tiếp tục bảo vệ chính sách thuế quan này, đồng thời thừa nhận việc hoàn thuế có thể trở nên phức tạp nếu chính quyền thua kiện.
4. Các nhà lập pháp Mỹ chạy đua để ngăn chính phủ đóng cửa trở lại:
Các nhà lập pháp Mỹ đang chạy đua với thời gian để đạt được thỏa thuận ngân sách mới, nhằm duy trì hoạt động của chính phủ liên bang trước khi thời hạn chót vào cuối tháng này kết thúc. Gói chi tiêu trị giá 1.200 tỷ USD hiện là trọng tâm thương lượng giữa hai đảng Cộng hòa và Dân chủ.
5. Trung Quốc thúc đẩy tiêu dùng và đầu tư tư nhân:
Bộ Tài chính Trung Quốc (MOF) ngày 20/1 công bố gói biện pháp nhằm thúc đẩy tiêu dùng và đầu tư tư nhân, bao gồm chương trình bảo lãnh đặc biệt cho các khoản vay doanh nghiệp và trợ cấp lãi suất cho những khoản vay tiêu dùng cá nhân. Chương trình bảo lãnh đặc biệt này, với tổng quy mô 500 tỷ nhân dân tệ (khoảng 71,42 tỷ USD), nhằm hỗ trợ đầu tư tư nhân của các doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa.
6. Nguồn cung LNG toàn cầu dự kiến sẽ tăng mạnh trong năm 2026:
Theo nhận định của các nhà phân tích, nguồn cung khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu dự kiến sẽ tăng mạnh trong năm 2026, một xu hướng có thể sẽ kéo dài đến năm 2029. Kpler, nhà cung cấp thông tin về năng lượng và hàng hóa S&P Global Energy, và công ty nghiên cứu độc lập Rystad Energy, dự báo nguồn cung LNG toàn cầu trong năm 2026 có thể tăng tới 10% so với năm ngoái. Kpler, Rystad, công ty cung cấp thông tin độc lập ICIS và ngân hàng Rabobank đưa ra các con số dự báo trong khoảng 460-484 triệu m3, chủ yếu từ các dự án ở Mỹ và Qatar (Ca-ta).
7. Chênh lệch cung-cầu gây thêm áp lực lên giá cước vận tải biển toàn cầu năm 2026:
Hoạt động vận tải biển toàn cầu đã vượt qua một năm 2025 đầy biến động, song giới chuyên gia cảnh báo đà tăng trưởng sẽ chậm lại, sau khi các doanh nghiệp đã đẩy mạnh nhập hàng trước trong năm ngoái. Drewry, công ty tư vấn hàng hải có trụ sở tại London, ước tính tổng lượng container được xử lý tại các cảng trên toàn cầu năm 2025 tăng 5,5% so với năm 2024, bất chấp các mức thuế quan đối ứng của Mỹ, sự gián đoạn chuỗi cung ứng và cuộc khủng hoảng dai dẳng ở Biển Đỏ.
8. Thêm cảnh báo về nguy cơ AI làm trầm trọng hơn bất bình đẳng kinh tế:
Giám đốc điều hành (CEO) của tập đoàn đầu tư đa quốc gia BlackRock, ông Larry Fink đã mở đầu Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) tại Davos, Thụy Sĩ bằng một thông điệp mạnh mẽ gửi đến giới tinh hoa toàn cầu: sự tăng trưởng không được kiểm soát của công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) có nguy cơ gây tổn hại cho tầng lớp lao động và chuyên gia trên toàn thế giới. Năm 2025 là một năm bùng nổ của ngành AI, khi tài sản của các nhà đầu tư và các công ty trong lĩnh vực này tăng vọt. Tuy nhiên, CEO BlackRock chỉ ra rằng những lợi ích này chỉ dành cho một số ít người giàu nhất.
9. Mỹ: FTC kháng cáo phán quyết có lợi cho Meta trong vụ kiện độc quyền:
Ủy ban Thương mại Liên bang Mỹ (FTC) ngày 20/1 thông báo đang tiến hành kháng cáo phán quyết của tòa án bác bỏ vụ kiện chống độc quyền nhằm vào Meta. Cơ quan này khẳng định “gã khổng lồ” công nghệ đã độc quyền mảng mạng xã hội một cách bất hợp pháp. Phán quyết hồi tháng 11/2025 của Thẩm phán Liên bang James Boasberg đã mang lại một chiến thắng lớn cho Meta, khép lại cuộc chiến pháp lý được khởi xướng từ năm 2020 liên quan đến các thương vụ mua lại Instagram năm 2012 và WhatsApp năm 2014 của công ty này.
