Điều gì đang che khuất tín hiệu từ người ngoài hành tinh?

Một nghiên cứu mới của Viện SETI tại Thung lũng Silicon (tổ chức tìm kiếm trí tuệ ngoài Trái Đất) cho rằng thời tiết không gian biến động có thể khiến các tín hiệu vô tuyến từ vũ trụ xa xôi khó được phát hiện hơn.

Cảnh tàu vũ trụ tiến về phía một ngôi sao đỏ trên hành trình tới Sao Mộc trong phim “2001: A Space Odyssey”. Nguồn: Cinematic/Alamy.

Tổ chức này, được tài trợ một phần bởi NASA, cho biết các hoạt động như bão Mặt Trời hoặc nhiễu loạn plasma từ một ngôi sao gần “một hành tinh đang phát tín hiệu” có thể làm mở rộng những tín hiệu vốn rất hẹp. Theo các nhà khoa học của viện, điều đó khiến năng lượng của tín hiệu bị phân tán trên nhiều tần số hơn, khiến việc phát hiện bằng các phương pháp tìm kiếm băng tần hẹp truyền thống trở nên khó khăn.

“Nếu một tín hiệu bị mở rộng do môi trường xung quanh ngôi sao của nó, có thể rơi xuống dưới ngưỡng phát hiện của chúng ta, ngay cả khi nó thực sự tồn tại. Điều này có thể phần nào giải thích sự ‘im lặng vô tuyến’ mà chúng ta thấy trong các cuộc tìm kiếm dấu hiệu công nghệ ngoài Trái Đất,” nhà thiên văn học Vishal Gajjar của SETI cho biết.

Báo cáo của ông, đồng tác giả với trợ lý nghiên cứu Grayce C Brown của SETI, đã được công bố tuần này trên tạp chí Astrophysical Journal.

Trong nhiều thập kỷ qua, SETI và các nhà nghiên cứu khác đã lắng nghe tín hiệu từ vũ trụ để tìm dấu hiệu của sự sống phi nhân loại. Họ chủ yếu tìm kiếm các đỉnh tần số bất thường, được cho là khó có thể do các quá trình vật lý thiên văn tự nhiên tạo ra.

Tuy nhiên, nghiên cứu mới cho rằng có một “yếu tố phức tạp bị bỏ qua”: Ngay cả khi một thiết bị phát tín hiệu ngoài Trái Đất tạo ra tín hiệu hoàn toàn hẹp, nó có thể không còn giữ nguyên đặc tính đó khi rời khỏi hệ sao của mình.

“Tác động của các biến động mật độ plasma trong gió sao, cũng như những sự kiện bùng phát như phóng khối vành nhật hoa, có thể làm méo sóng vô tuyến ngay tại điểm phát. Điều này về cơ bản ‘làm nhòe’ tần số của tín hiệu và làm giảm cường độ đỉnh mà các hệ thống tìm kiếm thường dựa vào,” thông cáo đi kèm nghiên cứu cho biết.

Nói một cách đơn giản, theo các nhà khoa học, dù khả năng này còn rất xa vời, người ngoài hành tinh có thể đang tồn tại đâu đó và thậm chí có thể đang cố gắng liên lạc với chúng ta. Nhưng nếu điều đó xảy ra, thời tiết không gian khó lường có thể đã làm nhiễu các thông điệp, khiến con người không thể nghe thấy.

Nhóm SETI đưa ra phát hiện này bằng cách hiệu chỉnh tác động của hoạt động sao dựa trên các tín hiệu vô tuyến từ tàu vũ trụ trong Hệ Mặt Trời, sau đó ngoại suy các kết quả đó sang môi trường của những ngôi sao xa xôi.

Brown cho biết phát hiện này cho thấy các nhà khoa học cần xem xét lại những phương pháp tìm kiếm sự sống ngoài Trái Đất vốn đã tồn tại lâu nay, trong đó có việc thực hiện các khảo sát quan sát ở tần số cao hơn trong tương lai.

“Bằng cách định lượng cách hoạt động của sao có thể làm biến dạng các tín hiệu băng hẹp, chúng ta có thể thiết kế những phương pháp tìm kiếm phù hợp hơn với những gì thực sự đến được Trái Đất, chứ không chỉ những gì có thể đã được phát đi,” bà nói.

Việc con người có cô độc trong vũ trụ hay không vẫn là một trong những bí ẩn lâu dài của nhân loại. Trong khi đó, khả năng tồn tại của UFO – vật thể bay không xác định, hiện được gọi là các hiện tượng dị thường chưa giải thích được (UAP) – đã làm dấy lên nhiều thuyết âm mưu cũng như trở thành nguồn cảm hứng cho vô số bộ phim.

Năm 2024, một cựu quan chức Bộ Quốc phòng Mỹ đã đưa ra tuyên bố gây chấn động nhưng chưa được chứng minh trước Quốc hội rằng các nhân viên chính phủ từng bị thương khi chạm trán với người ngoài hành tinh.

Trước đó một năm, David Grusch, cựu quan chức tình báo từng dẫn đầu nhóm chính phủ nghiên cứu UAP cho đến năm 2023, từng cho rằng Lầu Năm Góc đã vận hành một chương trình bí mật kéo dài nhiều thập kỷ nhằm thu thập và tìm cách đảo ngược công nghệ từ các UFO bị rơi.

Tuy nhiên, nghị sĩ Cộng hòa Tim Burchett của bang Tennessee, đồng chủ tịch ủy ban Hạ viện điều tra về UAP, ngay lập tức bác tuyên bố này. “Chúng tôi sẽ không đưa những người đàn ông xanh nhỏ bé hay đĩa bay vào phiên điều trần đâu, xin lỗi nếu làm thất vọng khoảng một nửa số người,” ông nói.

Trước đó, Burchett từng cho rằng Mỹ có bằng chứng về một công nghệ “thách thức mọi định luật vật lý mà chúng ta biết”.

Một báo cáo của Chính phủ Mỹ năm 2024 cho thấy đã có hơn 750 vụ nhìn thấy UAP mới được ghi nhận trong khoảng thời gian từ tháng 5-2023 đến tháng 6 năm sau.

Cuộc tranh luận về người ngoài hành tinh cũng được hâm nóng trở lại vào tháng trước khi cựu Tổng thống Barack Obama nói trong một podcast rằng người ngoài hành tinh “là có thật”. Tuy nhiên, ông nhanh chóng đính chính trong một bài đăng trên mạng xã hội vào ngày hôm sau rằng ông chưa từng thấy bằng chứng nào về điều đó và chỉ bị cuốn theo sự hào hứng của người phỏng vấn.

Sự việc này khiến Tổng thống Donald Trump tuyên bố ông sẽ cho phép công bố toàn bộ hồ sơ của chính phủ liên quan đến người ngoài hành tinh, UFO và UAP. “Tôi có thể giúp ông ấy thoát rắc rối bằng cách giải mật,” Tổng thống Trump nói về ông Obama, người mà ông thường xuyên chỉ trích.

“Tôi không biết chúng có thật hay không,” Tổng thống Donald Trump nói với các phóng viên trên chuyên cơ Air Force One.

Ngọc Lâm