Định vị thương hiệu du lịch đêm Hà Nội

Du khách trải nghiệm không gian triển lãm số “Hà Nội rạng rỡ - Ánh sáng và di sản”. Ảnh: T.L

Du lịch đêm - “thỏi nam châm” mới của Thủ đô

Năm 2025 đánh dấu bước ngoặt quan trọng của du lịch Thủ đô khi liên tiếp được vinh danh tại các giải thưởng quốc tế uy tín, trong đó có danh hiệu “Điểm đến thành phố hàng đầu châu Á” và “Điểm đến du lịch thành phố cho kỳ nghỉ dưỡng ngắn ngày hàng đầu châu Á” của World Travel Awards, cùng các thứ hạng cao trên Tripadvisor. Những ghi nhận này không chỉ khẳng định vị thế của Hà Nội trên bản đồ du lịch quốc tế, mà còn đặt ra yêu cầu chuyển hướng chiến lược phát triển, từ tăng lượng khách sang phát triển trải nghiệm có chiều sâu, trong đó du lịch đêm giữ vai trò then chốt kéo dài chuỗi giá trị và nâng cao chất lượng tăng trưởng du lịch.

Nhìn vào kết quả ngành du lịch Thủ đô năm 2025 cũng ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng khi đón trên 33,7 triệu lượt khách, tăng 20,87% so với năm 2024. Tổng thu từ du lịch ước đạt trên 134,46 nghìn tỷ đồng, tăng 21,5%, tạo nền tảng vững chắc để Hà Nội đẩy mạnh chiến lược phát triển du lịch đêm trong giai đoạn tiếp theo.

Đáng chú ý, ngày trong đợt nghỉ Tết Dương lịch năm 2026 (tính riêng từ ngày 1/1 đến 4/1/2026), du lịch Hà Nội đã đón khoảng 560 nghìn lượt khách, tăng khoảng 250% so với cùng kỳ năm trước. Tổng thu từ du lịch ước đạt 2,1 nghìn tỷ đồng, tăng khoảng 254%. Theo Sở Du lịch Hà Nội, khoảng 20 sản phẩm du lịch đêm cùng 9 không gian phố đi bộ, tuyến phố ẩm thực đã tạo nên mạng lưới trải nghiệm liên hoàn, lan tỏa từ khu vực lõi di sản ra các không gian sáng tạo, văn hóa và giải trí. Các không gian trung tâm như hồ Hoàn Kiếm, Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám hay khu phố cổ tiếp tục là “trục xương sống” của dòng khách. Tuy nhiên, điều tạo nên khác biệt trong giai đoạn gần đây nằm ở cách Hà Nội làm mới câu chuyện di sản.

Việc mạnh dạn ứng dụng hệ thống chiếu sáng nghệ thuật, các chương trình 3D mapping, triển lãm số đã đưa trải nghiệm ban đêm vượt khỏi khuôn khổ dạo phố, ăn uống quen thuộc. Trải nghiệm được thiết kế theo hướng đa giác quan, tăng tương tác và tạo cảm xúc, qua đó mở rộng khung giờ chi tiêu, yếu tố then chốt của kinh tế đêm.

Tại Hoàng thành Thăng Long, không gian Immersive với Visual Mapping 3D, Holobox 3D, lễ tân ảo AI hay các ứng dụng trải nghiệm số đã tạo ra một cách tiếp cận di sản phù hợp với du khách trẻ và khách quốc tế. Di sản không còn đứng yên sau lớp kính trưng bày, mà trở thành “thực thể sống”, có khả năng đối thoại, dẫn dắt cảm xúc và kích thích trí tò mò.

Trên trục di sản đêm, Văn Miếu - Quốc Tử Giám định hình dấu ấn riêng với các chương trình như “Tinh hoa Đạo học”, “Âm sắc Việt”, kết hợp âm nhạc truyền thống, ánh sáng nghệ thuật và câu chuyện về đạo học, hiền tài. Trong khi đó, di tích Nhà tù Hỏa Lò tiếp tục phát huy chương trình “Đêm thiêng liêng”, tái hiện lịch sử bằng hình thức kể chuyện hấp dẫn.

Không gian nghệ thuật truyền thống trong chương trình “Âm sắc Việt” tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Ảnh: Khánh Huy

Nâng cao giá trị di sản

Ứng dụng công nghệ cũng đang mở rộng không gian văn hóa về đêm tại các thiết chế nghệ thuật. Dự án “115 năm Nhà hát kể chuyện - di sản cất lời bằng ánh sáng và công nghệ” tại Nhà hát Lớn Hà Nội hay tour “Đêm Bảo tàng” của Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam cho thấy tiềm năng lớn khi di sản được kể lại bằng 3D mapping, hologram, AR và storytelling đa lớp. Những trải nghiệm này góp phần khẳng định vị thế trung tâm văn hóa - sáng tạo của Hà Nội trong khu vực.

Ở góc độ trải nghiệm đô thị, tour xe đạp đêm “Hà Nội Đẹp Sound” ra mắt cuối năm 2025 cho thấy hướng tiếp cận mới. Việc tích hợp xe đạp công cộng với ứng dụng thuyết minh tự động đa ngôn ngữ, định vị GPS đã biến hành trình khám phá Hà Nội ban đêm thành trải nghiệm cá nhân hóa, thân thiện với môi trường. Theo các chuyên gia, đây là mô hình du lịch đô thị hiện đại, kết hợp vận động nhẹ, công nghệ số và phát triển bền vững.

Dù đạt nhiều kết quả tích cực, du lịch đêm Hà Nội vẫn đối diện không ít thách thức. Một số sản phẩm còn thiếu chiều sâu, thiếu liên kết giữa trải nghiệm - không gian - con người; đầu tư công nghệ chưa đồng bộ. Để tạo sức bật bền vững, du lịch đêm cần được phát triển như một hệ sinh thái, gắn kết di sản, cộng đồng địa phương, ẩm thực, nghệ thuật và không gian sáng tạo.

Với mục tiêu năm 2026 đón khoảng 35,8 triệu lượt khách, tổng thu trên 160 nghìn tỷ đồng, bài toán then chốt không nằm ở con số, mà ở chất lượng tăng trưởng. Khi được quy hoạch đồng bộ với hạ tầng, môi trường và sinh kế cộng đồng, du lịch đêm sẽ là “chìa khóa” để Hà Nội chuyển mình từ điểm đến “tham quan ban ngày” sang đô thị trải nghiệm 24 giờ, giàu bản sắc, tạo dấu ấn bền vững trên bản đồ du lịch khu vực và thế giới.

Mộc Miên