Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An thảo luận, góp ý nhiều giải pháp quan trọng phát triển kinh tế - xã hội

Đồng chí Y Thanh Hà Niê Kđăm - Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng điều hành phiên thảo luận.

Đồng chí Y Thanh Hà Niê Kđăm - Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng điều hành phiên thảo luận. Ảnh: Khánh Duy

Làm tốt hơn nữa xây dựng và hoàn thiện thể chế

Tham gia thảo luận, ĐBQH Hoàng Minh Hiếu - đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Pháp luật và Tư pháp nêu 3 nhóm ý kiến liên quan đến hoàn thiện thể chế, các chỉ tiêu phát triển và vấn đề văn hóa - xã hội.

Về hoàn thiện thể chế, đại biểu ghi nhận báo cáo của Chính phủ đã đánh giá khá cụ thể những vấn đề đặt ra trong thời gian qua; đồng thời cho rằng quá trình hoàn thiện thể chế cơ bản đi đúng định hướng. Tuy nhiên, cần tiếp tục phân tích, rút ra bài học kinh nghiệm trong quá trình xây dựng và hoàn thiện thể chế, đặc biệt đối với những chính sách, văn bản có tác động lớn trong thực tiễn.

Ông Hoàng Minh Hiếu - đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Pháp luật và Tư pháp tham gia thảo luận. Ảnh: Khánh Duy

Đại biểu Hoàng Minh Hiếu dẫn ví dụ về một số chính sách khi ban hành đã phát sinh tác động không mong muốn đối với người dân, doanh nghiệp. Ngoài tác động về kinh tế, cần đánh giá đầy đủ hơn một yếu tố rất quan trọng là niềm tin của người dân và doanh nghiệp đối với chính sách. Khi chính sách phải điều chỉnh, thay đổi, sẽ ảnh hưởng đến tâm lý thực thi, khiến người dân và doanh nghiệp có xu hướng chờ đợi, cân nhắc trước khi thực hiện.

Đại biểu nhấn mạnh, niềm tin có vai trò rất quan trọng. Khi niềm tin tốt, người dân sẽ tự giác tuân thủ, doanh nghiệp yên tâm đầu tư, chi phí giao dịch giảm và hiệu quả thực thi chính sách được nâng lên. Do đó, trong xây dựng thể chế cần đặc biệt quan tâm bảo đảm niềm tin của xã hội.

Liên quan đến công tác xây dựng pháp luật, đại biểu cho biết, thời gian qua lãnh đạo Đảng, Nhà nước đã có nhiều chỉ đạo đúng hướng. Tuy nhiên, một số nội dung cần sớm được thể chế hóa để tạo thuận lợi cho quá trình triển khai.

Trong đó, việc phân định thẩm quyền giữa Quốc hội và Chính phủ trong xây dựng pháp luật hiện vẫn còn khó khăn cả về lý luận và thực tiễn. Vì vậy, đề nghị cần sớm làm rõ nội hàm các nội dung thuộc thẩm quyền lập pháp của Quốc hội và các nội dung giao Chính phủ quy định.

Các đại biểu Quốc hội tỉnh Nghệ An tham dự thảo luận tổ. Ảnh: Khánh Duy

Bên cạnh đó, đại biểu Hoàng Minh Hiếu đề nghị tăng cường tính khoa học trong xây dựng pháp luật. Công tác đánh giá tác động chính sách trong thời gian qua chưa thực sự đầy đủ, chưa cung cấp đầy đủ thông tin cho các cơ quan của Quốc hội trong quá trình xem xét. Do đó, cần có cơ chế rà soát, nâng cao chất lượng đánh giá tác động chính sách, bảo đảm có đầy đủ căn cứ khi xây dựng và thông qua các dự án luật.

Nghiên cứu các biện pháp hạn chế độ tuổi sử dụng mạng xã hội

Về các chỉ tiêu phát triển, ĐBQH Hoàng Minh Hiếu cho biết qua nghiên cứu báo cáo của Chính phủ, hầu hết các chỉ tiêu trong nhiệm kỳ cơ bản đạt và vượt kế hoạch. Tuy nhiên, có hai chỉ tiêu quan trọng chưa đạt là kinh tế số và năng suất lao động. Đối với kinh tế số, tỷ trọng hiện đạt khoảng 14,2% GDP, chưa đạt mục tiêu đề ra.

Đại biểu cho rằng, không chỉ xem xét đóng góp vào GDP mà cần quan tâm đến mức độ lan tỏa của kinh tế số trong toàn bộ nền kinh tế. Hiện nay, kinh tế số còn phụ thuộc nhiều vào đầu tư nước ngoài và tiêu dùng, do đó cần có giải pháp thúc đẩy các sản phẩm, lĩnh vực mới để nâng cao tính lan tỏa và tính bền vững.

Các đại biểu Quốc hội tỉnh Nghệ An tham dự thảo luận tổ. Ảnh: Khánh Duy

Đối với năng suất lao động, đây là chỉ tiêu quan trọng phản ánh chất lượng tăng trưởng và mức độ thụ hưởng của người lao động. Tuy nhiên, kết quả thực hiện chưa đạt mục tiêu đề ra. Đại biểu đề nghị cần có các giải pháp cụ thể để theo dõi, cải thiện và nâng cao năng suất lao động trong thời gian tới.

Về các vấn đề văn hóa - xã hội, đại biểu bày tỏ lo ngại về tình trạng trẻ em sử dụng mạng xã hội. Việc sử dụng mạng xã hội không được kiểm soát có thể dẫn đến nhiều hệ lụy như ảnh hưởng đến sức khỏe tâm lý, gia tăng tình trạng lừa đảo, bạo lực trên môi trường mạng và tiếp cận các nội dung không phù hợp. Từ kinh nghiệm quốc tế, một số quốc gia đã nghiên cứu các biện pháp hạn chế độ tuổi sử dụng mạng xã hội, do đó cần sớm có đánh giá để có giải pháp phù hợp với Việt Nam.

Bên cạnh đó, đại biểu Hoàng Minh Hiếu cũng lưu ý việc đăng tải các hình ảnh, video tai nạn trên các phương tiện truyền thông. Việc đăng tải tràn lan các nội dung này có thể ảnh hưởng đến tâm lý xã hội và tác động đến gia đình các nạn nhân. Vì vậy, cần có sự cân nhắc, chọn lọc phù hợp trong hoạt động truyền thông.

Thành lập trung tâm nghiên cứu về khoa học công nghệ cao

Góp ý vào báo cáo đánh giá về tình hình phát triển KT- XH giai đoạn 2021-2025 và kế hoạch phát triển KT-XH 2026 - 2030, ĐBQH Phan Anh Sơn - Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam cho rằng, đây là một giai đoạn phát triển mới với tư duy mới và đặt ra rất nhiều nhiệm vụ, mục tiêu rất lớn. Tuy nhiên, để phát triển kinh tế xã hội của đất nước còn phụ thuộc vào bối cảnh, tình hình quốc tế.

Đại biểu Quốc hội Phan Anh Sơn - Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam tham gia thảo luận. Ảnh: Khánh Duy

Phân tích 5 điểm lớn trong bối cảnh, tình hình quốc tế, đại biểu Phan Anh Sơn cho rằng, nhiệm vụ bảo đảm quốc phòng, an ninh tác động rất mạnh đến phát triển kinh tế xã hội và đây được xác định là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên.

Nhấn mạnh những yêu cầu đối với phát triển kinh tế đất nước, đại biểu cho biết, trong 11 nhóm nhiệm vụ trọng tâm mà Phó Thủ tướng đã nêu cho giai đoạn 2026 - 2030, mục tiêu phấn đấu đến năm 2030 tỷ trọng kinh tế số chiếm khoảng 30% GDP, khoảng 250 - 270 tỷ USD, đây là mục tiêu rất thách thức.

Muốn đạt được mục tiêu trên, theo đại biểu Phan Anh Sơn, nên có cơ chế, chính sách không chỉ đầu tư cho các tập đoàn công nghệ nhà nước, mà còn cả các tập đoàn tư nhân. Vì vậy, kiến nghị Chính phủ có cơ chế hỗ trợ các doanh nghiệp tư nhân và viện nghiên cứu ở các trường đại học để trở thành những trung tâm nghiên cứu về khoa học công nghệ cao.

Bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu, đại biểu đề nghị Chính phủ phải có những biện pháp quyết liệt hơn, đặc biệt là giải quyết vấn đề ô nhiễm môi trường ở các đô thị, thành phố lớn hiện nay. Đặc biệt, phải có cơ chế bảo vệ nguồn nước tại các dòng sông để cung cấp nước sạch cho người dân sử dụng.

Phát huy nội lực và đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính

Tham gia thảo luận, ĐBQH Vũ Thị Lan Anh - Phó Trưởng ban Tổ chức Đảng ủy Quốc hội cho rằng, để đạt tốc độ tăng trưởng 2 con số trong năm đầu của nhiệm kỳ, đòi hỏi sự tập trung và nỗ lực rất lớn từ Trung ương tới chính quyền các cấp, cũng như sự tham gia của các doanh nghiệp trong và ngoài nước.

Chính phủ cần phải có những giải pháp quyết liệt và căn cơ hơn. Trong đó, tập trung phát huy nội lực và đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính và thúc đẩy chuyển đổi số gắn với khoa học và công nghệ; quyết liệt phân cấp, phân quyền, huy động tối đa nguồn lực và lấy dữ liệu làm động lực để phát triển.

Đại biểu Quốc hội Vũ Thị Lan Anh - Phó Trưởng ban Tổ chức Đảng ủy Quốc hội tham gia thảo luận. Ảnh: Khánh Duy

Đại biểu Vũ Thị Lan Anh đề nghị, trước hết phải thu hút được các nguồn lực xã hội trong nước tham gia mạnh mẽ hơn đối với quá trình sản xuất kinh doanh. Đồng thời, phải bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô để người dân và doanh nghiệp yên tâm sản xuất, tiêu dùng.

Về thể chế, đại biểu Lan Anh đề nghị cần phải tiếp tục giảm tối đa những tác động tiêu cực từ bên ngoài thông qua các chính sách hỗ trợ mạnh mẽ cho các hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, đặc biệt là tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận nguồn tín dụng, bảo đảm nguồn lực cho sản xuất.

Về đầu tư công, trong giai đoạn tới thì nguồn lực đầu tư công dự kiến là khoảng hơn 8 triệu tỷ đồng để triển khai các dự án từ cấp quốc gia đến địa phương. Điều quan trọng và cần nhanh chóng đưa nguồn lực vào thực tế thì các dự án phải được xác định có tính đặc biệt, đột phá. Đối với các dự án hạ tầng quy mô lớn, cần tập trung tối đa nguồn lực và cơ chế đặc biệt để triển khai nhanh, tránh tình trạng ách tắc trong quá trình thực hiện.

Đồng thời, phải tạo thuận lợi để các doanh nghiệp tư nhân có điều kiện tham gia phát triển hạ tầng, trong đó có sự tiếp cận nguồn vốn đầu tư công. Chính phủ cần quan tâm tháo gỡ đến tình trạng thiếu nguồn vật liệu xây dựng để phục vụ thi công các công trình trọng điểm, động lực quốc gia.

Tăng cường tuyên truyền, góp phần bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa

Tham gia thảo luận, ĐBQH Trần Đức Thuận - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại của Quốc hội đánh giá tinh thần, trách nhiệm rất cao của Chính phủ trong việc chỉ đạo quyết liệt, đạt hiệu quả cao nhất. Song, Chính phủ cũng rất thẳng thắn chỉ rõ những việc chưa làm được, từ đó có những chủ trương, phương hướng, giải pháp thực hiện tốt trong năm tới.

ĐBQH Trần Đức Thuận - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại của Quốc hội tham gia thảo luận. Ảnh: Khánh Duy

Phân tích bối cảnh, tình hình thế giới và trong nước, đại biểu Thuận bày tỏ tin tưởng vào những mục tiêu, chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội của nhiệm kỳ tới, được thể hiện trong Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, cũng như báo cáo do Thủ tướng Chính phủ trình bày với quyết tâm dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm.

Đi sâu vào lĩnh vực quốc phòng - an ninh, đại biểu Trần Đức Thuận cho rằng, Đại hội Đảng lần thứ XIV đã đề ra mục tiêu xây dựng lực lượng quân đội, công an cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại. Đây là mối quan hệ tổng hòa, gắn bó chặt chẽ và hỗ trợ lẫn nhau để đạt được mục tiêu. Xác định là quốc phòng - an ninh không chỉ là thực hiện nhiệm vụ bảo vệ mà phải hướng tới kiến tạo cho phát triển của đất nước.

Trong thời gian tới, đại biểu Trần Đức Thuận đề nghị tiếp tục làm tốt công tác tuyên truyền, trong đó tuyên truyền về đường lối, chủ trương của Đảng đối với nhiệm vụ quốc phòng, an ninh trong thời kỳ mới. Đây không chỉ nhiệm vụ riêng của lực lượng vũ trang, mà đây là việc làm của toàn Đảng, toàn dân và cả hệ thống chính trị, qua đó góp phần bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa.

Chuyển mạnh từ thực hiện phong trào sang quản trị kết quả

Phát biểu thảo luận, đồng tình với báo cáo của Chính phủ về kết quả thực hiện các mục tiêu quốc gia về bình đẳng giới năm 2025, ĐBQH Nguyễn Thị Minh Tú - Giám đốc Trung tâm Khoa học xã hội và nhân văn (Sở KH&CN) đề nghị bổ sung và làm sâu, thực chất hơn phần đánh giá hạn chế, nguyên nhân.

Trong đó, cần nhìn thẳng vào thay đổi thực chất trong thực hiện các mục tiêu, một số chỉ tiêu chưa phản ánh đúng thực chất vì dữ liệu còn thiếu, chưa đo được chất lượng thụ hưởng chính sách. Làm rõ hơn tính chất bất bình đẳng chồng lấn giữa giới với dân tộc, vùng miền, khuyết tật, di cư và nghèo. Phần hạn chế nên làm rõ hơn bất cập của hệ thống dữ liệu giới.

ĐBQH Nguyễn Thị Minh Tú - Giám đốc Trung tâm Khoa học xã hội và nhân văn (Sở KH&CN) tham gia thảo luận. Ảnh: Khánh Duy

Góp ý bổ sung nhiệm vụ, giải pháp thực hiện giai đoạn 2026-2030 theo hướng chuyển mạnh từ thực hiện phong trào sang quản trị kết quả, đại biểu Nguyễn Thị Minh Tú đồng tình với định hướng của báo cáo về hoàn thiện pháp luật, tăng truyền thông, thanh tra, lồng ghép giới và nâng cao năng lực, song cần cụ thể hóa bằng bộ chỉ số đầu ra và kết quả cho từng bộ, ngành, địa phương.

Trong đó, đầu tư cho kinh tế chăm sóc, coi đây là một trụ cột của bình đẳng giới và là hạ tầng xã hội thiết yếu. Không thể chỉ kêu gọi chia sẻ việc nhà mà phải đầu tư hạ tầng chăm sóc: nhà trẻ, dịch vụ chăm sóc người cao tuổi, dịch vụ cho người khuyết tật, công tác xã hội, tư vấn tâm lý, chăm sóc cộng đồng. Do đó, nghiên cứu đưa dịch vụ chăm sóc vào quy hoạch đô thị, nông thôn mới, chính sách việc làm và an sinh xã hội.

Xây dựng hệ thống dữ liệu giới quốc gia đồng bộ, liên thông, tin cậy. Không có dữ liệu tốt thì không thể làm chính sách tốt, ưu tiên dữ liệu tách biệt theo giới, tuổi, dân tộc, vùng miền, khuyết tật, tình trạng di cư. Bổ sung lộ trình ứng dụng công nghệ số và nền tảng chia sẻ dữ liệu để khắc phục tình trạng mỗi nơi một mẫu, mỗi năm một kiểu.

Công tác truyền thông và ứng dụng khoa học, công nghệ cần lựa chọn hình thức truyền thông phù hợp với vùng đồng bào dân tộc thiểu số và sử dụng tài liệu song ngữ của từng dân tộc.

ĐBQH, Thiếu tướng Lương Đình Hưng - Phó Tư lệnh Pháp luật, Cảnh sát biển Việt Nam tham gia thảo luận. Ảnh: Khánh Duy

Góp ý vào dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế phối hợp chính sách đặc thù nâng cao hiệu quả phòng ngừa và giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế, ĐBQH, Thiếu tướng Lương Đình Hưng - Phó Tư lệnh Pháp luật, Cảnh sát biển Việt Nam nhất trí với sự cần thiết ban hành các Nghị quyết nhằm nâng cao hiệu quả phòng ngừa và giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế.

Nghị quyết được xây dựng nhằm để thể chế hóa đầy đủ, kịp thời, đồng bộ các chủ trương đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước về thu hút đầu tư nước ngoài, hội nhập quốc tế và bảo vệ lợi ích quốc gia trong bối cảnh mới và chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư về nâng cao hiệu quả phòng ngừa, giải quyết tranh chấp quốc tế.

Phân tích tình hình thực tế, đại biểu Lương Đình Hưng đã góp ý nhiều nội dung sâu sắc để hoàn thiện dự thảo Nghị quyết; đồng thời kiến nghị nhiều vấn đề quan trọng.