Đổi thay những làng tái định cư

Đưa nhiều hộ dân rời núi về khu tái định cư

Trở lại thôn Bi Gia (xã Pờ Tó) những ngày đầu năm 2026, khó có thể nhận ra vùng đất “nắng bụi, mưa bùn” năm nào giờ là những con đường bê tông thẳng tắp nối liền các dãy nhà, điện sáng đến từng ngõ, nước sạch dẫn về từng hộ.

Trước năm 2021, hơn một nửa số hộ ở thôn Bi Gia làm rẫy tự phát sống rải rác trên núi, cách chỗ ở hiện nay chừng 3 km. Nhằm hỗ trợ bà con an cư, năm 2020, khu tái định cư được triển khai với tổng kinh phí 2 tỷ đồng, hỗ trợ 54 hộ gia đình Bahnar sống trên núi về nơi ở mới.

Mỗi hộ được cấp 450 m2 đất, trong đó có 430 m2 đất ở và 20 m2 đất làm vườn. Có đất ở ổn định và hạ tầng đồng bộ, bà con yên tâm làm ăn, phát triển kinh tế.

Diện mạo thôn Bi Gia đang thay đổi từng ngày. Ảnh: Vũ Chi

Không chỉ có nơi ở ổn định, nhờ được “cầm tay chỉ việc”, tư duy sản xuất của người dân cũng từng bước thay đổi. Các tổ sản xuất được thành lập như tổ trồng mì cao sản, tổ trồng lúa nước, tổ chăn nuôi dê, tổ chăn nuôi bò sinh sản… tạo điều kiện cho bà con học hỏi, giúp đỡ lẫn nhau.

Gia đình anh Đinh Huynh đổi đời kể từ khi chuyển từ trên núi xuống ở khu tái định cư. Nhờ mạnh dạn lắp đặt hệ thống tưới nước sử béc phun trên diện tích 5 ha mì nên năng suất tăng rõ rệt. Có vốn, anh mua được máy cày, xe công nông để phục vụ sản xuất, giảm chi phí đầu tư.

“Với 5 ha mì, 5 ha lúa và máy xay xát gạo, gia đình tôi dành dụm hơn 300 triệu đồng/năm. Tết năm nay tôi dự kiến gói nhiều bánh tét mời người thân và bà con trong thôn ăn. Sau đó, cả nhà sẽ du xuân, tạo niềm vui để năm mới cố gắng nhiều hơn nữa” - anh Huynh phấn khởi chia sẻ.

Anh Đinh Huynh (bìa trái) mua máy xới, xe công nông phục vụ sản xuất, giảm chi phí đầu tư. Ảnh: Vũ Chi

Aanh Đinh Luânh - Trưởng thôn Bi Gia - cho hay: Sau 5 năm về nơi ở mới, nhiều hộ đã vươn lên thoát nghèo, tích cực đóng góp để diện mạo thôn Bi Gia đang từng ngày đổi thay.

Từ chỗ đói nghèo, lạc hậu, nhờ sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, chính quyền địa phương, nhiều ngôi nhà khang trang đã mọc lên.

“Hơn 90% hộ dân trong thôn là người Bahnar. Năm 2025, thôn giảm được 18 hộ nghèo. Đây là niềm vui cuối năm và là động lực để thôn tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, vận động giúp bà con thay đổi nếp nghĩ, cách làm, hướng tới mục tiêu xây dựng làng nông thôn mới trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số” - anh Đinh Luânh cho biết.

An cư, lạc nghiệp

Khu tái định cư buôn Du. Ảnh: Vũ Chi

Cũng hoàn thành từ cuối năm 2022, dự án bố trí, sắp xếp ổn định dân cư vùng sạt lở bờ sông Ba tại buôn Du (xã Ia Rsai) với tổng kinh phí 19 tỷ đồng đã hoàn thành giấc mơ an cư cho 96 hộ dân thôn sông Ba và buôn Hlang.

Hơn 3 năm nay, bà con không còn nơm nớp lo sợ hay tất tả chạy lũ khi mùa mưa đến mà thay vào đó là cuộc sống mới an toàn, ổn định dài lâu.

Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng thôn Hiao Khanh cho hay: Khi về nơi ở mới, mỗi hộ được cấp 400 m2 đất ở, đất vườn và 20 triệu đồng để di dời nhà cửa. Có nơi ở an toàn, bà con chăm chỉ làm ăn, phát triển kinh tế. Hiện tại, khu tái định cư không còn hộ nghèo.

Trong căn nhà mới, anh Rah Lan Quý vừa thu hoạch xong những bao lúa đầy ắp, nở nụ cười rạng rỡ: “Được hỗ trợ giống lúa Đài Thơm 8, hơn 1 sào ruộng của gia đình thu hoạch được 10 bao, không sợ đói nữa rồi”.

Gia đình anh Rah Lan Quý phấn khởi thu hoạch những bao lúa đầy ắp, mở ra cuộc sống ấm no tại khu tái định cư. Ảnh: Vũ Chi

Tại xã Chư A Thai, khu tái định cư làng Kinh Pêng hoàn thành cuối năm 2024 cũng đang mang lại những đổi thay tích cực. Trên diện tích gần 5 ha, 76 hộ dân đã có nơi ở mới khang trang, gần trường học, trạm y tế.

Anh Ksor Thuyên chia sẻ: “Đây là năm thứ 2 tôi cùng gia đình được đón Tết trong ngôi nhà mới tại làng tái định cư. Trên những con đường bê tông thẳng tắp, giờ đây, trẻ em thoải mái nô đùa. Trường học, trạm y tế ngay bên cạnh giúp gia đình yên tâm lao động sản xuất. Tất cả như một giấc mơ đã thành hiện thực”.

VŨ CHI