Đồng hồ Tận thế 2026 còn 85 giây

Đại diện Bản tin của các Nhà khoa học Nguyên tử công bố vị trí kim phút của Đồng hồ Tận thế năm 2026. Ảnh: Reuters.

Ngày 27/1 tại Washington, Mỹ, Bản tin của các Nhà khoa học Nguyên tử (BAS) công bố vị trí mới của Đồng hồ Tận thế năm 2026, đặt kim ở mốc "85 giây trước nửa đêm". Theo BAS, đây là khoảng cách ngắn nhất từng được ghi nhận kể từ khi biểu tượng này ra đời năm 1947.

“Nửa đêm” trên Đồng hồ Tận thế đại diện cho thời điểm con người khiến Trái Đất trở thành nơi không thể sinh sống. Vì vậy, mốc thời gian như “85 giây trước nửa đêm” mang ý nghĩa cảnh báo, chứ không phải dự báo rằng thảm họa sẽ xảy ra sau từng đó thời gian.

BAS được thành lập năm 1945 bởi các nhà khoa học từng tham gia Dự án Manhattan. Ban đầu, tổ chức này tập trung cảnh báo nguy cơ từ vũ khí hạt nhân. Từ năm 2007, biến đổi khí hậu và các rủi ro toàn cầu khác cũng được đưa vào đánh giá thường niên.

Trong gần 80 năm tồn tại, Đồng hồ Tận thế đã nhiều lần dịch chuyển theo cả hai hướng. Năm 1991, sau khi Mỹ và Liên Xô ký Hiệp ước Cắt giảm Vũ khí Chiến lược, đồng hồ từng được chỉnh lùi xa tới 17 phút trước nửa đêm. Ngược lại, những năm gần đây, kim đồng hồ liên tục tiến sát mốc cảnh báo.

Năm 2025, Đồng hồ Tận thế được đặt ở mức 89 giây trước nửa đêm. Việc tiếp tục rút ngắn xuống 85 giây trong năm 2026 phản ánh đánh giá của giới khoa học rằng thế giới chưa đạt được tiến triển đáng kể trong việc đối phó các thách thức mang tính sống còn.

Theo BAS, những rủi ro hiện nay bao gồm nguy cơ hạt nhân, khủng hoảng khí hậu, các mối đe dọa sinh học và sự phát triển nhanh chóng của những “công nghệ gây xáo trộn” như trí tuệ nhân tạo. Sự lan rộng của thông tin sai lệch, tin giả và thuyết âm mưu cũng được coi là những yếu tố làm trầm trọng thêm các rủi ro này.

Giải thích về quyết định điều chỉnh đồng hồ, bà Alexandra Bell, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành BAS, cho biết: “Nhân loại chưa đạt được những bước tiến đủ lớn trước các rủi ro mang tính tồn vong đang đe dọa tất cả loài người”.

Theo bà, Đồng hồ Tận thế là công cụ để truyền tải mức độ nguy hiểm của việc con người có thể tự hủy diệt thế giới bằng chính các công nghệ do mình tạo ra.

Bà Bell nhấn mạnh: “Mỗi giây đều có ý nghĩa và chúng ta đang cạn dần thời gian”, gọi đây là “một sự thật khắc nghiệt”.

Ngọn lửa bao trùm một công trình khi đám cháy bùng phát tại Pasadena, bang California, Mỹ, ngày 7/1/2025. Ảnh: Reuters.

Ông Daniel Holz, Chủ tịch Hội đồng Khoa học và An ninh của BAS, cho biết năm 2025, các nhà khoa học đã cảnh báo các quốc gia cần chuyển hướng sang hợp tác quốc tế và hành động quyết liệt hơn trước những rủi ro sống còn.

Tuy nhiên, theo ông, thay vì lắng nghe cảnh báo này, nhiều quốc gia lớn lại trở nên “hiếu chiến, đối đầu và mang nặng chủ nghĩa dân tộc” hơn trước.

“Xung đột leo thang trong năm 2025 với nhiều chiến dịch quân sự có sự tham gia của các quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân. Hiệp ước cuối cùng còn lại nhằm kiểm soát kho vũ khí hạt nhân của Mỹ và Nga sẽ hết hạn vào ngày 4/2 tới. Lần đầu tiên trong hơn nửa thế kỷ, sẽ không còn bất kỳ rào cản nào ngăn chặn một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân”, ông Holz nói.

Ông Holz cho rằng “những nguy cơ nghiêm trọng còn tồn tại trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học sự sống”. Theo ông, cộng đồng quốc tế hiện chưa có kế hoạch phối hợp và cũng chưa sẵn sàng đối phó với các mối đe dọa sinh học vốn có nguy cơ gây hậu quả nghiêm trọng.

An Hòa