Đồng Tháp khẩn trương làm rõ nguyên nhân hoa màu vàng lá, trắng đọt

Lục bình và cỏ trên Kênh 1, xã Tân Phước 3 bị trắng đọt trong 5 ngày gần đây.

Kết quả phân tích cho thấy, chất lượng nước tại khu vực có nhiều biểu hiện bất thường, nổi bật là hàm lượng amoni, sắt, đồng, nitrit và COD tại một số vị trí vượt giá trị đối chiếu, trong khi oxy hòa tan thấp. Các yếu tố này có khả năng gây stress, tổn thương bộ rễ, ức chế quang hợp và làm gia tăng mức độ cháy, hoại tử và khả năng chết cây. Trong đó, hàm lượng đồng cao tại một số vị trí là yếu tố cần đặc biệt lưu ý.

Theo nhận định bước đầu, nguồn nước tưới từ kênh mương có thể gây vàng lá, trắng đọt trên hoa màu và lúa. Tuy nhiên, các kết quả hiện có chưa đủ cơ sở xác định các thông số trên là nguyên nhân trực tiếp gây hiện tượng lá non bị mất diệp lục và chuyển sang trắng (tẩy trắng). Để có cơ sở đánh giá xác thực cần chờ kết quả phân tích chuyên sâu của Trung tâm Nghiên cứu Ứng dụng và Dịch vụ Khoa học công nghệ - Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Đồng Tháp.

Trước đó, từ thông tin nhiều diện tích hoa màu của người dân trên địa bàn xã Long Hưng, Long Định và Tân Phước 3 có biểu hiện vàng lá, cháy lá, trắng đọt, gây thiệt hại đến quá trình thu hoạch và tiêu thụ của người dân, phóng viên TTXVN đã ghi nhận các hiện trạng này tại các kênh cấp nước cấp 1, cấp 2, kênh nội đồng và các diện tích đang sản xuất của người dân.

Ông Nguyễn Văn Hùng, tại ấp Kênh 2A, xã Tân Phước 3 cho biết, gia đình ông sản xuất 1,2 ha rau om, kể từ khi bơm nước tưới vào 2 ruộng rau vào ngày 5/7/2026, các ruộng rau có hiện tượng vàng hết cây, không thể cung cấp cho nhà thu mua.

Trong 4 ngày trước, sau một trận mưa lớn, 1 ruộng rau om có chuyển biến giảm vàng, chuyển xanh trở lại, nhưng thương lái vẫn không thu mua vì chất lượng không đạt tiêu chuẩn. Chỉ có một ruộng rau om bên cạnh được bơm nước vào ngày 8/7/2026 thì chưa có biểu hiện vàng cây, hoặc chết cây.

Theo ghi chép nhật ký sản xuất của ông Nguyễn Văn Hùng, toàn bộ diện tích của ông mất chi phí 120 triệu đồng. Nếu không thể xử lý để khôi phục được, thì gia đình sẽ khó xoay xở để sản xuất tiếp.

Vợ chồng ông Nguyễn Văn Nhung, ấp Mỹ Hòa, xã Tân Phước 3 bên ruộng lúa 21 ngày úa vàng và chuyển trắng phần ngọn lá.

Đối với gia đình ông Nguyễn Văn Nhung, ấp Mỹ Hòa, xã Tân Phước 3, việc bơm nước vào ruộng lúa vừa sạ 21 ngày vào ngày 9/7/2026, thì phát hiện lúa vàng và chuyển trắng phần ngọn lá. Ông Nhung xử lý bằng cách bón phân nhưng vận không cứu vãn được. Cho đến thời điểm này, trà lúa của ông Nhung thiệt hại 70%, ước tính mất 10 triệu đồng.

Không chỉ riêng các ruộng lúa, hoa màu của người dân chịu ảnh hưởng nặng nề sau khi bơm nước tưới ruộng, dọc các tuyến Kênh 1, Kênh 2 của xã Tân Phước 3, từng khóm lục bình xanh mướt trước kia đều chuyển sang trắng ngọn, trắng đọt và lan khắp dòng kênh. Những người dân nơi đây phản ảnh đến cả những loại cỏ khỏe nhất mọc trên bở kênh cũng chết dần sau những ngày xảy ra hiện trạng bơm nước kênh tưới ruộng.

Chủ tịch UBND xã Tân Phước 3, tỉnh Đồng Tháp Trần Văn Hiệp cho biết, khi tiếp nhận thông tin từ người dân, UBND xã Tân Phước 3 đã khuyến cáo người dân không sử dụng nguồn nước từ các kênh phục vụ tưới cho sản xuất trước khi có kết quả kiểm tra chất lượng nguồn nước từ ngày 10/7/2026.

Với những hộ chuẩn bị xuống giống lúa vụ mới cũng tạm dừng, chờ kết quả kiểm tra nguồn nước mới được bắt đầu gieo sạ để không thiệt hại tài sản. Cũng trong 2 ngày 11 và 12/7/2026, lãnh đạo UBND tỉnh Đồng Tháp cũng đã có mặt khảo sát, nắm bắt tình hình, hiện trạng hoa màu bị thiệt hại của người dân để có hướng xử lý kịp thời.

Tại xã Long Hưng, bà Nguyễn Thị Hiếu, ấp Long Điền, xã Long Hưng sản xuất 5.000 m2 lúa cho hay, vào ngày 10/7, bà bơm nước từ kênh 2 vào ruộng lúa thì cây lúa cũng bị tình trạng vàng lá và chết dần tương tự các hộ sản xuất hoa màu trong khu vực xã. Dọc các mảnh ruộng, bên cạnh cây lúa bị vàng lá, trắng ngọn dần, cây cỏ cũng vàng vọt theo, hay nhiều cây thân gỗ dọc kênh nước cũng bị trắng lá hàng loạt.

Cây lúa héo úa sau khi bơm nước được 5 ngày.

Xã Long Hưng là xã được ghi nhận có diện tích lúa và hoa màu thiệt hại nặng nhất trong 5 xã tại tỉnh Đồng Tháp hiện nay. Theo ông Bùi Thanh Long, Trưởng phòng Kinh tế xã Long Hưng chia sẻ, với tình hình này, địa phương phối hợp với các ngành chức năng tỉnh Đồng Tháp để báo cáo thường xuyên về hiện trạng này để ngành nông nghiệp và UBND tỉnh Đồng Tháp có hướng xử lý.

Trước khi có chỉ đạo cuối cùng về cách xử lý hiện trạng trên, xã Long Hưng triển khai đồng loạt các biện pháp để giảm thiểu tác hại, ổn định sản xuất của người dân. Phòng Kinh tế khuyến cáo không sử dụng nguồn nước trong các kênh để tưới ruộng, giảm thiểu thiệt hại. Đồng thời, phòng Kinh tế cũng theo dõi, cập nhật thống kê mỗi ngày để báo kịp thời cho Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp xử lý.

Sau khi nhận được thông tin từ Phòng Kinh tế các xã Long Hưng, Long Định và Tân Phước 3 về việc các loại rau như rau răm, rau húng quế, tía tô, cải ngọt, rau muống bị vàng đọt, vàng lá và cháy lá, Sở Nông nghiệp và Môi trường Đồng Tháp đã chỉ đạo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật phối hợp các đơn vị liên quan và địa phương tiến hành thống kê, khảo sát, xác định nguyên nhân.

Đến thời điểm hiện tại, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp ghi nhận có 213 ha/438 hộ trên địa bàn 5 xã Long Hưng, Long Định, Tân Hương, Châu Thành và Tân Phước 3. Trong đó, xã Long Hưng có diện tích hoa màu thiệt hại nặng nhất là gần 105ha/231 hộ, Long Định hơn 58 ha/129 hộ, Tân Hương hơn 15,ha/ 21 hộ, Châu Thành hơn 4 ha/ 12 hộ, và Tân Phước 3 hơn 29 ha/45 hộ. Sau điều tra 130 hộ, ghi nhận diện tích thiệt hại là gần 68 ha. Trong đó rau màu hơn 46 ha, lúa 17 ha, sầu riêng 4 ha, nấm rơm 0,2 ha, cây cảnh (linh sam) 0,2 ha. Xã Long Hưng thiệt hại nặng nhất là 38 ha, trong đó nguy cơ mất trắng 19ha.

Các diện tích hoa màu bị thiệt hại nằm giữa trục dọc: kênh Năng, kênh Bến Chùa - Chợ Bưng, kênh Sáu Ầu – Xoài Hột, Kênh Nguyễn Tấn Thành; các tuyến kênh này liên thông hệ thống những tuyến kênh trục ngang cắt như: Kênh 2, Kênh 1, Kênh Phủ Chung, Kênh Kháng Chiến …

Dự án được điều tiết Cống Bảo Định, Cống Âu Nguyễn Tấn Thành và cống Gò Cát có chức năng tiếp nước, nâng đầu nước chuyển về khu vực phía Đông kết cấu van là cửa tự động (đóng mở phụ thuộc chênh lệch mực nước trong và ngoài cống). Từ giữa tháng 6/2026 đến 10/7, các cống vận hành lấy nước tự do nhằm đảm bảo nguồn nước phục vụ cho sản xuất và sinh hoạt của người dân.