Dự án mở rộng cao tốc TP.HCM - Trung Lương - Mỹ Thuận gặp khó

Tuyến cao tốc TP.HCM - Trung Lương - Mỹ Thuận đang được mở rộng với tổng chiều dài hơn 96 km, bắt đầu từ nút giao Chợ Đệm, TP.HCM và kết thúc tại phía bắc cầu Mỹ Thuận 2, thuộc địa phận tỉnh Đồng Tháp.

Dự án có tổng mức đầu tư 36.125 tỷ đồng, triển khai theo phương thức đối tác công tư (PPP), hợp đồng BOT. Khởi công từ tháng 12/2025, đến nay, tổng sản lượng thực hiện đạt khoảng 1.600 tỷ đồng.

Tuy nhiên, với mục tiêu hoàn thành trong năm 2028, đại diện Công ty TNHH BOT Cao tốc Sài Gòn - Mỹ Thuận (doanh nghiệp dự án) cho biết khó khăn lớn nhất hiện nay là thiếu mặt bằng để tổ chức thi công đồng loạt.

Thi công cầm chừng chờ mặt bằng

Theo doanh nghiệp, hợp đồng tín dụng hơn 27.000 tỷ đồng đã được ký kết, gần 2.900 tỷ đồng vốn chủ sở hữu và vốn hợp tác đã được huy động, nhân lực và thiết bị cũng đã tập kết. Tuy nhiên, mặt bằng chưa được bàn giao liên tục, nhiều công trình hạ tầng kỹ thuật và đường gom dân sinh chưa được xử lý.

Cụ thể, tổng diện tích mặt bằng cần giải phóng là 87,76 ha, trong đó có 20,15 ha (nằm trên địa phận TP.HCM, Tây Ninh và Đồng Tháp) cần ưu tiên giải phóng sớm do ảnh hưởng trực tiếp đến thi công tuyến chính và nút giao.

Thực tế, điểm nghẽn lớn nhất hiện nằm tại khu vực nút giao Chợ Đệm thuộc địa phận TP.HCM, đường điện trung thế, hệ thống cấp nước, cáp viễn thông và biển quảng cáo trong phạm vi thi công vẫn chưa được di dời. Nhiều vị trí khác còn vướng đường gom dân sinh nằm trong phạm vi mở rộng tuyến chính.

Nhà thầu vì vậy chưa thể triển khai đồng bộ các hạng mục xử lý nền đất yếu, thi công cầu, mở rộng nền đường và tổ chức giao thông phục vụ thi công.

Hiện mặt bằng khu vực Chợ Đệm, TP.HCM vướng nhiều hạ tầng kỹ thuật chưa di dời và một số đoạn đường gom dân sinh chưa thu hồi. Ảnh: DNDA.

Ông Chu Văn Anh, Chỉ huy trưởng thuộc nhà thầu Quốc Việt cho biết đơn vị đã huy động hai dàn khoan cọc nhồi cùng hơn 60 công nhân và cán bộ kỹ thuật phục vụ các mũi thi công cọc, bệ và thân cầu.

Tuy nhiên, công trường đang vướng mặt bằng nên không thể tổ chức thi công đồng bộ. Tại một số vị trí, nhà dân nằm sát phạm vi thi công, trong khi hệ thống điện trung thế, cáp quang, đường dây và cáp ngầm chưa được di dời.

“Chúng tôi đã huy động lượng lớn nhân lực, thiết bị về dự án. Nếu tình trạng này tiếp diễn, khoảng một tháng nữa nhà thầu có thể không còn mặt bằng để duy trì các mũi thi công”, ông Chu Văn Anh nói.

Dự kiến đến cuối tháng 9 hết mặt bằng để thi công

Theo Ban quản lý dự án, công tác giải phóng mặt bằng trên địa bàn TP.HCM đã được UBND thành phố giao Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng xã Tân Nhựt chủ trì triển khai. Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đã được thẩm định nhưng một số thủ tục pháp lý vẫn chưa hoàn tất.

Ông Nguyễn Văn Cường - Phó giám đốc Ban Quản lý dự án, cho biết đoạn dự án qua TP.HCM dài khoảng 1,82 km, diện tích cần thu hồi khoảng 6,37 ha. Để đẩy nhanh tiến độ trong thời gian chờ mặt bằng, ban quản lý dự án đang triển khai một số giải pháp như thuê mặt bằng của người dân để tổ chức thi công, nghiên cứu điều chỉnh một số hạng mục kỹ thuật và phân luồng giao thông trên các tuyến đường dân sinh.

Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tình thế. Nếu kéo dài, việc chờ mặt bằng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả huy động máy móc, nhân lực và tiến độ chung. Theo ông Cường, với lượng thiết bị lớn đang được huy động trên công trường, đến hết tháng 9, một số mũi thi công có nguy cơ không còn mặt bằng để triển khai.

Vị trí hướng tuyến cao tốc TP.HCM - Trung Lương - Mỹ Thuận. Đồ họa: Phan Nhật.

Ngày 12/8, Phó thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc đã ký Công điện số 53/CĐ-TTg của Thủ tướng yêu cầu đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc tại khu vực Đông Nam Bộ và Tây Nam Bộ.

Theo đó, Chủ tịch UBND các địa phương được giao chỉ đạo, huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, tập trung đẩy nhanh công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, di dời các công trình hạ tầng kỹ thuật đối với các dự án còn vướng mặt bằng, trong đó có dự án mở rộng cao tốc TP.HCM - Trung Lương - Mỹ Thuận, đảm bảo bàn giao mặt bằng sạch theo kế hoạch. Trong quá trình thực hiện, địa phương phải quan tâm, chăm lo đời sống, tinh thần, sinh kế của người dân chịu ảnh hưởng, bảo đảm nơi ở, nơi sinh hoạt của người dân.

Dự án mở rộng cao tốc TP.HCM - Trung Lương - Mỹ Thuận sau khi hoàn thành sẽ có 6-8 làn xe cùng hai làn dừng khẩn cấp. Trong đó, đoạn TP.HCM - Trung Lương được nâng từ 4 lên 8 làn, tốc độ thiết kế 120 km/h; đoạn Trung Lương - Mỹ Thuận mở rộng từ 4 lên 6 làn, tốc độ 100 km/h. Các hạng mục kèm theo gồm đường gom, cầu, nút giao, trạm thu phí, điểm dừng nghỉ và hệ thống giao thông thông minh.

Đây là một trong những dự án giao thông trọng điểm quốc gia, với kỳ vọng gia tăng năng lực kết nối giữa TP.HCM và Đồng bằng sông Cửu Long, giảm áp lực giao thông trên Quốc lộ 1, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.