Dư địa lớn của AI Việt

Đằng sau bức tranh tích cực là sự hội tụ của nhiều yếu tố nền tảng, từ nhu cầu thị trường, mức độ sẵn sàng công nghệ đến định hướng đầu tư dài hạn của doanh nghiệp trong nước. Trong bối cảnh AI ngày càng đóng vai trò công nghệ lõi, Việt Nam đang sở hữu những điều kiện thuận lợi để phát triển về chiều sâu, đồng thời mở rộng phạm vi ứng dụng trong đời sống và kinh tế.

Dư địa phát triển rộng mở cho AI Việt Nam

Theo AI Diffusion Report 2025 của Viện Kinh tế AI thuộc Microsoft, Việt Nam hiện xếp thứ 38 toàn cầu về tỷ lệ người sử dụng trí tuệ nhân tạo. Đặc biệt, mức độ phổ biến của AI tại Việt Nam đã tăng khá nhanh trong nửa cuối năm 2025, từ 21,2% trong nửa đầu năm lên 23,5%. Sự tăng trưởng trên phản ánh thói quen sử dụng AI trong công việc và cuộc sống ngày càng tăng của người Việt.

Việt Nam còn rất nhiều dư địa để phát triển AI.

Trong bối cảnh Việt Nam có khoảng 85,6 triệu người sử dụng Internet, tương đương hơn 84% dân số, dư địa để các công ty trong nước phát triển AI vẫn còn rất nhiều. Không chỉ dừng lại ở các công cụ hỗ trợ công việc hay sáng tạo nội dung, AI đang mở rộng sang các lĩnh vực có tính ứng dụng cao như hành chính - pháp lý, giáo dục, y tế và dịch vụ công, nơi nhu cầu của người dùng vẫn còn rất nhiều.

Theo báo cáo Vietnam AI Economy 2025 do NIC, JICA và BCG công bố, Việt Nam hiện là quốc gia dẫn đầu Đông Nam Á về chuyển đổi số với tốc độ tăng trưởng khoảng 20% mỗi năm. BCG ước tính đến năm 2040, AI có thể đóng góp từ 120-130 tỷ USD cho nền kinh tế Việt Nam, trở thành một trong những động lực tăng trưởng quan trọng trong dài hạn.

Ở góc độ khu vực, báo cáo Artificial Intelligence in Southeast Asia của Source of Asia đánh giá Việt Nam đang nổi lên như một thị trường có vai trò chiến lược trong hệ sinh thái AI Đông Nam Á. Không chỉ là nơi tiêu thụ công nghệ, Việt Nam đang từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị AI, từ nghiên cứu, phát triển đến triển khai ứng dụng thực tiễn, tạo nền tảng cho các doanh nghiệp nội địa xây dựng sản phẩm “Make in Vietnam” phục vụ thị trường.

Doanh nghiệp công nghệ Việt định hình chiến lược AI dài hạn

Bước sang giai đoạn 2026, nhiều tập đoàn công nghệ Việt Nam đã công bố những chiến lược AI rõ ràng, bài bản, khẳng định AI là trụ cột quan trọng cho phát triển.

Các công ty công nghệ Việt Nam đang tích cực đẩy mạnh phát triển AI.

Với CMC, năm 2026 được đặt trên hai trục chiến lược gồm tăng tốc chuyển đổi AI (AI-X) để tạo động lực tăng trưởng mới và mở rộng thị trường quốc tế. Chiến lược này xoay quanh ba mũi nhọn AI - Security - Cloud, trong đó hạ tầng số và năng lực tính toán được xem là nền móng để AI có thể vận hành ở quy mô lớn, an toàn và hiệu quả.

Trong khi đó, VNPT xác định AI là một trong những mũi nhọn chiến lược giai đoạn 2026-2027. Tập đoàn này đặt mục tiêu hoàn thiện hệ sinh thái AI/GenAI cho tập đoàn và khách hàng, đồng thời đưa sản phẩm và dịch vụ AI “Make in VNPT” ra các thị trường quốc tế như Mỹ, Singapore hay Australia, song song với việc làm chủ công nghệ lõi và hình thành các trung tâm đổi mới sáng tạo quy tụ nhân tài công nghệ.

Ở góc độ hạ tầng và quy mô, Viettel coi AI là trụ cột chiến lược mới, đòi hỏi những quyết định đầu tư lớn và dài hạn. Việc đưa AI trở thành một trong các trụ cột phát triển cho thấy tầm nhìn bài bản của Viettel trong việc đưa AI đi vào cả hoạt động nội bộ lẫn đời sống hàng ngày của người dân, góp phần kiến tạo xã hội số.

Sản phẩm AI Việt khẳng định vị thế tại thị trường nội địa

Song song với chiến lược của các doanh nghiệp lớn, những sản phẩm AI Việt Nam đang từng bước khẳng định vị thế ngay trên thị trường nội địa - nơi vốn có sự cạnh tranh mạnh mẽ từ các nền tảng toàn cầu.

Theo báo cáo The Connected Consumer - Quý IV/2025 do Decision Lab công bố, Kiki Info là một trong những nền tảng AI Việt được sử dụng phổ biến nhất trong nước, xuất hiện cùng bảng xếp hạng với các tên tuổi toàn cầu như ChatGPT, Gemini, Copilot hay Grok. Việc một sản phẩm AI “Make in Vietnam” góp mặt trong nhóm này cho thấy khả năng đáp ứng nhu cầu thực tế và mức độ chấp nhận ngày càng cao của người dùng trong nước.

Kiki Info do Zalo phát triển vào Top 10 nền tảng AI được sử dụng nhiều nhất Việt Nam.

Kiki Info là trợ lý hỏi đáp đa lĩnh vực do đội ngũ kỹ sư người Việt của Zalo phát triển, cung cấp các tính năng từ hỏi đáp đời sống, hỗ trợ sáng tạo nội dung đến gợi ý giải trí. Việc vận hành dưới dạng Mini App trên Zalo giúp người dùng tiếp cận AI một cách đơn giản, không cần cài đặt thêm ứng dụng, góp phần hiện thực hóa mục tiêu bình dân hóa AI.

Đáng chú ý, tháng 9/2025, Kiki Info mở rộng sang lĩnh vực hành chính - pháp lý với Trợ lý Công Dân Số, hỗ trợ các vấn đề như đất đai, giấy phép, kết hôn hay vận hành kinh doanh. Việc Kiki Info cán mốc 1 triệu người dùng sau một năm ra mắt không chỉ là cột mốc tăng trưởng, mà còn phản ánh vai trò ngày càng rõ nét của AI Việt trong đời sống số.

Với chiến lược “AI-First”, trong những năm qua, Zalo hướng tới góp phần vào tiến trình phát triển chung cũng như phụng sự cho kỷ nguyên vươn mình của đất nước thông qua việc tiên phong nghiên cứu và phát triển các sản phẩm trí tuệ nhân tạo nhằm đưa AI vào phục vụ cuộc sống của người Việt.

Zalo tiên phong trong nghiên cứu và phát triển các sản phẩm trí tuệ nhân tạo tại Việt Nam.

Các tính năng AI phục vụ cho công việc & cuộc sống nổi bật của Zalo tiêu biểu như Chuyển tin nhắn thoại thành văn bản, Soạn tin nhắn văn bản bằng giọng nói, Chuyển tin nhắn văn bản thành giọng nói, và Dịch thuật. Hay Kiki Auto - Trợ lý Việt trên ôtô đầu tiên cán mốc 1 triệu lượt cài đặt và sử dụng tại Việt Nam.

Trong bối cảnh AI đang trở thành công nghệ lõi của nền kinh tế, những sản phẩm như Kiki Info cho thấy AI Việt hoàn toàn có thể cạnh tranh trên sân nhà, đồng thời góp phần đưa AI đến gần hơn với người dùng - đúng với tinh thần bình dân hóa AI cho người Việt.

Vân Nguyễn - Trân An