Dữ liệu số - nền móng của quản trị trường học sau sáp nhập
Sau khi sắp xếp mạng lưới giáo dục, số trường học tại Thanh Hóa giảm từ 1.932 xuống còn 766. Tuy nhiên, toàn tỉnh vẫn có 1.194 phân hiệu và 556 điểm trường lẻ. Ở những trường có nhiều điểm trường cách xa nhau, việc thống nhất thông tin, theo dõi hoạt động và triển khai nhiệm vụ đòi hỏi cách quản lý linh hoạt, hiệu quả hơn. Trong đó, dữ liệu số góp phần giúp các nhà trường cập nhật tình hình kịp thời, phối hợp công việc thuận lợi, giảm sự phụ thuộc vào hồ sơ, báo cáo thủ công.

Dữ liệu số hỗ trợ nhà trường kết nối thông tin, quản lý hoạt động tại các phân hiệu.
Thống nhất dữ liệu, kết nối các điểm trường
Trường Mầm non Trung Chính, xã Trung Chính, hiện quản lý 55 nhóm, lớp với 1.350 trẻ và 157 cán bộ, giáo viên, nhân viên. Các điểm trường cách nhau từ 5 - 6km, khiến việc tổng hợp thông tin, theo dõi hoạt động giáo dục và phối hợp giữa các bộ phận mất nhiều thời gian nếu chủ yếu dựa vào hồ sơ giấy và trao đổi trực tiếp. Nhà trường đã sử dụng các phần mềm để quản lý hồ sơ, thông tin của trẻ; theo dõi đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên; quản lý dinh dưỡng và các hoạt động chăm sóc, giáo dục. Qua đó, tạo thuận lợi trong việc cập nhật, theo dõi và tổng hợp thông tin phục vụ công tác điều hành tại các điểm trường.
Bà Trần Thị Thủy, Hiệu trưởng Trường Mầm non Trung Chính, cho biết: “Sau khi sáp nhập, nhà trường quản lý trên cùng một hệ thống, từ điểm chính đến các phân hiệu đều làm trên app. Việc này giúp giảm đi lại, họp hành, hồ sơ, sổ sách để giáo viên và cán bộ quản lý đỡ áp lực, nhưng chất lượng vẫn luôn được bảo đảm xuyên suốt”.
Tuy nhiên, phần mềm chỉ phát huy hiệu quả khi thông tin được cập nhật đầy đủ, chính xác và thống nhất. Đây là cơ sở để ban giám hiệu theo dõi hoạt động tại các điểm trường, giảm thời gian tổng hợp báo cáo và kịp thời xử lý công việc phát sinh.
Trường THCS Trung Chính có 53 lớp, hơn 2.000 học sinh, 114 cán bộ, giáo viên, nhân viên; một số phân hiệu cách điểm trường chính 7 - 8km. Việc tổ chức họp trực tuyến qua zoom giúp cán bộ, giáo viên tiếp nhận chỉ đạo và triển khai nhiệm vụ ngay tại cơ sở, hạn chế thời gian di chuyển.
Bà Nguyễn Thị Biên, Phó hiệu trưởng phụ trách phân hiệu Trung Chính, Trường THCS Trung Chính, cho biết: “Tất cả các công văn chỉ đạo được triển khai ngay đến các phân hiệu, sau khi cuộc họp kết thúc, các phân hiệu bắt tay ngay vào công việc, qua đó không phải di chuyển xa. Để làm được điều này, ngay từ đầu năm học, nhà trường đã chú trọng cơ sở vật chất, đặc biệt là đường truyền internet, máy tính để các cuộc họp được triển khai nhanh và hiệu quả”.
Dữ liệu chính xác, nâng cao hiệu quả quản trị
Tại Trường THCS Hoa Lộc, xã Hoa Lộc, nhà trường có 6 phân hiệu ở xa nhau, đặt ra yêu cầu đổi mới phương thức điều hành và tổ chức dạy học. Ông Trịnh Văn Sơn, Hiệu trưởng nhà trường, cho biết: “Để công tác điều hành đi vào quy lát, chúng tôi xác định chuyển đổi số là nhiệm vụ trọng tâm; đồng thời yêu cầu ứng dụng trí tuệ nhân tạo, công nghệ nhằm nâng cao chất lượng dạy và học, khắc phục những điểm còn thiếu về cơ sở vật chất”.
Từ thực tế tại các nhà trường, dữ liệu phải phục vụ trực tiếp cho công tác quản lý. Thông tin về học sinh, đội ngũ và hoạt động chuyên môn cần được cập nhật thường xuyên, có người chịu trách nhiệm và được kiểm tra để bảo đảm chính xác. Các phần mềm cũng cần được lựa chọn phù hợp, tránh tình trạng một thông tin phải nhập nhiều lần, làm tăng thời gian xử lý hồ sơ, sổ sách của giáo viên.
Cùng với đó, thông tin cá nhân của học sinh và giáo viên phải được bảo vệ. Nhà trường cần quy định rõ quyền truy cập, sử dụng và chia sẻ dữ liệu, bảo đảm thông tin được dùng đúng mục đích. Cán bộ quản lý, giáo viên cũng cần được hướng dẫn sử dụng công nghệ phù hợp với nhiệm vụ. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo phải xuất phát từ nhu cầu thực tế, có kiểm tra kết quả và không thay thế trách nhiệm chuyên môn của giáo viên.
Hạ tầng và thiết bị là điều kiện để các nhà trường triển khai hiệu quả những yêu cầu này. Theo kế hoạch phát triển giáo dục giai đoạn 2026-2030, Thanh Hóa dự kiến bố trí hơn 639,4 tỷ đồng đầu tư thiết bị dạy học tối thiểu cho các khối lớp 4, 5, 8, 9, 11, 12 và phòng học bộ môn. Cùng với đầu tư, việc khai thác hiệu quả thiết bị, bảo đảm đường truyền và nâng cao kỹ năng sử dụng công nghệ sẽ quyết định hiệu quả ứng dụng công nghệ trong công việc hằng ngày.
Sau sắp xếp mạng lưới trường học, dữ liệu số giúp các nhà trường nắm bắt tình hình và phối hợp công việc giữa điểm trường chính với các phân hiệu, giảm thời gian xử lý công việc. Khi thông tin được cập nhật chính xác, quản lý thống nhất và sử dụng hiệu quả, công nghệ mới thực sự hỗ trợ giáo viên giảm áp lực hành chính, dành nhiều thời gian hơn cho chuyên môn.

