Đủ tuổi nghỉ hưu nhưng đóng BHXH chưa đủ 15 năm: Có thể nhận tiền hằng tháng thế nào?

Từ ngày 1-7-2025, Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 giảm thời gian đóng tối thiểu để hưởng lương hưu từ 20 năm xuống còn 15 năm. Đáng chú ý, người đã đủ tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ 15 năm đóng BHXH, nếu chưa đến tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội và không nhận BHXH một lần, có thể được hưởng trợ cấp hằng tháng từ chính khoản đóng của mình.

Đủ tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ 15 năm đóng BHXH, người lao động vẫn có thể nhận trợ cấp hằng tháng nếu đáp ứng các điều kiện theo quy định. Ảnh: Phương Vi

Theo BHXH Việt Nam, đây là chính sách mới được quy định tại Điều 23 Luật BHXH năm 2024 nhằm tạo thêm một tầng bảo đảm thu nhập cho người lao động khi về già. Người đủ tuổi nghỉ hưu, có thời gian đóng BHXH nhưng chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu và chưa đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội có thể lựa chọn nhận trợ cấp hằng tháng nếu có nhu cầu, đồng thời không nhận BHXH một lần và không bảo lưu thời gian đóng.

Thời gian hưởng và mức hưởng được xác định căn cứ vào thời gian đóng và căn cứ đóng BHXH của người lao động. Mức trợ cấp hằng tháng thấp nhất bằng mức trợ cấp hưu trí xã hội.

Từ ngày 1-7-2026, mức trợ cấp hưu trí xã hội được điều chỉnh lên 540.000 đồng/người/tháng theo Nghị định số 335/2026/NĐ-CP của Chính phủ. Do đó, mức trợ cấp hằng tháng theo chính sách này không thấp hơn mức trợ cấp hưu trí xã hội hiện hành.

Nếu tổng số tiền được tính theo thời gian và căn cứ đóng BHXH cao hơn số tiền cần thiết để hưởng mức trợ cấp tối thiểu trong khoảng thời gian từ khi đủ tuổi nghỉ hưu đến khi đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội, người lao động sẽ được tính hưởng trợ cấp hằng tháng ở mức cao hơn.

Ngược lại, nếu số tiền đóng BHXH không đủ để duy trì trợ cấp đến khi người lao động đạt tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội, người lao động có nguyện vọng có thể đóng một lần phần còn thiếu để tiếp tục nhận trợ cấp đến thời điểm đó.

Người đã đủ tuổi nghỉ hưu nhưng còn thiếu thời gian đóng để đủ 15 năm vẫn nên kiểm tra khả năng đóng thêm để hưởng lương hưu, bởi Luật BHXH 2024 cho phép một số trường hợp đóng một lần phần thời gian còn thiếu.

Đối với người đang tham gia BHXH bắt buộc, nếu đã đủ tuổi nghỉ hưu nhưng còn thiếu không quá 6 tháng để đủ điều kiện hưởng lương hưu, có thể đóng một lần cho số tháng còn thiếu. Với người tham gia BHXH tự nguyện, nếu còn thiếu không quá 5 năm để đủ 15 năm đóng, có thể đóng một lần cho thời gian còn thiếu theo quy định.

Vì vậy, trước khi lựa chọn trợ cấp hằng tháng, người lao động nên kiểm tra chính xác thời gian đã đóng. Nếu chỉ còn thiếu một khoảng thời gian nhất định để đủ 15 năm, phương án đóng thêm để hưởng lương hưu có thể giúp duy trì quyền lợi hưu trí lâu dài.

Một quyền lợi đáng chú ý là trong thời gian hưởng trợ cấp hằng tháng, ngân sách Nhà nước đóng bảo hiểm y tế cho người hưởng. Như vậy, người lao động không phải tự đóng BHYT trong thời gian đang hưởng trợ cấp theo chính sách này.

Nếu người đang hưởng trợ cấp hằng tháng qua đời, thân nhân được hưởng khoản trợ cấp một lần đối với những tháng chưa nhận; đồng thời có thể được hưởng trợ cấp mai táng nếu đáp ứng đủ điều kiện theo Luật BHXH.