Đưa lớp dạy nghề về thôn giúp bà con vùng biên thoát nghèo

Trung tâm GDNN-GDTX, Tin học và Ngoại ngữ tỉnh Lạng Sơn tổ chức dạy nghề cho người dân

Ngày bận làm nương, đêm lo sinh kế

Những năm qua, tại khu vực biên giới, cửa khẩu thuộc tỉnh Lạng Sơn, không khí giao thương ngày một nhộn nhịp và sôi động, mở ra nhiều cơ hội để nền kinh tế địa phương đi lên.

Tuy nhiên, làm thế nào để kích phát tiềm năng sẵn có đòi hỏi nỗ lực cải thiện chất lượng của nguồn lao động bản địa. Điều đó phụ thuộc rất lớn vào các cơ sở đào tạo nghề trên địa bàn.

Bà Nguyễn Thị Hương – Phó Giám đốc Trung tâm GDNN-GDTX, Tin học và Ngoại ngữ tỉnh Lạng Sơn chia sẻ, hiện nay việc dạy và học nghề vẫn gặp nhiều rào cản.

Điểm nghẽn thường gặp khiến quá trình học nghề không được duy trì thường xuyên là thời gian. Phần lớn học viên là lao động chính trong gia đình nên tham gia học nghề vào ban ngày sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến công việc làm ruộng chính.

Bà Nguyễn Thị Hương giải thích thêm, ngoài học phí được Nhà nước hỗ trợ thì chi phí đi lại và thời gian, thu nhập hao hụt khi nghỉ làm để đi học vẫn là một gánh nặng với người dân, đặc biệt là đối với các hộ nghèo, cận nghèo.

Ngoài ra, nhiều người lo lắng học xong không tìm được việc hoặc không có vốn mở xưởng. Từ đó làm nảy sinh tâm lý e ngại hay tình trạng bỏ học giữa chừng.

Song song với đó, việc tổ chức đào tạo vấp phải bất cập do ảnh hưởng từ quá trình sáp nhập, tổ chức lại bộ máy chính quyền địa phương 2 cấp.

“Trước đây, Trung tâm đã xây dựng quan hệ hợp tác với các doanh nghiệp, hợp tác xã (HTX) trên địa bàn nhưng giờ đây bị gián đoạn. Đặc biệt, nhiều doanh nghiệp và HTX ở biên giới chưa chủ động nhận rõ vai trò của việc đặt hàng đào tạo nhân lực trực tiếp với cơ sở nghề. Vì vậy mà chưa hình thành được mạng lưới liên kết chặt chẽ giữa đầu ra của cơ sở đào tạo với đầu vào tuyển dụng cho doanh nghiệp”, bà Nguyễn Thị Hương cho hay.

Ngược lại, động lực lớn căn cốt để tiếp tục triển khai dạy nghề là người dân ủng hộ và nhận thức ngày càng sâu sắc về cơ hội của việc học nghề. Theo kết quả khảo sát, thống kê tại các xã vùng biên, nhu cầu học nghề có sự chuyển dịch rõ rệt tập trung vào các ngành phi nông nghiệp.

Bà con vốn gắn bó với rừng, nương rẫy quanh năm đã nhận rõ hơn về lợi thế địa lý gần cửa khẩu, dẫn tới các lớp học Tiếng Trung Quốc giao tiếp, Kỹ thuật chế biến món ăn, Sửa chữa máy nông nghiệp,... thu hút đông đảo học viên.

Đáng chú ý, tinh thần tự chủ kinh tế của người dân ngày càng cao. Nhiều học viên không chỉ học để làm thuê mà còn ấp ủ nguyện vọng tự kinh doanh hoặc làm môi giới thương mại tự do. Mặt khác, lao động có xu hướng ưu tiên chọn khóa đào tạo ngắn hạn để nhanh chóng nắm bắt kỹ năng, ứng dụng vào thực tế.

Trung tâm GDNN-GDTX, Tin học và Ngoại ngữ tỉnh Lạng Sơn đào tạo nghề cho người dân nghèo.

Quyết tâm đồng hành tới cùng

Nắm bắt đòi hỏi của thị trường cũng như hoàn cảnh, mong muốn của người dân, Trung tâm GDNN-GDTX, Tin học và Ngoại ngữ tỉnh Lạng Sơn đẩy mạnh chương trình đào tạo dưới 3 tháng.

Trong đó, cơ sở tạo điều kiện hỗ trợ tối đa cho đối tượng hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo và người có thu nhập thấp thông qua đổi mới toàn diện phương thức đào tạo. Cụ thể, Trung tâm tổ chức các lớp học theo thời gian linh hoạt vào buổi tối, cuối tuần.

Một điểm sáng trong công tác đào tạo là chủ trương “Đưa lớp học về tận thôn, tận khối”. Đội ngũ giáo viên trực tiếp xuống tận nhà văn hóa các thôn để giảng dạy và giúp bà con khắc phục khó do di chuyển xa khi trời tối.

Song song với đó, chương trình được thiết kế theo hướng tinh gọn, giảm lý thuyết, tăng thời gian thực hành lên 80% với nội dung giảng dạy đơn giản, thực tiễn để người dân hiểu và áp dụng ngay.

Ngoài ra, Trung tâm tích cực, chủ động tái kết nối và xây dựng lại biên bản ghi nhớ hợp tác với các doanh nghiệp dịch vụ, vận tải và chế biến trên địa bàn để khép kín chuỗi đào tạo – tuyển dụng.

“Khi người dân được “cầm tay chỉ việc” bởi những người thầy, người thợ giỏi và thao tác trực tiếp trên thiết bị, máy móc thực tế sẽ nhanh chóng thạo nghề hơn và nắm bắt cả yêu cầu của thị trường, doanh nghiệp để có việc làm ngay”, bà Nguyễn Thị Hương nói.

Tuy nhiên, bà Hương cũng nhấn mạnh học xong một nghề mới chỉ là điểm bắt đầu. Nếu không có sự theo dõi, giám sát và hướng dẫn thì thành quả sau đào tạo sẽ khó giữ, người dân có nguy cơ rơi vào cái bẫy tái nghèo.

Vì vậy, việc cơ sở dạy nghề phối hợp với Trung tâm giới thiệu việc làm cấp tỉnh sẽ giúp liên tục cập nhật, cung cấp thông tin tuyển dụng minh bạch, phù hợp với trình độ để bà con có thêm cơ hội việc làm.

Đồng thời, duy trì liên lạc với học viên để kịp thời giải đáp thắc mắc, tư vấn giải quyết khó khăn trong quá trình hành nghề thực tế và kết nối với ngân hàng chính sách xã hội để hỗ trợ vay vốn khởi nghiệp.

“Với sự chuyển mình trong cả phương thức đào tạo và cam kết đồng hành tới cùng, Trung tâm GDNN-GDTX, Tin học và Ngoại ngữ mong muốn trở thành điểm tựa tin cậy giúp lao động vùng biên an tâm học nghề, vững vàng lập nghiệp và xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp”, bà Nguyễn Thị Hương bày tỏ kỳ vọng.