Đưa vẻ đẹp đại dương vào không gian văn hóa Côn Đảo

Từ nhiếp ảnh, mô hình san hô đến trải nghiệm bảo tồn biển, chương trình “Vì Biển đảo xanh” tại Đặc khu Côn Đảo (TP Hồ Chí Minh) mang đến cách tiếp cận mới trong giới thiệu giá trị thiên nhiên, đưa vẻ đẹp đại dương đến gần công chúng qua nghệ thuật và trải nghiệm thực tế.

Từ ngày 27 - 29/11, Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh phối hợp với Ban Quản lý Vườn quốc gia Côn Đảo, UBND Đặc khu Côn Đảo và các đơn vị liên quan tổ chức chương trình tuyên truyền biển đảo và nuôi cấy phục hồi rạn san hô năm 2026, với chủ đề “Vì Biển đảo xanh”, thông điệp “Không rác thải nhựa - San hô hồi sinh”.

Mô hình vườn san hô tái chế được trưng bày tại Côn Đảo. Ảnh: BTC

Mô hình vườn san hô tái chế được trưng bày tại Côn Đảo. Ảnh: BTC

Không chỉ là hoạt động bảo vệ môi trường biển, chương trình còn mở ra không gian kết nối giữa nghệ thuật, văn hóa và khoa học. Qua hình ảnh, mô hình trực quan và hoạt động trải nghiệm, những giá trị vốn nằm sâu dưới lòng đại dương được giới thiệu đến công chúng bằng nhiều hình thức sinh động, giúp người xem có thêm góc nhìn về hệ sinh thái biển Côn Đảo.

Điểm nhấn về văn hóa của chương trình là triển lãm ảnh và mô hình “Biển xanh Côn Đảo - Giữ gìn cho muôn đời sau”, khai mạc ngày 28/11 tại Công viên Tôn Đức Thắng.

Với 150 tác phẩm ảnh tư liệu, nghệ thuật cùng 5 mô hình san hô, triển lãm giới thiệu vẻ đẹp của các hệ sinh thái đặc trưng tại Côn Đảo như rừng ngập mặn, thảm cỏ biển, rạn san hô và các loài sinh vật biển quý hiếm. Không gian trưng bày đưa người xem đến gần hơn với thế giới dưới mặt nước, nơi có những quần thể san hô nhiều màu sắc, các loài sinh vật biển đa dạng và những môi trường sống có vai trò quan trọng đối với cân bằng sinh thái đại dương.

Nếu nhiếp ảnh ghi lại vẻ đẹp của thiên nhiên qua từng khuôn hình thì các mô hình san hô giúp công chúng hình dung trực quan hơn về cấu trúc và sự phong phú của hệ sinh thái biển. Sự kết hợp giữa hai hình thức trưng bày tạo nên một không gian vừa mang tính nghệ thuật, vừa có giá trị thông tin và giáo dục.

Môi trường sống của các loài san hô qua ống kính của các nhiếp ảnh gia. Ảnh: BTC

Đáng chú ý, triển lãm không chỉ giới thiệu cảnh quan thiên nhiên mà còn đề cập đến mối quan hệ giữa con người với biển đảo, từ hoạt động khai thác, du lịch đến những nỗ lực bảo vệ môi trường của quân và dân trên đảo. Qua đó, Côn Đảo hiện lên không chỉ là vùng đất giàu dấu ấn lịch sử mà còn là không gian sinh thái có giá trị đặc biệt, cần được gìn giữ.

Sau khi kết thúc chương trình, toàn bộ 150 tác phẩm ảnh và 5 mô hình sẽ được trao tặng UBND Đặc khu Côn Đảo để tiếp tục phục vụ công tác trưng bày, tuyên truyền và quảng bá địa phương. Đây cũng là cách duy trì giá trị của triển lãm sau thời gian tổ chức, đưa các tác phẩm trở thành nguồn tư liệu trực quan phục vụ người dân và du khách.

Bên cạnh triển lãm, tọa đàm “Bảo tồn rạn san hô, các hệ sinh thái biển, rùa biển tại Côn Đảo gắn với hoạt động tình nguyện tham gia của cộng đồng” diễn ra chiều 27/11 tại Vườn quốc gia Côn Đảo, với sự tham gia của các nhà khoa học, chuyên gia bảo tồn biển và đại diện các sở, ngành.

Tọa đàm tập trung trao đổi về giá trị của rạn san hô, các hệ sinh thái biển và công tác bảo tồn rùa biển. Những vấn đề chuyên môn được đặt trong mối liên hệ với hoạt động du lịch, đời sống cộng đồng và việc sử dụng tài nguyên thiên nhiên, qua đó giúp công chúng hiểu rõ hơn những thách thức trong bảo tồn hệ sinh thái biển hiện nay.

Sáng 28/11, chương trình tổ chức lễ phát động “Vì Biển đảo xanh” kết hợp “Ngày hội sống xanh”, dự kiến thu hút khoảng 500 người gồm học sinh, đoàn viên thanh niên, cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang, người dân, du khách và các hoa hậu, á hậu, người mẫu.

Mô hình chú rùa rác thể hiện sự tác động của rác thải nhựa đối với đại dương. Ảnh: BTC

Mô hình chú rùa rác thể hiện sự tác động của rác thải nhựa đối với đại dương. Ảnh: BTC

Ở hoạt động chuyên môn, các chuyên gia và nhân sự kỹ thuật của Vườn quốc gia Côn Đảo cùng tình nguyện viên đã qua đào tạo sẽ thực hiện trình diễn kỹ thuật lặn nuôi cấy phục hồi 12 loài san hô cứng thuộc 7 giống, 4 họ tại khu vực Bãi Giông (Hòn Bảy Cạnh) và Bãi Cát Lớn (Hòn Cau). Hoạt động được thực hiện ở độ sâu từ 4 - 12 m, bằng cách cố định các mảnh san hô giống lên nền đáy tự nhiên hoặc giá thể nhân tạo tại những khu vực rạn bị suy thoái.

Việc lựa chọn các loài san hô có khả năng thích nghi với điều kiện thủy văn tại Côn Đảo nhằm hỗ trợ quá trình phục hồi những khu vực rạn bị suy giảm. Sau khi cấy ghép, các khu vực này sẽ được bảo vệ, theo dõi và quan trắc định kỳ để đánh giá khả năng sinh trưởng của san hô.

Một hướng đi khác được đặt ra trong chương trình là kết hợp bảo tồn thiên nhiên với phát triển du lịch có trách nhiệm. Theo kế hoạch, Sở Du lịch TP Hồ Chí Minh và Tổng Công ty Du lịch Sài Gòn (Saigontourist Group) phối hợp nghiên cứu, thiết kế các sản phẩm du lịch tình nguyện (voluntourism), tạo điều kiện để du khách tham gia làm sạch biển, tìm hiểu hệ sinh thái và đóng góp vào các hoạt động bảo tồn tại địa phương.

Nhiều hoạt động khám phá tìm hiểu về bảo tồn thiên nhiên được TP Hồ Chí Minh chức trong dịp này. Ảnh: BTC

Nhiều hoạt động khám phá tìm hiểu về bảo tồn thiên nhiên được TP Hồ Chí Minh chức trong dịp này. Ảnh: BTC

Cách tiếp cận này đặt ra yêu cầu không chỉ khai thác vẻ đẹp của biển đảo như một tài nguyên du lịch mà còn chú trọng gìn giữ môi trường tạo nên sức hấp dẫn của điểm đến. Với Côn Đảo, nơi các giá trị lịch sử, văn hóa và thiên nhiên cùng tồn tại, bảo tồn hệ sinh thái biển cũng chính là bảo vệ một phần bản sắc của vùng đất.

Hương Trần/Báo Tin tức và Dân tộc

Nguồn Tin Tức TTXVN: https://baotintuc.vn/dua-ve-dep-dai-duong-vao-khong-gian-van-hoa-con-dao-post1404617.html