Đừng để tài khoản ngân hàng trở thành 'món hàng' trên không gian mạng

Từ lời mời “kiếm tiền nhanh” đến vi phạm pháp luật

Trong bối cảnh thanh toán không dùng tiền mặt ngày càng phổ biến, tài khoản ngân hàng đã trở thành công cụ thiết yếu trong đời sống của mỗi người. Chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, căn cước công dân và vài thao tác trên ứng dụng, người dân có thể mở tài khoản, chuyển tiền, thanh toán hàng hóa, dịch vụ. Tuy nhiên, chính sự thuận tiện này cũng đang bị các đối tượng xấu lợi dụng để hình thành những đường dây mua bán, trao đổi thông tin tài khoản ngân hàng trên không gian mạng.

Mới đây, qua công tác nắm tình hình từ tháng 10/2025 đến tháng 4/2026, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Công an tỉnh Tuyên Quang phát hiện một số hội, nhóm trên mạng xã hội có thông tin “KIC sonla”, “KYC kiếm tiền” thường xuyên đăng tải các nội dung lôi kéo người tham gia mở tài khoản ngân hàng trực tuyến với những lời mời gọi hấp dẫn như “mở tài khoản nhận tiền hoa hồng”, “chỉ cần căn cước công dân và điện thoại là có tiền”. Đáng chú ý, thành viên tham gia các hội, nhóm này chủ yếu là học sinh, sinh viên, là những người còn hạn chế về nhận thức pháp luật và dễ bị thu hút bởi những lời mời gọi kiếm tiền nhanh chóng.

Công an tỉnh Tuyên Quang vừa xử phạt 800 triệu đồng về hành vi cho thuê, cho mượn, mua bán tài khoản ngân hàng.

Qua xác minh, thu thập tài liệu, cơ quan Công an xác định 9 trường hợp đã thực hiện hành vi mua, bán trái phép thông tin của 34 tài khoản ngân hàng. Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Công an tỉnh Tuyên Quang đã ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với các trường hợp này, với tổng số tiền gần 800 triệu đồng.

Trước đó, ngày 4/12/2025, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Tuyên Quang đã ra Quyết định khởi tố đối với 5 bị can về tội Thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng, quy định tại Điều 291, Bộ luật Hình sự. Tính đến thời điểm bị phát hiện, các đối tượng đã thực hiện mua bán 44 tài khoản ngân hàng, thu thập 89 thông tin về tài khoản ngân hàng của những người khác, phục vụ cho mục đích đánh bạc.

Thực tế cho thấy, nhiều người trẻ có thể bắt đầu hành vi vi phạm chỉ từ suy nghĩ đơn giản rằng “cho người khác mượn tài khoản một thời gian cũng không sao” hoặc “bán tài khoản để kiếm vài trăm nghìn đồng không thể là chuyện lớn”. Điều đáng nói là người tham gia mua bán tài khoản ngân hàng đôi khi không biết tài khoản của mình sẽ được sử dụng vào mục đích gì. Chính khoảng trống nhận thức này khiến không ít người trở thành “mắt xích” trong những hoạt động vi phạm pháp luật mà bản thân không lường trước được.

Không tiếp tay cho những “đường dây” phía sau tài khoản

Hiện nay, việc mua bán, cho thuê, cho mượn tài khoản ngân hàng không thể được nhìn nhận như một giao dịch dân sự thông thường. Đây là hành vi đã được pháp luật quy định và xử lý nghiêm.

Nghị định số 340/2025/NĐ-CP của Chính phủ quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng có hiệu lực từ ngày 9/2/2026. Theo quy định đối với hành vi mua, bán, thuê, cho thuê, mượn, cho mượn tài khoản thanh toán hoặc mua, bán thông tin tài khoản thanh toán có thể bị xử phạt vi phạm hành chính từ 100 triệu đồng đến 200 triệu đồng. Đây là mức xử phạt đủ sức răn đe, cho thấy pháp luật không xem nhẹ hành vi tưởng như “kiếm thêm thu nhập” này.

Trường hợp hành vi có đủ dấu hiệu cấu thành tội phạm, người vi phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội “Thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng” theo Điều 291, Bộ luật Hình sự. Tùy tính chất, mức độ, số lượng tài khoản, số tiền thu lợi bất chính và các tình tiết liên quan, người phạm tội có thể bị phạt tiền, cải tạo không giam giữ hoặc phạt tù; khung hình phạt cao nhất có thể đến 7 năm tù.

Trước thực tế đó, Công an tỉnh Tuyên Quang khuyến cáo người dân, đặc biệt là học sinh, sinh viên: Không mua bán, cho thuê, cho mượn, cầm cố hoặc đứng tên mở hộ tài khoản ngân hàng dưới bất kỳ hình thức nào. Không cung cấp căn cước công dân, ảnh khuôn mặt, số tài khoản, thông tin thẻ, mật khẩu, mã OTP hoặc thông tin đăng nhập ứng dụng ngân hàng cho người khác. Không tham gia các hội, nhóm trên mạng xã hội có nội dung mua bán, trao đổi, cho thuê tài khoản ngân hàng. Khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn liên quan đến việc mua bán, cho thuê tài khoản ngân hàng, kịp thời thông báo cho cơ quan Công an nơi gần nhất.

Trong tiến trình chuyển đổi số, bảo đảm an toàn cho hệ thống thanh toán không chỉ là trách nhiệm của ngân hàng hay cơ quan quản lý. Đó còn là trách nhiệm của mỗi chủ tài khoản. Không cho thuê tài khoản, không bán thông tin cá nhân, không đứng tên hộ người khác không chỉ là cách bảo vệ tài sản của chính mình, mà còn là hành động thiết thực để không vô tình tiếp tay cho tội phạm trên không gian mạng. Từ những vụ việc trên có thể thấy, câu chuyện không chỉ là những khoản tiền phạt. Quan trọng hơn, đây là lời cảnh tỉnh đối với những người đang coi tài khoản ngân hàng như một “món hàng” có thể dễ dàng mua bán trên mạng: đằng sau một tài khoản được trao đi thiếu kiểm soát có thể là những hệ lụy pháp lý mà không ai có thể lường trước.