Đừng để tuổi trẻ bị ma tuý cuốn đi

Khi tuổi trẻ bị chôn vùi sau những bản án nghiệt ngã

Những năm gần đây, tội phạm ma túy không chỉ diễn biến phức tạp về phương thức, thủ đoạn mà còn cho thấy xu hướng “trẻ hóa” đáng lo ngại. Nhiều người trẻ bước vào con đường lầm lạc thoạt đầu chỉ từ tâm lý tò mò muốn “thử một lần cho biết”, thích thể hiện đẳng cấp trong các cuộc chơi, rồi nhanh chóng trượt dài thành con nghiện. Để có tiền thỏa mãn cơn ảo giác và lối sống hưởng thụ, họ biến mình thành mắt xích vận chuyển, phân phối, thậm chí trực tiếp điều hành những đường dây ma túy quy mô đặc biệt lớn.

Bị cáo Đoàn Võ Hoàng Phúc Phúc nhận mức án tử hình và vợ là Nguyễn Ngọc Phương nhận án tù chung thân về tội “Mua bán trái phép chất ma túy”.

Tại các phiên tòa hình sự gần đây, không ít người tham dự phải ngậm ngùi, xót xa khi nhìn thấy những gương mặt bị cáo còn quá trẻ, tuổi đời mới chỉ đôi mươi nhưng đã phải đối mặt với khung hình phạt cao nhất của pháp luật.

Vụ án vừa được Tòa án nhân dân tỉnh Đồng Tháp đưa ra xét xử vào tháng 9/2026 là một minh chứng đau lòng. Bị cáo Đoàn Võ Hoàng Phúc (23 tuổi, quê An Giang) cùng vợ là Nguyễn Ngọc Phương (22 tuổi, quê Đồng Tháp) bị đưa ra xét xử về tội “Mua bán trái phép chất ma túy”. Trước đó, tháng 11/2025, lực lượng chức năng kiểm tra nơi thuê trọ của đôi vợ chồng trẻ này, phát hiện và thu giữ hơn 5kg ma túy tổng hợp các loại cất giấu ngay trong tủ quần áo nhằm mục đích bán lại kiếm lời.

Tại cơ quan điều tra, Phúc khai nhận đã trực tiếp nhận ma túy, phân chia nhỏ và đi giao khoảng 100 lần cho các con nghiện, nhận về số tiền công chỉ chừng 60 triệu đồng để tiêu xài cá nhân. Với hành vi đồng phạm giúp sức quản lý tiền bán ma túy, Phương lĩnh án tù chung thân, còn Phúc nhận mức án tử hình. Một gia đình trẻ tan vỡ, tương lai khép lại vĩnh viễn ở lứa tuổi đẹp nhất của đời người chỉ vì mối lợi bất chính chớp nhoáng.

Không dừng lại ở vai trò tiêu thụ nhỏ lẻ, nhiều người trẻ còn liều lĩnh đứng ra điều hành những đường dây vận chuyển xuyên quốc gia. Ngày 28/9, Tòa án nhân dân TP Hồ Chí Minh đã tuyên phạt mức án tử hình đối với Trần Thanh Tuấn (sinh năm 2001) và Trần Minh Tâm (sinh năm 1994) trong đường dây mua bán hơn 36 kg ma túy.

Bị cáo Đoàn Võ Hoàng Phúc đã tự đặt dấu chấm hết cho cuộc đời mình khi mua bán trái phép chất ma túy.

Đáng chú ý, các bị cáo liên quan trong vụ án này phần lớn đều thuộc thế hệ gen Z: Đỗ Thị Ngọc Yến (sinh năm 2000) lĩnh 8 năm 6 tháng tù, Võ Nữ Minh Thư (sinh năm 2003) lĩnh 8 năm tù, cùng một số đối tượng khác bị phạt tù về tội “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy”.

Theo hồ sơ vụ án, Tuấn quen biết một đối tượng ẩn danh qua ứng dụng Telegram để nhận chỉ đạo vận chuyển ma túy từ Campuchia về Việt Nam. Số ma túy “khủng” gồm hơn 22,7kg Ketamine, hơn 13,8kg MDMA được ngụy trang tinh vi trong vali gắn mác “Porsche” hay túi đựng máy DJ in chữ “TIE GUAN YIN” nhằm qua mắt lực lượng chức năng.

Tuấn thuê người giao hàng với giá từ 500 nghìn - 2 triệu đồng/chuyến. Bản án tử hình dành cho “ông trùm” 25 tuổi cùng những mức án nghiêm khắc cho các bị cáo trẻ tuổi là cái giá quá đắt, để lại nỗi đau tột cùng cho các bậc làm cha, làm mẹ khi chứng kiến con mình vướng vào vòng lao lý.

Công nghệ mạng trở thành “cầu nối” tội ác

Trao đổi với phóng viên CAND, Thượng tá Lê Bá Long, Phó Trưởng phòng Phòng ngừa, hướng dẫn điều tra tội phạm tổ chức chứa chấp sử dụng trái phép chất ma túy, Cục Cảnh sát Điều tra tội phạm về ma tuý, Bộ Công an đưa ra những lý giải về nguyên nhân khiến ma túy ngày càng len lỏi sâu vào nhóm thanh thiếu niên từ 18 đến dưới 30 tuổi.

Bản án tử hình dành cho “ông trùm” 25 tuổi Trần Thanh Tuấn cùng những mức án nghiêm khắc dành cho các bị cáo trẻ tuổi khi liều lĩnh điều hành và tham gia đường dây vận chuyển ma tuý xuyên quốc gia.

Thượng tá Lê Bá Long nhận định hiểm họa này bắt nguồn từ cả tâm lý lứa tuổi lẫn sự biến tướng nguy hiểm của tội phạm. Ở lứa tuổi thanh thiếu niên, nhu cầu khẳng định bản thân và “bản lĩnh chịu chơi” rất lớn. Nhiều bạn trẻ mang tâm lý sợ bị coi là “nhát gan”, quê mùa hoặc bị bạn bè cô lập nên dễ dàng gật đầu trước những lời mời mọc, khích bác trong các bữa tiệc tùng tại quán bar, vũ trường, karaoke hay homestay thuê kín.

Bên cạnh đó, áp lực thi cử, khủng hoảng cảm xúc, rạn nứt tình cảm gia đình hoặc việc thiếu sự quản lý, định hướng từ cha mẹ đã đẩy nhiều bạn trẻ tìm đến ma túy như một liều “thuốc an thần” độc hại để trốn tránh thực tại.

Thêm nữa, tội phạm ma túy hiện nay chủ động chuyển hướng nhắm vào đối tượng học sinh, sinh viên bằng các hình thức tiếp cận mới. Không còn là heroin truyền thống, ma túy thế hệ mới được tinh vi “hóa trang” dưới dạng đồ ăn, thức uống bắt mắt như kẹo dẻo, trà sữa, “nước vui”, “nước biển”...

Nguy hiểm hơn, các chất cần sa tổng hợp, chất hướng thần cực mạnh bị pha trộn vào tinh dầu thuốc lá điện tử. Người trẻ sử dụng vì nghĩ đó là phong cách sành điệu, là “ngầu”, mà không hề nhận thức được mình đang đưa chất gây nghiện cực độc vào cơ thể, dẫn đến nguy cơ rối loạn tâm thần, ngáo đá, mất kiểm soát hành vi.

Sự phát triển bùng nổ của mạng xã hội và các nền tảng nhắn tin mã hóa đầu cuối như Telegram, Signal đã bị tội phạm ma túy triệt để lợi dụng, biến công nghệ mạng trở thành “cầu nối” tội ác. Các hội nhóm kín, trang web đen cho phép giao dịch ẩn danh, thanh toán qua tài khoản ngân hàng ảo và vận chuyển qua dịch vụ chuyển phát nhanh. Điều này khiến giới trẻ dễ dàng tiếp cận, mua bán hoặc bị dụ dỗ làm “chân rết” vận chuyển mà ngộ nhận rằng danh tính của mình được bảo mật tuyệt đối.

Tạo dựng “vaccine nội sinh” để bảo vệ thế hệ tương lai

Thực trạng người trẻ phạm tội về ma túy không chỉ là câu chuyện thực thi pháp luật của riêng lực lượng Công an, mà là vấn đề nhức nhối đòi hỏi sự chung tay của toàn xã hội. Để ngăn chặn hiểm họa này từ sớm, từ xa, cần triển khai đồng bộ các giải pháp căn cơ.

Theo Thượng tá Lê Bá Long, giới trẻ cần tự trang bị cho mình “vaccine nội sinh”. Bản lĩnh từ chối chính là lá chắn vững chắc nhất. Mỗi học sinh, sinh viên cần nâng cao nhận thức về tác hại khôn lường của ma túy, tuyệt đối kiên quyết nói “không” ngay từ lần đầu tiên và không tin vào luận điệu “dùng thử không gây nghiện”.

Thượng tá Lê Bá Long, Phó Trưởng phòng Phòng ngừa, hướng dẫn điều tra tội phạm tổ chức chứa chấp sử dụng trái phép chất ma túy, Cục Cảnh sát Điều tra tội phạm về ma tuý, Bộ Công an đưa ra những lý giải về nguyên nhân khiến ma túy ngày càng len lỏi sâu vào nhóm thanh thiếu niên.

Cần rèn luyện thói quen cảnh giác cao độ trước các loại thực phẩm, nước uống lạ tại các buổi tiệc tùng đông người; ghi nhớ lời dạy “chọn bạn mà chơi, chọn nơi mà đến”, tránh xa môi trường nhạy cảm, phức tạp. Khi gặp bế tắc tâm lý, hãy tìm kiếm sự sẻ chia từ gia đình, thầy cô hoặc giải tỏa qua thể thao, nghệ thuật lành mạnh.

Phía sau mỗi bản án nghiêm khắc là những giọt nước mắt muộn màng của đấng sinh thành. Cha mẹ không thể buông lỏng quản lý, phó mặc con cho nhà trường hay xã hội; đồng thời cũng không nên kiểm soát một cách cực đoan. Phụ huynh cần quan tâm đủ gần, lắng nghe đủ sâu để kịp thời nhận biết những thay đổi bất thường về tâm sinh lý, thói quen sinh hoạt và các mối quan hệ bạn bè của con, từ đó kịp thời kéo con lại trước bờ vực lầm lỗi thay vì ôm nỗi day dứt “giá như…”.

Song song với đó, nhà trường chủ động chuyển tải kỹ năng thực chất, đổi mới công tác tuyên truyền phòng, chống ma túy trong học đường theo hướng trực quan, nhận diện trực tiếp các biến tướng mới như thuốc lá điện tử tẩm ma túy hay thực phẩm chức năng lạ. Mỗi đoàn viên, học sinh, sinh viên cần được bồi dưỡng để trở thành một tuyên truyền viên tích cực, nhân rộng lối sống đẹp và tẩy chay tệ nạn xã hội.

Lực lượng Công an nhân dân tiếp tục siết chặt địa bàn, mở các đợt cao điểm tấn công, triệt phá các tụ điểm bay lắc núp bóng quán bar, vũ trường, căn hộ dịch vụ cao cấp. Đồng thời tăng cường ứng dụng nghiệp vụ công nghệ cao nhằm quét sạch các đường dây mua bán ma túy ẩn danh trên không gian mạng, chặt đứt nguồn cung ma túy thẩm lậu vào giới trẻ.

Cuộc chiến chống ma túy luôn cam go, khốc liệt. Để thế hệ tương lai không bị “cái chết trắng” cuốn trôi, bên cạnh sự nghiêm minh của pháp luật, chính tình yêu thương, trách nhiệm của gia đình và nhận thức của bản thân người trẻ sẽ là thành trì vững chắc nhất đẩy lùi hiểm họa ma túy ra khỏi đời sống cộng đồng.