Đường thông, hè thoáng và bài toán sinh kế của người dân

Đồng thuận từ cơ sở để lập lại kỷ cương đô thị

Những ngày đầu tháng 6, trên nhiều tuyến phố ở Hải Phòng, hình ảnh dễ bắt gặp nhất là các tổ công tác liên ngành cùng lực lượng Công an, chính quyền cơ sở đi từng tuyến đường tuyên truyền, vận động người dân tháo dỡ các công trình, vật dụng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường.

Tại phường Gia Viên, nơi có mật độ dân cư đông và nhiều hộ kinh doanh nhỏ lẻ, công tác tuyên truyền được xác định là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu.

Lực lượng Công an phối hợp tuyên truyền vận động các hộ kinh doanh vỉa hè chấp hành đúng quy định.

Thay vì chỉ tập trung xử lý vi phạm, chính quyền địa phương và lực lượng Công an đã trực tiếp gặp gỡ từng hộ dân để giải thích chủ trương, phân tích những bất cập của việc lấn chiếm không gian công cộng.

Thượng tá Phạm Ngọc Anh, Trưởng Công an phường Gia Viên chia sẻ, đa số người dân đều nhận thức được việc sử dụng vỉa hè sai mục đích gây mất mỹ quan đô thị, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.

Điều quan trọng là phải giúp người dân hiểu đây không phải một đợt ra quân mang tính phong trào mà là nhiệm vụ lâu dài nhằm xây dựng môi trường sống văn minh, an toàn hơn cho cộng đồng.

Các tổ công tác thường xuyên kiểm tra, chấn chỉnh.

Nhờ cách làm kiên trì đó, nhiều hộ dân đã tự giác tháo dỡ mái che, biển quảng cáo, di chuyển hàng hóa và vật dụng lấn chiếm vỉa hè mà không cần áp dụng biện pháp cưỡng chế.

Không chỉ tại khu vực nội thành, ở xã Kiến Hải, công tác lập lại trật tự đô thị cũng nhận được sự đồng thuận cao từ người dân. Chủ tịch UBND xã Kiến Hải Vũ Huy Thưởng cho biết, trước thời điểm triển khai, chính quyền địa phương đã huy động cả hệ thống chính trị tham gia tuyên truyền, vận động đến từng hộ dân.

“Có những trường hợp phải đến trao đổi nhiều lần, nhưng khi hiểu được mục đích của chủ trương, người dân đều chấp hành rất nghiêm túc”, ông Thưởng cho biết thêm.

Kết quả là hàng trăm hộ dân trên địa bàn đã chủ động tháo dỡ các hạng mục vi phạm, ký cam kết không tái lấn chiếm lòng đường, vỉa hè.

Người dân xã Kiến Hải tự nguyện tháo dỡ các hạng mục vi phạm.

Theo Thượng tá Hoàng Đức Mạnh, Trưởng Công an xã Kiến Hải, điều đáng mừng nhất không phải là số lượng công trình được tháo dỡ mà là nhận thức của người dân đã có sự thay đổi rõ rệt. Nhiều người hiểu rằng việc xây dựng đô thị văn minh hay nông thôn mới kiểu mẫu không thể thực hiện nếu tình trạng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường kéo dài.

Từ những cách làm cụ thể tại cơ sở, chủ trương lập lại trật tự đô thị của thành phố đã từng bước đi vào cuộc sống bằng sự đồng thuận thay vì chỉ bằng các biện pháp hành chính đơn thuần.

Sau hơn hai tuần triển khai, gần 450 tuyến phố, tuyến đường trọng điểm trên địa bàn thành phố đã được chỉnh trang, sắp xếp lại. Nhiều điểm từng là nơi buôn bán lấn chiếm, gây mất mỹ quan đô thị nay đã trở nên thông thoáng hơn. Người đi bộ có lối đi an toàn, việc lưu thông của các phương tiện cũng thuận lợi hơn trước.

Người dân xã Hợp Tiến tháo dỡ mái tôn, biển quảng cáo vi phạm hành lang vỉa hè.

Những kết quả bước đầu cho thấy quyết tâm rất lớn của thành phố trong việc thực hiện Chỉ thị số 08 của Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng về tăng cường bảo đảm trật tự an toàn giao thông và trật tự đô thị, cùng Chỉ thị số 17 của UBND thành phố về tăng cường công tác bảo đảm trật tự công cộng, trật tự đường hè và hành lang an toàn giao thông.

Để đường thông, hè thoáng và người dân vẫn yên tâm mưu sinh

Dù ghi nhận những chuyển biến tích cực, song thực tế tại cơ sở cũng cho thấy phía sau mỗi trường hợp vi phạm là những hoàn cảnh đời sống rất khác nhau.

Trong căn nhà nhỏ nằm sâu trong một ngõ trên địa bàn phường Ngô Quyền, bà Hoàng Thu Dung vẫn giữ nguyên chiếc xe đẩy bán đồ ăn từng gắn bó với gia đình nhiều năm qua. Sau khi chồng mất, đây là nguồn thu nhập chính giúp bà nuôi hai người con ăn học.

Đường phố Hải Phòng thông thoáng, sạch sẽ hơn.

Những ngày gần đây, việc buôn bán phải tạm dừng để chấp hành quy định của địa phương. Bà Dung cho biết, bà hoàn toàn đồng tình với chủ trương của thành phố nhưng không khỏi lo lắng khi nguồn thu nhập duy nhất của gia đình bị gián đoạn.

“Tôi biết việc lấn chiếm vỉa hè là không đúng. Thành phố làm như vậy là vì lợi ích chung. Điều tôi băn khoăn nhất bây giờ là tìm công việc hoặc địa điểm buôn bán phù hợp để tiếp tục lo cho các con”, bà Dung tâm sự.

Câu chuyện của bà Dung cũng là tâm trạng chung của nhiều hộ kinh doanh nhỏ lẻ trên địa bàn thành phố.

Tại xã Kiến Hải, ông Nguyễn Văn Sơn, người nhiều năm bán hàng ăn sáng bên một tuyến đường dân cư đông đúc, cũng đang đối mặt với những khó khăn tương tự. Sau khi tự nguyện tháo dỡ điểm bán hàng cũ, ông phải tạm dừng công việc vốn là nguồn thu nhập chính của cả gia đình.

Các tuyến phố về đêm không còn cảnh bán hàng nhậu làm mất mỹ quan đô thị và vệ sinh môi trường.

“Tôi hoàn toàn ủng hộ việc lập lại trật tự đô thị. Đường sá thông thoáng hơn thì ai cũng hưởng lợi. Nhưng những người buôn bán nhỏ như chúng tôi vẫn mong có giải pháp để tiếp tục mưu sinh hợp pháp”, ông Sơn bày tỏ.

Những chia sẻ ấy cho thấy câu chuyện vỉa hè chưa bao giờ chỉ là bài toán quản lý đô thị đơn thuần. Đằng sau mỗi mét vuông vỉa hè là cuộc sống của những người lao động nghèo, những hộ gia đình đang phụ thuộc vào các hoạt động kinh doanh nhỏ lẻ để trang trải cuộc sống.

Nhận thức rõ thực tế đó, thành phố Hải Phòng đang đặt ra yêu cầu phải giải quyết hài hòa giữa kỷ cương đô thị và an sinh xã hội. Tại nhiều cuộc họp gần đây, lãnh đạo thành phố đã yêu cầu các sở, ngành nghiên cứu quy hoạch các điểm kinh doanh tập trung, chợ dân sinh, khu vực buôn bán phù hợp; đồng thời xem xét những mô hình khai thác vỉa hè có quản lý tại các khu vực đủ điều kiện.

Thành phố cần có giải pháp căn cơ để ổn định sinh kế cho người dân bị ảnh hưởng.

Theo lãnh đạo các địa phương, điều người dân mong muốn nhất hiện nay không phải là được tiếp tục lấn chiếm vỉa hè mà là có cơ hội được kinh doanh, lao động trong khuôn khổ pháp luật để ổn định cuộc sống.

Hành trình xây dựng Hải Phòng trở thành thành phố văn minh, hiện đại chắc chắn không thể hoàn thành trong ngày một ngày hai. Nhưng từ những gì đang diễn ra tại Gia Viên, Kiến Hải và nhiều địa phương khác có thể thấy một điều rằng, khi chính quyền kiên quyết trong thực thi pháp luật nhưng vẫn lắng nghe, chia sẻ với người dân, sự đồng thuận xã hội sẽ được tạo dựng.

Và đó cũng là nền tảng quan trọng nhất để những tuyến đường hôm nay không chỉ thông thoáng hơn, mà còn trở thành biểu tượng của một đô thị phát triển hài hòa giữa kỷ cương quản lý và tính nhân văn trong đời sống xã hội