Elon Musk và lãnh đạo 15 công ty Mỹ tháp tùng ông Trump đến Trung Quốc đàm phán những gì?

Phái đoàn tháp tùng ông Trump đến Trung Quốc dự hội nghị thượng đỉnh với ông Tập Cận Bình chủ yếu là các công ty Mỹ đang tìm cách giải quyết những vấn đề kinh doanh tại cường quốc châu Á.

Hôm 12/5, một quan chức Nhà Trắng cho biết giám đốc điều hành (CEO) và lãnh đạo cấp cao từ khoảng 16 công ty Mỹ sẽ đi cùng Tổng thống Donald Trump trong chuyến thăm Trung Quốc diễn ra từ ngày 13 đến 15/5. Cụ thể gồm Apple, Tesla, Meta, Boeing, Cargill, Goldman Sachs, Micron Technology, Qualcomm, BlackRock, Blackstone, GE Aerospace, Coherent, Illumina, Citigroup, Mastercard, Visa.

Khác với chuyến đi năm 2017 của ông Trump vốn mang nặng tính nghi thức và các thỏa thuận thương mại, phái đoàn lần này được thu gọn hơn, chủ yếu gồm các công ty Mỹ tìm cách thúc đẩy những ưu tiên kinh doanh lâu nay tại Trung Quốc, theo hãng tin Reuters.

“Ngoài Boeing và Cargill tham gia để chốt các hợp đồng mua bán, phần lớn công ty còn lại đến nhằm đề nghị Trung Quốc đảm bảo nguồn cung các nguyên liệu và linh kiện quan trọng”, ông Reva Goujon, chuyên gia địa chính trị tại hãng nghiên cứu Rhodium Group, cho biết.

“Điều này có thể giúp chính quyền Trump gửi thông điệp rằng nếu muốn thu hút đầu tư lớn từ Mỹ, Trung Quốc cần trở thành đối tác đầu tư đáng tin cậy và không sử dụng chuỗi cung ứng như một công cụ gây sức ép”, ông nói thêm.

Các nguồn tin của Reuters cho biết phái đoàn doanh nghiệp Mỹ hy vọng hội nghị sẽ tạo đủ thiện chí chính trị để mở đường cho những phê duyệt pháp lý, quyền tiếp cận thị trường và cơ hội đầu tư, khi họ phải đối mặt với những thách thức hoạt động rộng lớn hơn ở Trung Quốc ngoài việc thực hiện các thỏa thuận thương mại.

Công ty giải trình tự gen Illumina cho biết Giám đốc điều hành Jacob Thaysen “vinh dự được tham gia phái đoàn doanh nghiệp Mỹ”.

“Đây là cơ hội để củng cố quan hệ và định hình tương lai của y học chính xác”, Illumina thông báo, nhưng không nêu chi tiết thêm.

Các công ty khác không phản hồi về mục tiêu của họ tại hội nghị thượng đỉnh giữa ông Trump và Tập Cận Bình.

Mục tiêu của lãnh đạo 16 công ty Mỹ cùng Tổng thống Trump đến Trung Quốc dự hội nghị thượng đỉnh với Chủ tịch nước này là Tập Cận Bình. Infographic: SV

Mục tiêu của lãnh đạo 16 công ty Mỹ cùng Tổng thống Trump đến Trung Quốc dự hội nghị thượng đỉnh với Chủ tịch nước này là Tập Cận Bình. Infographic: SV

“Các công ty Mỹ phải có yêu cầu cụ thể”

Một trong các nguồn tin cho biết điều kiện quan trọng để doanh nghiệp tham gia chuyến đi là phải có một “yêu cầu cụ thể”, với khả năng mang lại kết quả rõ ràng, hoặc thỏa thuận bằng miệng trong hoặc sau hội nghị thượng đỉnh.

Một nguồn tin khác lưu ý rằng các công ty Mỹ xem hội nghị này không phải nơi để công bố chính thức các thỏa thuận, mà là cơ hội chính trị có thể giúp thúc đẩy nhanh cuộc thảo luận pháp lý vốn đã diễn ra tại Trung Quốc.

Ví dụ, Meta đang phải xử lý yêu cầu từ cơ quan hoạch định chính sác nhà nước của Trung Quốc hồi tháng trước, yêu cầu hủy thương vụ mua lại startup AI Manus trị giá hơn 2 tỉ USD. Điều này diễn ra trong bối cảnh Trung Quốc siết chặt giám sát đầu tư Mỹ vào các startup nội địa phát triển công nghệ tiên tiến.

Trung Quốc cũng đang cân nhắc hạn chế xuất khẩu thiết bị sản xuất pin mặt trời sang Mỹ, có thể đe dọa kế hoạch của các công ty Mỹ như Tesla trong việc xây dựng hoặc mở rộng nhà máy để tăng sản lượng nội địa.

Hồi tháng 3, Reuters đưa tin Tesla muốn mua 2,9 tỉ USD thiết bị sản xuất tấm pin mặt trời từ các nhà cung cấp Trung Quốc, gồm cả Suzhou Maxwell Technologies.

Suzhou Maxwell Technologies, nhà sản xuất thiết bị in lưới dùng để chế tạo tế bào quang điện lớn nhất thế giới, là một trong những ứng viên hàng đầu cung cấp máy móc cho dự án của Tesla và đang xin phê duyệt xuất khẩu từ Bộ Thương mại Trung Quốc. Các nhà cung cấp tiềm năng khác cho Tesla gồm Shenzhen S.C New Energy Technology và Laplace Renewable Energy Technology.

Tesla cũng đang tìm kiếm sự chấp thuận từ cơ quan quản lý Trung Quốc để mở rộng việc triển khai hệ thống hỗ trợ lái xe Full Self-Driving tại thị trường ô tô lớn nhất thế giới.

Elon Musk, Giám đốc điều hành Tesla, từng thừa nhận những khó khăn do các lệnh hạn chế công nghệ từ cả Mỹ và Trung Quốc gây ra, nhưng bày tỏ lạc quan rằng công ty có thể nhận được phê duyệt tại quốc gia châu Á này năm nay.

Larry Fink, Giám đốc điều hành BlackRock, tới Trung Quốc trong bối cảnh liên danh do công ty quản lý tài sản lớn nhất Mỹ này đang phải đối mặt với sự giám sát chặt chẽ về kế hoạch mua lại các cảng trị giá 23 tỉ USD, gồm cả hai cảng gần kênh đào Panama, từ tập đoàn Hong Kong CK Hutchison.

Trung Quốc đã chỉ trích thương vụ trên trong bối cảnh Mỹ thúc đẩy giảm ảnh hưởng của cường quốc châu Á với tuyến đường thủy chiến lược.

Trong số các hãng công nghệ Mỹ đi cùng ông Trump, nhà sản xuất linh kiện quang học Coherent đang đối mặt với các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của Trung Quốc với indium và các vật liệu liên quan, vốn rất quan trọng cho chip quang học hiệu năng cao.

Indium là kim loại hiếm màu trắng bạc, ký hiệu hóa học là In, số nguyên tử 49, khá mềm, dễ uốn và thường được khai thác như sản phẩm phụ từ quặng kẽm. Indium đặc biệt quan trọng trong ngành công nghệ cao vì được dùng để sản xuất màn hình cảm ứng, LCD và OLED; chip bán dẫn và chip quang học hiệu năng cao; tấm pin mặt trời, đèn LED, laser; cáp quang, thiết bị viễn thông, vật liệu tản nhiệt và hàn điện tử.

Illumina đang tìm cách khôi phục hoạt động kinh doanh sau khi Trung Quốc dỡ bỏ lệnh cấm xuất khẩu áp lên công ty này năm ngoái.

Tuy nhiên, Illumina vẫn nằm trong “danh sách thực thể không đáng tin cậy” của Trung Quốc, buộc các công ty nước này phải xin phê duyệt của chính phủ trước khi mua thiết bị của Illumina, giữa bối cảnh căng thẳng Mỹ - Trung ngày càng gia tăng về an ninh công nghệ sinh học và phụ thuộc chuỗi cung ứng.

Mastercard và Visa mong muốn gì?

Theo Reuters, hai gã khổng lồ thanh toán Mastercard và Visa hy vọng tận dụng hội nghị để cải thiện vị thế của họ tại thị trường thanh toán bị quản lý chặt chẽ ở Trung Quốc.

Một nguồn tin cho biết Mastercard hy vọng chính phủ Mỹ sẽ vận động để công ty được nắm cổ phần cao hơn trong liên doanh tại Trung Quốc.

Năm 2023, Mastercard trở thành mạng lưới thanh toán nước ngoài đầu tiên được phê duyệt xử lý giao dịch thẻ ngân hàng nội địa bằng nhân dân tệ tại Trung Quốc, thông qua liên doanh với đối tác địa phương NetsUnion.

Một nguồn tin khác cho biết Visa, công ty vẫn chưa được cấp phép tham gia thị trường xử lý thanh toán thẻ nội địa ở Trung Quốc như Mastercard và Amex, đang muốn thâm nhập thị trường béo bở này bằng cách xin quyền sở hữu 100% trong liên doanh tương lai. Đây là điều chưa từng có tiền lệ tại Trung Quốc.

CEO Jane Fraser của Citigroup và CEO David Solomon của Goldman Sachs cũng tham gia chuyến đi trong bối cảnh các công ty Phố Wall tiếp tục nỗ lực mở rộng quyền tiếp cận thị trường vốn Trung Quốc.

Citigroup đang chờ Trung Quốc cấp phép để tự mở công ty môi giới chứng khoán do họ sở hữu hoàn toàn, sau khi đã rút khỏi liên doanh trước đó với đối tác địa phương.

Ngân hàng Citibank thuộc tập đoàn tài chính Citigroup đang vướng tranh chấp với công ty nhiên liệu Haiyue Energy Group tại tỉnh Chiết Giang (Trung Quốc). Haiyue Energy Group đã kiện Citibank vì đóng băng khoản thanh toán 27 triệu USD liên quan đến các lệnh trừng phạt của Mỹ.

Trung Quốc và Mỹ có thể đạt được thỏa thuận nông nghiệp tại hội nghị thượng đỉnh nhằm mở rộng việc quốc gia châu Á mua ngũ cốc và thịt, nhưng giới quan sát thị trường không kỳ vọng sẽ có thêm các đơn hàng đậu nành lớn ngoài những thỏa thuận từng đạt được hồi tháng 10/2025.

Sơn Vân

Nguồn Một Thế Giới: https://1thegioi.vn/elon-musk-va-lanh-dao-15-cong-ty-my-thap-tung-ong-trump-den-trung-quoc-dam-phan-nhung-gi-251560.html