FIFA đã đúng với World Cup 48 đội

Bồ Đào Nha của Ronaldo bị loại từ vòng 1/8 World Cup 2026.

Năm 2017, khi FIFA thông qua kế hoạch nâng số đội tham dự World Cup từ 32 lên 48, phản ứng phổ biến là hoài nghi. Nhiều chuyên gia cho rằng đây là quyết định mang nặng tính thương mại, nhằm bán thêm bản quyền truyền hình, mở rộng thị trường và tăng doanh thu.

Lập luận phản đối khá đơn giản. Nếu số đội tăng thêm 50%, World Cup sẽ phải chấp nhận nhiều đại diện kém chất lượng hơn. Các trận đấu một chiều sẽ xuất hiện nhiều hơn, vòng bảng trở nên nhàm chán hơn và giá trị của ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh sẽ bị bào mòn.

Đó là những nỗi lo có cơ sở. Nhưng sau vòng 1/8 World Cup 2026, điều đáng chú ý là kịch bản ấy chưa xảy ra.

Thêm đội, nhưng không giảm chất lượng

Sai lầm lớn nhất trong cách nhìn về World Cup 48 đội là đồng nhất việc "thêm suất" với "hạ thấp tiêu chuẩn".

Thực tế, quyết định của FIFA đến vào thời điểm bóng đá thế giới thay đổi đáng kể. Khoảng cách giữa các nền bóng đá không còn lớn như hai hay ba thập niên trước. Các đội tuyển ngoài nhóm cường quốc được hưởng lợi từ hệ thống đào tạo hiện đại, mạng lưới cầu thủ thi đấu ở châu Âu ngày càng đông và khả năng tiếp cận khoa học thể thao gần như không còn khoảng cách.

World Cup 2026 phản ánh rõ sự dịch chuyển ấy. Morocco tiếp tục góp mặt ở tứ kết sau kỳ tích tại Qatar bốn năm trước, cho thấy thành công của họ không còn là câu chuyện nhất thời. Na Uy lần đầu tiến sâu và tạo nên cú sốc khi loại Brazil. Thụy Sĩ vượt qua Colombia sau 120 phút giằng co và loạt luân lưu cân não.

Ở chiều ngược lại, Brazil, Bồ Đào Nha hay đội chủ nhà Mỹ đều phải dừng bước trước tứ kết. Điều đáng nói là những kết quả này không đến từ một chiếc thẻ đỏ, một sai lầm cá nhân hay khoảnh khắc may mắn. Phần lớn đều là hệ quả của những trận đấu mà khoảng cách chuyên môn giữa hai đội không còn quá lớn. Các đội bị đánh giá thấp hơn biết cách phòng ngự có tổ chức, chuyển trạng thái nhanh và khai thác tối đa những sai lầm của đối thủ.

Argentina thắng nghẹt thở Ai Cập 3-2 ở vòng 1/8.

Đó là dấu hiệu của sự cân bằng, chứ không phải sự hỗn loạn. Nếu chất lượng thực sự bị pha loãng, các ông lớn phải thắng dễ hơn. Nhưng thực tế đang diễn ra theo chiều ngược lại: họ phải chơi hay hơn mới có thể đi tiếp.

Giá trị lớn nhất nằm ở vòng knock-out

Nếu chỉ nhìn vào con số 48 đội, rất dễ kết luận rằng FIFA đơn thuần mở rộng quy mô giải đấu. Nhưng thay đổi quan trọng hơn nằm ở cấu trúc.

World Cup không chỉ có thêm đội tuyển, mà còn có thêm một vòng đấu loại trực tiếp. Điều đó đồng nghĩa số trận mang tính "được ăn cả, ngã về không" tăng lên đáng kể. Đây mới là phần hấp dẫn nhất của bóng đá.

Vòng bảng luôn tồn tại những trận đấu mà một hoặc cả hai đội có thể hài lòng với kết quả hòa. Knock-out thì không. Mọi sai lầm đều có thể chấm dứt giấc mơ vô địch, buộc các đội phải chơi với cường độ và sự tập trung cao nhất.

Nhìn lại vòng 1/8 là đủ thấy điều đó. Argentina phải rất vất vả mới vượt qua Ai Cập. Anh chỉ thắng Mexico với cách biệt một bàn. Tây Ban Nha loại Bồ Đào Nha trong trận đấu căng thẳng đến những phút cuối. Thụy Sĩ và Colombia phải phân định bằng loạt luân lưu.

Không phải mọi trận đấu đều trở thành kinh điển, nhưng phần lớn đều giữ được sức căng về kết quả cho tới những phút cuối cùng. Đó mới là thước đo quan trọng của một thể thức thi đấu.

Morocco tiếp tục cho thấy sự phát triển.

Tất nhiên, vẫn còn quá sớm để tuyên bố World Cup 48 đội là mô hình hoàn hảo. Lịch thi đấu dài hơn đồng nghĩa cầu thủ phải chịu áp lực thể lực lớn hơn, còn các câu lạc bộ chắc chắn sẽ tiếp tục tranh luận với FIFA về mật độ thi đấu. Nhưng nếu đánh giá riêng về chất lượng chuyên môn, những lo ngại lớn nhất trước giải chưa trở thành hiện thực.

World Cup không bị pha loãng. Trái lại, giải đấu đang phản ánh trung thực hơn bức tranh của bóng đá hiện đại, nơi khoảng cách giữa các nền bóng đá ngày càng thu hẹp và cơ hội cạnh tranh không còn là đặc quyền của vài cường quốc.

FIFA chắc chắn hưởng lợi về mặt thương mại khi mở rộng World Cup. Điều đó không cần tranh cãi. Tuy nhiên, sau vòng 1/8, quyết định này còn đem lại một giá trị khác: nhiều trận đấu loại trực tiếp hơn, nhiều đội đủ sức cạnh tranh hơn và một cuộc đua mà ngay cả những ứng viên hàng đầu cũng không còn được phép chiến thắng chỉ bằng danh tiếng.

Canh bạc của FIFA chưa thể kết luận thành công khi World Cup 2026 còn chưa khép lại. Nhưng ít nhất đến thời điểm này, điều người ta từng lo ngại nhất đã không xảy ra. Và đó là cơ sở đủ vững để nói rằng việc mở rộng World Cup lên 48 đội không làm giảm giá trị của giải đấu, mà đang mở rộng sức hấp dẫn của nó.

Messi và màn chuộc lỗi không tưởng Chỉ trong 5 phút, Lionel Messi biến mình từ "tội đồ" thành người hùng, góp công giúp Argentina thắng ngược Ai Cập 3-2 ở vòng 16 đội World Cup 2026 đêm 7/7.