Gần 60.000 tấn gạo hỗ trợ cho học sinh vùng khó: Cần thống nhất từ chính sách đến thực tế

Gần 60.000 tấn gạo từ nguồn dự trữ quốc gia được xuất cấp hỗ trợ học sinh, học viên (HSSV) trong học kỳ I năm học 2026-2027, tăng hơn 22% so với học kỳ trước.

Những hạt gạo từ nguồn dự trữ quốc gia là “điểm tựa” vững chắc để HS vùng khó khăn tiếp tục theo đuổi con chữ. Ảnh: Cục Dự trữ Nhà nước/Văn Trường

Nguồn lực tăng, diện thụ hưởng mở rộng
Học kỳ I năm học 2026-2027, theo Quyết định 2210/QĐ-BTC ngày 14/8/2026 của Bộ trưởng Bộ Tài chính, gần 60.000 tấn gạo từ nguồn dự trữ quốc gia được xuất cấp để hỗ trợ HS, SV thuộc diện thụ hưởng. Số gạo này được chuyển về các bộ, ngành và địa phương để tổ chức cấp phát.

Trước đó, trong học kỳ II năm học 2025-2026, Cục Dự trữ Nhà nước (Bộ Tài chính) đã xuất cấp hơn 49.129 tấn gạo để thực hiện chính sách theo Nghị định số 66/2025/NĐ-CP và Nghị định số 339/2025/NĐ-CP.

So với học kỳ trước, lượng gạo hỗ trợ tăng thêm hơn 10.871 tấn, tương đương trên 22%.

Sự gia tăng này gắn với việc mở rộng nhóm đối tượng thụ hưởng, trong đó từ năm học 2026-2027, học sinh các trường phổ thông dân tộc nội trú liên cấp tại các xã biên giới đất liền được bổ sung vào diện hỗ trợ theo Nghị định số 188/2026/NĐ-CP.

Với 107/108 trường đã được bàn giao, khoảng 113.000 học sinh khu vực biên giới được bổ sung vào diện thụ hưởng chính sách.

Việc cấp phát gạo đợt 1 được Cục Dự trữ Nhà nước, Bộ Dân tộc và Tôn giáo, Bộ Giáo dục và Đào tạo và 31 tỉnh, thành phố khẩn trương triển khai trước thời điểm khai giảng năm học mới.

Tính đến ngày 6/9/2026, số gạo cấp phát đợt 1 của học kỳ I năm học 2026-2027 cơ bản đã được vận chuyển đến các địa phương, các cơ sở giáo dục, bảo đảm nguồn hỗ trợ kịp thời ngay từ đầu năm học. Đây chính là “điểm tựa” vững chắc để HS vùng khó khăn tiếp tục theo đuổi con chữ.

Những vấn đề phát sinh từ thực tế
Việc mở rộng chính sách là tín hiệu tích cực, song cũng đặt ra yêu cầu mới trong quá trình tổ chức thực hiện. Khi diện hỗ trợ ngày càng rộng, sự thống nhất, minh bạch trong cấp phát càng trở nên quan trọng.

Đơn cử tại xã biên giới Sì Lở Lầu (Lai Châu), năm học 2026-2027 có 3 trường tiếp nhận gạo để hỗ trợ học sinh bán trú, gồm: Trường Phổ thông dân tộc bán trú (PTDTBT) TH&THCS Vàng Ma Chải, Trường PTDTBT TH&THCS Sì Lở Lầu và Trường PTDTBT TH&THCS Pa Vây Sử. Tổng số gạo từ nguồn dự trữ quốc gia được cấp tại Sì Lở Lầu hơn 116,5 tấn.

Tuy nhiên, mức hỗ trợ của học sinh không giống nhau do được áp dụng theo các nghị định khác nhau. Trong đó, có nhóm học sinh được hỗ trợ 15 kg/tháng theo Nghị định 66/2025/NĐ-CP, trong khi nhóm khác nhận 8 kg/tháng theo Nghị định 339/2025/NĐ-CP.

Cấp phát gạo đợt 1 học kỳ I năm học 2026 - 2027 tại xã Sì Lở Lầu, tỉnh lai Châu. Ảnh: UBND xã Sì Lở Lầu

Ngay trong cùng một trường, thậm chí cùng một lớp, học sinh có thể nhận mức hỗ trợ khác nhau nếu thuộc các nhóm chính sách khác nhau. Sự khác biệt này xuất phát từ quy định về phạm vi, điều kiện thụ hưởng của từng chính sách, không đồng nghĩa với việc thực hiện sai. Tuy nhiên, nếu không được giải thích rõ ràng, sự chênh lệch có thể tạo tâm lý so bì giữa học sinh và gia đình.

Không chỉ khác nhau về định mức, một số địa phương còn gặp khó khăn trong cách tổ chức cấp phát. Tại xã Ba Dinh (Quảng Ngãi), trong đợt 1 học kỳ I năm học 2026-2027, địa phương tiếp nhận hơn 10,4 tấn gạo để hỗ trợ 321 học sinh theo Nghị định 66/2025/NĐ-CP.

Theo hướng dẫn của địa phương, các trường sẽ cấp 2 tháng, tương đương 30 kg/học sinh. Tuy nhiên, thực tế tại Trường Tiểu học và THCS Ba Dinh, số tháng hỗ trợ của học sinh có sự khác nhau: Có em nhận 2 tháng, có em nhận 3 tháng, 4 tháng hoặc 5 tháng.

Những vấn đề trên không làm thay đổi ý nghĩa của chính sách, nhưng cho thấy cần tiếp tục rà soát để việc triển khai tại cơ sở được thống nhất, dễ hiểu và phù hợp hơn.

Từ cấp phát gạo đến thiết kế chính sách sát địa bàn
Ngày 8/9/2026, Văn phòng Chính phủ ban hành Văn bản số 9122/VPCP-KGVX truyền đạt ý kiến của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu về thực hiện chính sách đối với trẻ em, học sinh, học viên có hoàn cảnh khó khăn và các đối tượng chính sách.

Theo đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo được giao chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành rà soát, nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Nghị định 66/2025/NĐ-CP, báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trong tháng 11/2026.

Bộ Tài chính cũng được yêu cầu xem xét, quyết định xuất cấp gạo dự trữ quốc gia theo đúng khung thời gian dự kiến của địa phương, giúp các cơ sở giáo dục chủ động cấp phát.

Có thể thấy, quy mô hỗ trợ gạo ngày càng lớn là minh chứng cho sự quan tâm của Nhà nước đối với học sinh vùng khó khăn.

Tuy nhiên, hiệu quả của chính sách không chỉ nằm ở số lượng gạo được đưa đến địa phương, mà còn ở việc nguồn lực đó có đến đúng người, đúng thời điểm và được thực hiện theo cách minh bạch, thống nhất hay không.

Từ những vấn đề phát sinh tại cơ sở, việc hoàn thiện chính sách cần bắt đầu bằng việc lắng nghe thực tế, phân loại đúng nhóm thụ hưởng và xây dựng cách triển khai phù hợp với từng địa bàn. Khi mỗi hạt gạo hỗ trợ thực sự trở thành điểm tựa để học sinh vùng khó khăn tiếp tục đến trường, chính sách mới phát huy trọn vẹn giá trị nhân văn của mình.