Gắn khai thác khoáng sản với đầu tư cho địa phương
Từ ngày 1/8/2026, Nghị quyết số 61/2026/NQ-HĐND của HĐND tỉnh Thái Nguyên về mức thu và quản lý, sử dụng kinh phí đóng góp của tổ chức, cá nhân khai thác khoáng sản có hiệu lực. Chính sách được kỳ vọng tạo thêm nguồn lực cải thiện hạ tầng, đời sống người dân tại các địa bàn có mỏ.

Hoạt động sản xuất, chế biến đá làm vật liệu xây dựng tại mỏ đá Nà Quang, xã Thanh Thịnh.
Tại xã Chợ Đồn, hoạt động khai thác khoáng sản đã tạo việc làm cho lao động địa phương, đóng góp vào phát triển kinh tế. Tuy nhiên, việc vận chuyển khoáng sản bằng xe tải trọng lớn cũng ảnh hưởng đến một số tuyến đường. Trong khi đó, nguồn lực để duy tu, nâng cấp hạ tầng của địa phương còn hạn chế.
Theo UBND xã Chợ Đồn, trên địa bàn hiện có 10 mỏ còn thời hạn khai thác do 9 doanh nghiệp quản lý, với tổng diện tích được cấp phép khoảng 119,56ha. Trong đó có 5 mỏ chì - kẽm, 1 mỏ quặng sắt và 4 mỏ đá vôi làm vật liệu xây dựng thông thường.
Bà Hoàng Thị Phương Dung, Phó Chủ tịch UBND xã Chợ Đồn, cho biết: Địa phương mong có thêm nguồn lực để nâng cấp đường giao thông, công trình nước sạch. Xã đặc biệt quan tâm đến các tuyến đường ở khu vực có mỏ, vừa phục vụ nhu cầu đi lại của người dân, vừa đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội.
Tại mỏ đá Lũng Cà, ông Nguyễn Đức Toàn, Quản lý mỏ, bày tỏ sự đồng thuận với chính sách mới. Theo ông, việc doanh nghiệp đóng góp kinh phí để đầu tư trở lại cho địa phương, phục vụ người dân sống quanh khu vực mỏ là cần thiết. Doanh nghiệp sẵn sàng thực hiện theo quy định.

Hoạt động khai thác đá vôi tại một mỏ khoáng sản trên địa bàn xã Chợ Đồn, tỉnh Thái Nguyên.
Nghị quyết số 61/2026/NQ-HĐND quy định mức kinh phí đóng góp bằng 1% giá tính thuế tài nguyên, tương ứng với từng nhóm, loại khoáng sản khai thác. Tổ chức, cá nhân khai thác khoáng sản kê khai, nộp khoản kinh phí này cùng kỳ với thuế tài nguyên vào ngân sách cấp tỉnh.
UBND tỉnh có trách nhiệm tổ chức thực hiện, ban hành quy chế quản lý, sử dụng và giám sát nguồn kinh phí theo quy định.
Chính sách cũng nhận được sự đồng thuận của các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực khoáng sản. Ông Lê Ngọc Anh, Giám đốc mỏ đá Suối Viền, phường Bắc Kạn, cho rằng hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp luôn gắn với địa phương. Việc đóng góp để cải thiện hạ tầng và điều kiện sống của người dân là hợp lý.
Cùng quan điểm, ông Ngô Văn Duy, Giám đốc Công ty CP Khoáng sản Việt Thắng, nhận định khi hạ tầng khu vực có mỏ được cải thiện, người dân và doanh nghiệp đều được hưởng lợi. Điều đó cũng giúp doanh nghiệp duy trì hoạt động ổn định.
Nghị quyết tạo cơ sở để huy động thêm nguồn lực từ hoạt động khai thác khoáng sản. Để chính sách phát huy hiệu quả, việc lựa chọn công trình đầu tư cần xuất phát từ nhu cầu của địa phương, ưu tiên giải quyết những vấn đề người dân chịu tác động trực tiếp; đồng thời bảo đảm công khai, đúng mục đích và được giám sát trong quá trình thực hiện.

