GDP năm 2026 có thể đạt 10% nếu kích hoạt các động lực tăng trưởng mới

TS. Cấn Văn Lực và Nhóm tác giả Viện Nghiên cứu Kinh tế BIDV vừa công bố báo cáo về Kinh tế Việt Nam 6 tháng đầu năm và dự báo cả năm 2026.

Dựa trên nền tảng tăng trưởng khả quan từ nửa đầu năm và khả năng tận dụng tốt dư địa chính sách tài khóa, nhóm nghiên cứu đưa ra 3 kịch bản tăng trưởng GDP của Việt Nam năm 2026.

Để đạt mục tiêu tăng trưởng trên 10% trong nửa cuối năm cần đẩy mạnh các động lực tăng trưởng mới như kinh tế xanh, kinh tế ban đêm...

Trong kịch bản cơ sở, nhóm nghiên cứu dự báo sẽ đạt từ 9% đến 9,2%. Các động lực cho con số tăng trưởng này đến từ khoa học công nghệ, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế ban đêm cùng với việc cải cách thể chế và tháo gỡ các dự án tồn đọng đóng vai trò quan trọng khi có thể đóng góp thêm từ 1,4 đến 1,8 điểm % vào GDP.

Các chuyên gia cho rằng để đạt được kết quả này, nền kinh tế cần sự bứt phá mạnh mẽ trong nửa cuối năm với mục tiêu tăng trưởng quý II và quý IV đạt mức 9,8-10,8%.

Trong một góc nhìn lạc quan hơn, nếu các giải pháp được thực hiện đồng bộ và sự phối hợp giữa người dân cùng doanh nghiệp vận hành suôn sẻ, tăng trưởng GDP có thể chạm mốc 9,5-10%. Tuy nhiên, mức tăng trưởng cao này cũng kéo theo áp lực lạm phát lớn hơn với CPI bình quân dự báo ở mức 4,5-4,7%.

Ngược lại, tại kịch bản tiêu cực, tăng trưởng kinh tế dự báo chỉ đạt khoảng 8-8,5% đi kèm với mức lạm phát bình quân thấp hơn, dao động từ 4,2% đến 4,4%.

Về vấn đề lạm phát, nhóm chuyên gia kỳ vọng chi phí đẩy sẽ giảm tốc khi tình hình Trung Đông dần ổn định và giá dầu hạ nhiệt. Tuy nhiên, áp lực cầu kéo có thể tăng mạnh do tín dụng dự báo tăng trưởng 15-16% cùng hiệu ứng từ việc tăng lương kể từ ngày 1/7/2026. Với sự phối hợp chính sách nhịp nhàng và việc đảm bảo nguồn cung hàng hóa thiết yếu, CPI bình quân cả năm dự báo tăng trong khoảng 4,3-4,6%, mức độ này vẫn nằm trong tầm kiểm soát nhằm hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng trên 10% trong nửa cuối năm.

Để hiện thực hóa các mục tiêu đề ra, nhóm nghiên cứu đã đưa ra sáu nhóm kiến nghị quan trọng. Trước hết, chính quyền các cấp cần đẩy nhanh việc hoàn thiện thể chế và nâng cao hiệu quả thực thi thông qua việc triển khai các Nghị quyết của Đảng và Chính phủ, đồng thời chuẩn bị kỹ lưỡng hồ sơ các dự án luật sửa đổi trọng điểm để trình Quốc hội thông qua.

Thứ hai, Việt Nam cần chủ động ứng phó với các tác động hậu chiến sự tại Trung Đông bằng cách sớm ban hành chiến lược an ninh năng lượng và nâng cao năng lực dự trữ lên chuẩn khu vực. Song song với đó, việc đa dạng hóa thị trường và chuỗi cung ứng là cần thiết để giảm thiểu rủi ro thương mại từ các chính sách của Mỹ cũng như khai thác hiệu quả hơn các hiệp định FTA.

Thứ ba, cả nước cần thực hiện đồng bộ các giải pháp để đạt mức tăng trưởng trên 10% trong nửa cuối năm. Điều này đòi hỏi việc giữ vững mặt trận xuất khẩu, kích cầu đầu tư thông qua việc giải ngân quyết liệt đầu tư công và đẩy mạnh các động lực tăng trưởng mới như kinh tế xanh, kinh tế ban đêm.

Thứ tư, mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô phải được giữ vững với chính sách tài khóa là chủ lực và chính sách tiền tệ hỗ trợ linh hoạt. Các chính sách miễn giảm thuế phí cần được duy trì đến hết năm 2026, đồng thời phải kiểm soát chặt chẽ giá cả các mặt hàng thiết yếu và bình ổn thị trường vàng, bất động sản.

Thứ năm, báo cáo nhấn mạnh việc xây dựng đề án cải cách thị trường tài chính để huy động vốn hiệu quả. Nhiệm vụ trọng tâm bao gồm việc nâng hạng thị trường chứng khoán, vận hành các trung tâm tài chính quốc tế tại TP.HCM và Đà Nẵng, đồng thời phát triển thị trường carbon và tài sản mã hóa nhằm đáp ứng nguồn lực cho tăng trưởng.

Cuối cùng, Chính phủ cần chú trọng nâng cao chất lượng tăng trưởng và sức chống chịu của nền kinh tế. Các đề án về tăng năng suất lao động, nâng cao tỷ lệ nội địa hóa và chuyển đổi xanh cần sớm được ban hành nhằm đảm bảo an ninh lương thực, năng lượng và an ninh mạng trong bối cảnh môi trường quốc tế còn nhiều biến động và rủi ro.