Gen Z và cách thể hiện trách nhiệm với đất nước trong dịp Quốc khánh 2/9
Không dừng lại ở một kỳ nghỉ, Quốc khánh 2/9 đang trở thành dịp để nhiều bạn trẻ tìm hiểu lịch sử, hòa mình vào các hoạt động cộng đồng và thể hiện tình yêu với đất nước theo những cách riêng. Với Gen Z, ý nghĩa của ngày Quốc khánh vì thế không chỉ nằm ở những ngày được nghỉ, mà còn ở cách thế hệ trẻ nhìn nhận lịch sử, bày tỏ niềm tự hào và xác định trách nhiệm của mình với đất nước.
Từ niềm tự hào...
Với Hoàng Minh Ngọc, 19 tuổi, ở xã Hoằng Hóa, những năm đầu đi học xa nhà, Quốc khánh 2/9 đơn giản là một trong những dịp được nghỉ dài ngày. Nhưng càng lớn, cách cô nhìn về ngày lễ này càng thay đổi.
“Ngày trước mình chỉ mong đến 2/9 để được nghỉ, được về quê hoặc đi chơi cùng bạn bè. Sau này khi tìm hiểu thêm về lịch sử, mình mới thấy đây là một ngày rất đặc biệt”, Ngọc chia sẻ.

Hoàng Minh Ngọc chủ động tìm hiểu về lịch sử qua các nền tảng số.
Việc tiếp cận lịch sử của người trẻ hiện nay cũng không còn bó hẹp trong những trang sách giáo khoa hay các bài giảng trên lớp. Cùng với sự phát triển của các nền tảng số, những câu chuyện về các sự kiện, nhân vật và dấu mốc lịch sử được truyền tải dưới nhiều hình thức như video ngắn, podcast, phim tư liệu hay các sản phẩm nội dung số.
Theo Ngọc, những cách tiếp cận mới đã giúp lịch sử trở nên gần gũi hơn. Từ một video kể chuyện hoặc một bài viết ngắn xuất hiện trên mạng xã hội, cô có thể tiếp tục tìm kiếm thêm thông tin về những sự kiện mà trước đó mình từng được học nhưng chưa thực sự quan tâm.
“Có những câu chuyện trước đây mình học nhưng không thực sự nhớ. Sau này xem một video kể lại hoặc đọc một bài viết ngắn, mình lại tò mò tìm hiểu thêm. Mình nghĩ đó cũng là một cách để người trẻ tiếp cận lịch sử”, Ngọc nói.
Những ngày này, các tuyến phố, không gian công cộng được trang hoàng cờ hoa trở thành điểm đến của nhiều bạn trẻ. Trên mạng xã hội, hình ảnh Quốc kỳ, các câu chuyện lịch sử và nội dung hướng về ngày lễ lớn của đất nước cũng xuất hiện với tần suất dày hơn.
Có người tìm đọc tư liệu lịch sử, có người tham quan các địa chỉ gắn với những dấu mốc của đất nước; nhiều bạn trẻ lựa chọn lưu lại không khí ngày lễ qua những bức ảnh, video hoặc bài viết trên mạng xã hội. Sự đa dạng trong cách thể hiện cũng đặt ra yêu cầu về nhận thức đối với những giá trị được chia sẻ.
Lê Linh Ngân, 22 tuổi, ở phường Hạc Thành cho rằng, việc người trẻ đăng ảnh với cờ Tổ quốc, thay ảnh đại diện hay chia sẻ những câu chuyện liên quan đến ngày 2/9 không đơn thuần chỉ là một trào lưu.
“Có thể mỗi người có cách thể hiện khác nhau. Người thích chụp ảnh, người thích đọc về lịch sử, người tham gia các hoạt động cộng đồng. Với mình, điều quan trọng là mình hiểu được ý nghĩa phía sau những hình ảnh đó”, Ngân chia sẻ.
Những hình thức thể hiện tình yêu với đất nước ngày càng đa dạng trên không gian số. Một bức ảnh check-in tại địa điểm được trang trí cờ hoa, một video kể chuyện lịch sử hay một bài viết chia sẻ cảm xúc về ngày Quốc khánh đều có thể trở thành cách để người trẻ bày tỏ sự quan tâm.

Linh Ngân cùng bạn bè lưu giữ những khoảnh khắc tuổi trẻ với trang phục truyền thống của dân tộc trong dịp Quốc khánh năm nay. Ảnh: NVCC
"Cách thể hiện tình yêu đất nước của thế hệ mình không nhất thiết phải theo một khuôn mẫu nhất định. Bởi lẽ, thế hệ trẻ lớn lên cùng mạng xã hội nên cách thể hiện cũng khác. Một bức ảnh, một video hay một bài viết có thể truyền cảm hứng cho nhiều người khác. Nhưng mình nghĩ trước hết bản thân phải hiểu mình đang chia sẻ điều gì”, Ngân nói.
... đến những việc làm cụ thể
Yêu nước không nhất thiết phải bắt đầu từ những hành động lớn lao. Với nhiều người trẻ, đó có thể là học tập nghiêm túc, làm việc có trách nhiệm, tuân thủ pháp luật, giữ gìn môi trường sống, ứng xử văn minh với cộng đồng hay thận trọng trước khi chia sẻ một thông tin trên mạng xã hội.
Thế hệ trẻ hôm nay được sinh ra và lớn lên trong hòa bình, nên không trực tiếp nếm trải những năm tháng chiến tranh, gian khó như các thế hệ đi trước. Khoảng cách ấy khiến tình yêu đất nước đôi khi được cảm nhận qua những điều gần gũi hơn: một lá cờ, một câu chuyện lịch sử, một chuyến tham quan di tích hay những việc làm cụ thể trong cuộc sống hằng ngày.
Ngọ Lê Hà Vy, 20 tuổi, founder của tiệm Photobooth The Filmer, phường Hạc Thành cho biết, Quốc khánh năm nay là dịp để cô kể một câu chuyện về Thanh Hóa theo cách riêng. Thay vì lựa chọn những hình ảnh quen thuộc thường được nhắc đến mỗi dịp 2/9, Vy tìm cảm hứng từ chính mảnh đất nơi mình sinh ra. Từ hình ảnh Thành nhà Hồ đến vòng xuyến Chim Hạc - những dấu ấn gắn với lịch sử và văn hóa Thanh Hóa - được cô đưa vào bộ ảnh dành cho dịp Quốc khánh.
“Em muốn mỗi bức ảnh không chỉ lưu giữ khoảnh khắc của ngày Quốc khánh, mà còn lưu giữ niềm tự hào về nơi mình thuộc về”, Vy chia sẻ.

Bộ ảnh mừng Quốc khánh 2/9 do Hà Vy sáng tạo tại The Filmer.
Lựa chọn kể câu chuyện về lịch sử thông qua bộ sưu tập lần này cũng xuất phát từ mong muốn đưa những giá trị tưởng chừng chỉ nằm trong sách vở đến gần hơn với đời sống. Những người trẻ đến chụp ảnh có thể bắt đầu từ nhu cầu lưu giữ một kỷ niệm trong dịp lễ, nhưng qua những hình ảnh xuất hiện trong khung hình, họ cũng có thêm một điểm chạm với những dấu ấn lịch sử và văn hóa của quê hương. Và đó cũng là cách Hà Vy nhìn nhận việc lan tỏa những giá trị truyền thống trong đời sống hiện đại: không nhất thiết phải bằng những hình thức lớn lao, mà có thể bắt đầu từ chính công việc, lĩnh vực và khả năng sáng tạo của mỗi người.
“Đổi mới không có nghĩa là thay đổi những giá trị cốt lõi, mà là tìm một cách mới để những giá trị ấy tiếp tục được sống và lan tỏa trong thời đại mới”, Hà Vy nói.
Câu chuyện của Hà Vy là một trong những cách sáng tạo thú vị mà người trẻ hôm nay tiếp cận và thể hiện tình yêu với quê hương, đất nước. Và có lẽ, ý nghĩa của ngày Quốc khánh 2/9 đối với Gen Z cũng được lan rộng từ những điều như thế.
Không chỉ là dịp để nghỉ ngơi hay hòa vào không khí của một ngày lễ lớn, đó còn là thời điểm để người trẻ nhìn lại những giá trị mình đang thừa hưởng, hiểu hơn về nơi mình sinh ra và tìm kiếm cách đóng góp của riêng mình.
