Gia đình - nền tảng bền vững của sự phát triển

Đưa công tác gia đình đến gần hơn với người dân

Trong buổi họp xóm Tục Ngã, xã Đông Khê, sau khi triển khai các nội dung của địa phương, cán bộ văn hóa xã dành thời gian tuyên truyền về xây dựng gia đình hạnh phúc, phòng chống bạo lực gia đình và Bộ tiêu chí ứng xử trong gia đình. Những câu chuyện về sự sẻ chia giữa vợ chồng, cách giáo dục con cái hay ứng xử giữa các thế hệ trong gia đình do cán bộ tuyên truyền được nhiều người dân quan tâm trao đổi.

Chị Nông Thị Yến, xóm Tục Ngã cho biết: Trước đây, mải lo phát triển kinh tế gia đình, vợ chồng tôi chưa thực sự dành thời gian cho con cái. Những mâu thuẫn nhỏ trong cuộc sống hằng ngày đôi lúc chưa được giải quyết thấu đáo. Từ khi được tham gia các buổi tuyên truyền ở xóm, tôi nhận ra rằng muốn gia đình hạnh phúc thì các thành viên phải biết lắng nghe, chia sẻ và thấu hiểu nhau.

Chị em phụ nữ xóm Tục Ngã, xã Đông Khê trao đổi, chia sẻ cách giáo dục con cái, ứng xử giữa các thế hệ trong gia đình.

Những buổi sinh hoạt cộng đồng đang trở thành kênh tuyên truyền hiệu quả, góp phần đưa các chủ trương, chính sách về công tác gia đình đến gần hơn với người dân ở cơ sở. Công tác tuyên truyền được xác định là nhiệm vụ trọng tâm nhằm nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và nhân dân về vị trí, vai trò của gia đình. Các hoạt động được tổ chức đa dạng thông qua hội nghị, tọa đàm, diễn đàn, hội thi, sinh hoạt chi bộ, họp xóm, tổ dân phố và trên các phương tiện thông tin đại chúng.

Hằng năm, các hoạt động hưởng ứng Ngày Quốc tế Hạnh phúc 20/3, Ngày Gia đình Việt Nam 28/6, Tháng hành động quốc gia về phòng, chống bạo lực gia đình được tổ chức rộng khắp tại các địa phương. Nội dung tuyên truyền tập trung vào xây dựng gia đình hạnh phúc, bình đẳng giới, giáo dục đạo đức, lối sống trong gia đình, phòng chống bạo lực gia đình, chăm sóc và bảo vệ trẻ em.

Các cơ quan báo chí của tỉnh duy trì nhiều chuyên trang, chuyên mục, phóng sự, tin bài tuyên truyền về công tác gia đình, nêu gương người tốt, việc tốt, những gia đình tiêu biểu trong xây dựng đời sống văn hóa. Qua đó, nhiều giá trị truyền thống tốt đẹp của gia đình Việt Nam tiếp tục được gìn giữ và lan tỏa trong cộng đồng.

Nhờ sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành, phong trào xây dựng gia đình văn hóa ngày càng đi vào chiều sâu. Năm 2021, toàn tỉnh có 109.001 hộ đạt danh hiệu Gia đình văn hóa, chiếm 85% tổng số hộ dân, đến năm 2025 con số này tăng lên 116.548 hộ, đạt 97,3%. Nhiều địa phương đưa việc xây dựng gia đình văn hóa trở thành nội dung quan trọng trong các phong trào thi đua ở cơ sở.

Phát huy vai trò các tổ chức, đoàn thể từ cơ sở

Một trong những điểm nổi bật trong công tác gia đình của tỉnh thời gian qua là sự tham gia tích cực của các tổ chức chính trị - xã hội. Ở mỗi địa phương, công tác gia đình không còn là nhiệm vụ riêng của ngành văn hóa mà trở thành trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị.

Các cấp Hội Liên hiệp Phụ nữ được xem là lực lượng nòng cốt trong tuyên truyền, vận động hội viên và nhân dân xây dựng gia đình hạnh phúc. Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Hoàng Thị Thương cho biết: Giai đoạn 2021 - 2025, các cấp Hội tổ chức 1.753 cuộc tuyên truyền với 91.138 lượt người tham gia; 70 chiến dịch truyền thông, 421 hội nghị tại cơ sở; ra mắt 746 tổ truyền thông cộng đồng; tổ chức nhiều hội thi, hội nghị truyền thông về xóa bỏ định kiến giới, phòng chống bạo lực gia đình... Xây dựng các mô hình như “Gia đình 5 không, 3 sạch”, “Xây dựng gia đình hạnh phúc”, “Ngôi nhà an toàn cho phụ nữ và trẻ em”, nhiều hội viên được trang bị kiến thức về bình đẳng giới, kỹ năng làm cha mẹ, kỹ năng xây dựng gia đình và phòng chống bạo lực gia đình…

Các khu dân cư trên địa bàn tỉnh tích cực thực hiện phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, góp phần xóa bỏ hủ tục, xây dựng nếp sống văn minh.

Ủy ban MTTQ các cấp lồng ghép nội dung xây dựng gia đình văn hóa vào Cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh”. Nhiều khu dân cư đưa các tiêu chí về xây dựng gia đình văn hóa, thực hiện nếp sống văn minh vào hương ước, quy ước cộng đồng. Đến nay, 100% quy ước, hương ước tại xóm, tổ dân phố được sửa đổi, bổ sung theo quy định, góp phần xóa bỏ hủ tục, xây dựng nếp sống văn minh.

Từ những phong trào trên, nhiều mô hình tự quản được hình thành và phát huy hiệu quả. Những mâu thuẫn phát sinh trong gia đình được phát hiện, hòa giải ngay từ cơ sở. Hiện toàn tỉnh duy trì 8 mô hình phòng, chống bạo lực gia đình; 13 nhóm phòng, chống bạo lực gia đình; 332 địa chỉ tin cậy tại cộng đồng và 13 đường dây nóng hỗ trợ người dân; 1.335 tổ hòa giải với 7.722 hòa giải viên hoạt động thường xuyên tại các địa phương. Từ năm 2021 đến nay, các tổ hòa giải thành công 1.799 vụ việc, đạt tỷ lệ trên 66,6%.

Ông Vi Văn Lệ, Trưởng xóm Tục Ngã, xã Đông Khê cho biết: Phần lớn các vụ việc liên quan đến gia đình đều xuất phát từ những mâu thuẫn rất đời thường. Khi tham gia hòa giải, các thành viên tổ hòa giải luôn tìm hiểu rõ nguyên nhân để phân tích, giải thích cho các gia đình. Nếu được lắng nghe, chia sẻ và giải quyết kịp thời, nhiều gia đình vẫn giữ được hạnh phúc.

Xây dựng gia đình hạnh phúc trong bối cảnh mới

Bên cạnh những kết quả tích cực, công tác gia đình ở tỉnh đang đứng trước nhiều thách thức. Sự phát triển của kinh tế thị trường, quá trình hội nhập và tác động mạnh mẽ của công nghệ thông tin làm thay đổi không ít giá trị truyền thống trong gia đình. Áp lực cuộc sống, khoảng cách thế hệ, sự tác động của mạng xã hội khiến nhiều gia đình đối mặt với những vấn đề mới.

Tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống ở một số địa bàn vùng sâu, vùng xa chưa được giải quyết triệt để. Một số vụ việc bạo lực gia đình còn xảy ra. Đáng chú ý, số vụ ly hôn trên địa bàn tỉnh có xu hướng gia tăng qua các năm. Theo thống kê, năm 2021 toàn tỉnh có 632 vụ ly hôn, đến năm 2025 con số này tăng lên 863 vụ.

Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nông Thị Tuyến cho biết: Những kết quả đạt được trong thời gian qua cho thấy nhận thức của các cấp, ngành và người dân về vai trò của gia đình ngày càng được nâng lên. Gia đình luôn giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc hình thành nhân cách con người và xây dựng xã hội. Thời gian tới, ngành văn hóa tiếp tục tham mưu triển khai hiệu quả các chủ trương, chính sách về công tác gia đình; đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục đạo đức, lối sống; nhân rộng các mô hình phòng chống bạo lực gia đình; xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh từ mỗi gia đình.

Xây dựng gia đình hạnh phúc trong giai đoạn hiện nay không chỉ là giữ gìn những giá trị truyền thống mà còn phải giúp các gia đình thích ứng với những thay đổi của xã hội hiện đại. Mỗi thành viên cần nâng cao ý thức trách nhiệm, kỹ năng ứng xử, xây dựng mối quan hệ bình đẳng, yêu thương và tôn trọng lẫn nhau. Những mái ấm bình yên không chỉ là hạnh phúc của mỗi gia đình mà còn là nền tảng xây dựng cộng đồng đoàn kết, xã hội phát triển, giàu đẹp, văn minh.