Gia Lai: Nhiều xã, phường chậm triển khai bê tông hóa giao thông nông thôn

Chương trình bê tông hóa giao thông nông thôn năm 2026 tại Gia Lai triển khai chậm, buộc tỉnh điều chỉnh giảm hơn 41% quy mô kế hoạch. Đáng chú ý, trong 84...

Tiến độ triển khai tại các địa phương chậm

Ngày 20/11, UBND tỉnh Gia Lai tổ chức hội nghị trực tiếp kết hợp trực tuyến đánh giá tình hình triển khai Chương trình bê tông hóa giao thông nông thôn giai đoạn 2026 - 2030 và kế hoạch năm 2026.

UBND tỉnh Gia Lai điều chỉnh kế hoạch bê tông hóa giao thông nông thôn năm 2026, giảm tổng chiều dài thực hiện xuống còn 278,8km.

UBND tỉnh Gia Lai điều chỉnh kế hoạch bê tông hóa giao thông nông thôn năm 2026, giảm tổng chiều dài thực hiện xuống còn 278,8km.

Theo báo cáo của Sở Xây dựng tỉnh Gia Lai, giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh đặt mục tiêu bê tông hóa khoảng 1.787,8km và sửa chữa, mở rộng khoảng 980,44km đường giao thông nông thôn. Tổng kinh phí ngân sách tỉnh dự kiến hỗ trợ chương trình hơn 1.165 tỷ đồng, trong đó hỗ trợ bê tông hóa 857,38 tỷ đồng, sửa chữa, mở rộng 307,79 tỷ đồng.

Chương trình được triển khai theo phương châm Nhà nước và nhân dân cùng làm, ưu tiên kết nối các khu dân cư, vùng sản xuất, góp phần hoàn thiện hạ tầng giao thông và đáp ứng các tiêu chí giao thông trong xây dựng nông thôn mới.

Riêng kế hoạch năm 2026, UBND tỉnh ban đầu phê duyệt tổng chiều dài 475,49km, gồm 339,276km bê tông hóa mới và 136,214km sửa chữa, mở rộng. Tuy nhiên, trước những khó khăn phát sinh, ngày 8/11/2026, UBND tỉnh đã quyết định điều chỉnh, bổ sung kế hoạch, giảm tổng chiều dài xuống còn 278,877km.

Như vậy, khối lượng thực hiện giảm 196,6km, tương đương 41,35% so với kế hoạch ban đầu. Khối lượng xi măng hỗ trợ cũng giảm gần 32.975 tấn, tương đương 43,09%.

Đáng chú ý, tiến độ triển khai tại các địa phương còn chậm. Trong tổng số 84 xã, phường có danh mục công trình thuộc kế hoạch năm 2026, đến ngày 19/11 mới có 2 địa phương hoàn thành lựa chọn, ký hợp đồng cung cấp xi măng; 16 địa phương đang thực hiện thủ tục mua sắm, đấu thầu và 66 địa phương chưa triển khai công tác đấu thầu, lựa chọn đơn vị cung cấp.

Theo ông Lê Anh Tuấn, Phó giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Gia Lai, quá trình thực hiện chương trình đang gặp nhiều khó khăn, vướng mắc liên quan đến nguồn vốn, thủ tục mua sắm, thời gian triển khai và điều kiện tổ chức thi công.

Cụ thể, có 30 địa phương phản ánh khó khăn về nguồn vốn đối ứng do khả năng cân đối ngân sách và huy động đóng góp của người dân còn hạn chế, nhất là tại các xã miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Bên cạnh đó, 29 địa phương gặp vướng mắc khi chuyển từ phương thức hỗ trợ xi măng bằng hiện vật sang hỗ trợ bằng tiền. Việc thay đổi phương thức hỗ trợ kéo theo nhiều thủ tục như lập dự toán, xác định giá gói thầu, lựa chọn nhà cung cấp, giao nhận, thanh toán và quyết toán.

Một khó khăn khác là thời điểm phê duyệt kế hoạch, phân bổ kinh phí rơi vào những tháng giữa và cuối năm. Có 32 địa phương cho biết tiến độ bị ảnh hưởng do thời gian chuẩn bị đầu tư, mua sắm và tổ chức thi công ngắn, trong khi điều kiện thời tiết không thuận lợi, trùng với mùa mưa bão.

Một trong những con đường giao thông nông thôn tại khu vực phía Tây Gia Lai.

Một trong những con đường giao thông nông thôn tại khu vực phía Tây Gia Lai.

Ngoài ra, giá vật liệu xây dựng, chi phí vận chuyển, điều kiện mặt bằng và năng lực tổ chức thực hiện tại một số địa phương cũng ảnh hưởng đến tiến độ chương trình.

Đáng chú ý, mức điều chỉnh giảm kế hoạch giữa hai khu vực phía Đông và phía Tây của tỉnh có sự chênh lệch đáng kể. Đối với công trình bê tông hóa mới, khu vực phía Tây giảm 54,62% chiều dài so với kế hoạch ban đầu, trong khi phía Đông giảm 30,69%. Ở nhóm công trình sửa chữa, mở rộng, mức giảm tương ứng là 61,82% và 32,81%.

Thực trạng này cho thấy những khó khăn trong triển khai chương trình không chỉ xuất phát từ nguồn lực tài chính mà còn liên quan đến năng lực tổ chức thực hiện, sự chủ động của chính quyền cơ sở và khả năng huy động sự tham gia của người dân.

Không trông chờ ngân sách, phát huy vai trò của người dân

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Phó chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Tự Công Hoàng nhấn mạnh, giao thông nông thôn là bộ phận quan trọng trong hệ thống giao thông, có vai trò thiết yếu đối với đời sống, sản xuất và phát triển kinh tế - xã hội ở khu vực nông thôn. Đặc biệt, đối với vùng sâu, vùng xa, nơi người dân còn nhiều khó khăn về điều kiện đi lại và sản xuất, việc đầu tư hạ tầng giao thông càng có ý nghĩa quan trọng.

Theo Phó chủ tịch UBND tỉnh, khi hệ thống đường giao thông được đầu tư đến các khu vực sản xuất, việc vận chuyển hàng hóa, nông sản sẽ thuận lợi hơn, góp phần giảm chi phí, nâng cao giá trị sản phẩm và cải thiện đời sống người dân. Đây cũng là một trong những động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, gia tăng giá trị sản xuất nông nghiệp và đóng góp vào tốc độ tăng trưởng chung của địa phương.

Phó chủ tịch Nguyễn Tự Công Hoàng phát biểu chỉ đạo. (Ảnh: Hoàng Thảo).

Phó chủ tịch Nguyễn Tự Công Hoàng phát biểu chỉ đạo. (Ảnh: Hoàng Thảo).

Tuy nhiên, qua rà soát, lãnh đạo tỉnh nhận định vẫn còn một số địa phương chưa thực sự quyết liệt, chưa chủ động tìm kiếm giải pháp và phát huy tiềm lực trong nhân dân. Việc điều chỉnh giảm đáng kể quy mô, khối lượng công trình tại nhiều địa phương cho thấy cần nhìn nhận lại cách thức tổ chức thực hiện, nhất là trong công tác huy động nguồn lực.

Trong bối cảnh ngân sách còn khó khăn, khả năng cân đối, bố trí vốn cho các dự án chịu nhiều áp lực, Phó chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các địa phương không trông chờ, ỷ lại vào nguồn hỗ trợ của Nhà nước mà phải chủ động kết hợp nhiều nguồn lực để triển khai chương trình.

"Chúng ta không thể đơn thuần lập hồ sơ thiết kế, tính toán dự toán rồi chờ Nhà nước hỗ trợ, phần còn lại huy động được bao nhiêu thì huy động. Nếu có nguồn thì làm, không có nguồn thì không làm. Cách làm như vậy là không ổn", Phó chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tự Công Hoàng nhấn mạnh.

Để tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ, lãnh đạo tỉnh yêu cầu các địa phương rà soát toàn bộ danh mục công trình năm 2026, phân loại rõ những tuyến đường có khả năng hoàn thành trong năm và những công trình chưa thể thực hiện đúng tiến độ.

Đối với các công trình đủ điều kiện nhưng cần thêm thời gian hoàn thiện thủ tục, lựa chọn nhà thầu và tổ chức thi công, địa phương phải có văn bản đề xuất gia hạn thời gian thực hiện, chuyển tiếp nguồn vốn để tiếp tục triển khai trong năm 2027. Những công trình không còn khả năng thực hiện phải báo cáo cụ thể để tỉnh xem xét điều chỉnh, phân bổ nguồn lực phù hợp.

Phó chủ tịch UBND tỉnh cũng giao Sở Xây dựng hướng dẫn các địa phương đơn giản hóa quy trình lập thiết kế, dự toán trên cơ sở thiết kế mẫu đã ban hành; rà soát những khoản chi phí có thể tiết giảm, đồng thời hướng dẫn cán bộ cấp xã chủ động thực hiện các bước chuẩn bị đầu tư, hạn chế thuê tư vấn đối với những công việc có thể tự thực hiện.

Một trong những giải pháp được lãnh đạo tỉnh đặc biệt nhấn mạnh là đa dạng hóa nguồn lực đầu tư. Ngoài ngân sách tỉnh và ngân sách cấp xã, các địa phương cần nghiên cứu lồng ghép nguồn vốn từ các chương trình mục tiêu quốc gia, các nguồn vốn hợp pháp khác; đồng thời vận động người dân, doanh nghiệp và các tổ chức, cá nhân được hưởng lợi từ tuyến đường cùng tham gia đóng góp.

"Giao thông nông thôn này mà không có người dân tham gia thì tôi nghĩ không bao giờ thành được. Vai trò của người dân là chủ thể hết sức quan trọng, bên cạnh đó vai trò của chính quyền địa phương cũng phải rõ nét", Phó chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh.

Đối với các địa bàn miền núi, vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, lãnh đạo tỉnh đề nghị nghiên cứu cơ chế hỗ trợ phù hợp hơn. Trong đó, có thể xem xét phân chia tỷ lệ hỗ trợ căn cứ điều kiện ngân sách và khả năng huy động nguồn lực của từng địa phương, tránh áp dụng một mức hỗ trợ đồng đều trong khi điều kiện thực tế có sự khác biệt lớn.

Bên cạnh yêu cầu về tiến độ và nguồn vốn, công tác quản lý chất lượng công trình cũng được lãnh đạo tỉnh lưu ý. Qua kiểm tra thực tế, một số công trình còn thiếu cán bộ kỹ thuật, giám sát thi công; mặt đường chưa bảo đảm độ bằng phẳng, độ dốc và các yêu cầu kỹ thuật, tiềm ẩn nguy cơ nứt, hư hỏng sau khi đưa vào sử dụng.

Do đó, Phó chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các địa phương tăng cường kiểm tra, giám sát, nghiệm thu, bảo đảm chất lượng và tuổi thọ công trình; không chạy theo khối lượng mà xem nhẹ yêu cầu kỹ thuật.

Việc đẩy nhanh tiến độ chương trình bê tông hóa giao thông nông thôn không chỉ là yêu cầu hoàn thành kế hoạch đầu tư công mà còn gắn trực tiếp với mục tiêu hoàn thiện hạ tầng, nâng cao chất lượng đời sống và tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội tại các địa bàn nông thôn của tỉnh Gia Lai.

Thu Loan

Nguồn Xây Dựng: https://baoxaydung.vn/gia-lai-nhieu-xa-phuong-cham-trien-khai-be-tong-hoa-giao-thong-nong-thon-192261120171343211.htm