Giải mã bí ẩn về những xác ướp trẻ em Inca tìm thấy trên dãy Andes

Năm 1999, các nhà khảo cổ học đã phát hiện xác ướp của 3 đứa trẻ Inca trên đỉnh núi lửa Llullaillaco, Argentina, gần biên giới với Chile. Những đứa trẻ này được ướp xác tự nhiên, bao gồm: "Llullaillaco Maiden" 15 tuổi, một bé gái khoảng 6 tuổi và một bé trai khoảng 7 tuổi.

Ba xác ướp trên đã được nhiều chuyên gia, nhà khoa học nghiên cứu trong những năm qua. Theo đó, họ xác định những đứa trẻ này trước khi chết đã được cho ăn những loại thức ăn ngon, uống rượu ngô và nhai lá coca. Trong số này, thói quen nhai lá của người Inca là để chống lại thời tiết lạnh giá vào mùa Đông khi ở trên đỉnh núi.

Một phân tích carbon phóng xạ được thực hiện vào năm 2007 trên các mẫu tóc từ 3 xác ướp cho thấy, những đứa trẻ này qua đời vào khoảng năm 1430 - 1520. Để thu hẹp phạm vi thời gian này và liên kết nó với các sự kiện chính trị và khí hậu đã biết, một nhóm các nhà nghiên cứu quốc tế đã sử dụng phương pháp carbon phóng xạ để xác định niên đại của các di vật thực vật được tìm thấy trong khu chôn cất. Họ đã công bố kết quả nghiên cứu vào ngày 5/6 trên tạp chí Archaeometry.

Xác ướp của 3 đứa trẻ Inca được tìm thấy trên đỉnh núi lửa Llullaillaco. Ảnh: Getty Images.

Theo nhóm nghiên cứu, "Llullaillaco Maiden" (còn gọi là La Doncella) có thể là "nhân vật chính" trong lễ hiến tế của người Inca. Hai đứa trẻ 6 - 7 tuổi được hiến tế cùng trinh nữ La Doncella có thể đóng vai trò là người hầu.

Trong số các hiện vật của tìm thấy gần thiếu nữ La Doncella có ngô (Zea mays), sắn (Manihot esculenta) và lá coca (Erythroxylum coca), các chuyên gia đã xác định niên đại của chúng bằng phương pháp carbon phóng xạ để xác định thời điểm qua đời chính xác của cô và 2 đứa trẻ khác.

Nhờ kiểm tra các dấu vết thực vật, nhóm nghiên cứu đã giúp thu hẹp khoảng thời gian tử vong của 3 đứa trẻ từ khoảng năm 1462 - 1507 xuống khoảng thời gian có khả năng nhất là khoảng năm 1499. Đây là giai đoạn trị vì của Huayna Capac - một trong những hoàng đế Inca cuối cùng trong lịch sử.

Đế chế Inca đạt đến đỉnh cao nhất dưới thời vua Huayna Capac (trị vì từ năm 1493 - 1525). Ông hoàng này qua đời vì bệnh đậu mùa. Từ kinh đô Cuzco ở miền nam Peru, cha của hoàng đế Huayna Capac là Tupac Inca đã mở rộng lãnh thổ Inca về phía Nam đến Chile. Trong khi đó, Huayna Capac mở rộng đế chế về phía Bắc đến vùng đất ngày nay là Ecuador và Colombia. Vào năm 1499, khu vực xung quanh Llullaillaco mới được sáp nhập vào Đế chế Inca cách đây không lâu.

"Xét trong bối cảnh này, lễ hiến tế tại đỉnh núi lửa Llullaillaco có thể được thực hiện như một phần của hoạt động được giới cai trị tổ chức nhằm củng cố sự hiện diện của người Inca trong khu vực về mặt nghi lễ hoặc để kỷ niệm một sự kiện chính trị quan trọng", nhóm nghiên cứu cho hay. Điều này có nghĩa việc hiến tế 3 đứa trẻ ở Llullaillaco có lẽ là một phần trong nỗ lực của hoàng đế Huayna Capac nhằm duy trì sự gắn kết văn hóa rộng lớn và đa dạng trong đế chế Inca.

Các biên niên sử thời thuộc địa có đề cập đến việc Huayna Capac đã có chuyến hành trình đến vùng đất phía Nam của đế chế Inca, bao gồm cả vùng Tây Bắc của Argentina ngày nay. Ông hoàng này đã dâng nhiều lễ vật cho các vị thần, bao gồm tổ chức các lễ hiến tế trẻ em.

Theo các nhà nghiên cứu, tập tục hiến tế trẻ em của người Inca vào đầu thế kỷ 16 có thể nhằm khẳng định lại quyền lực của đế chế này hoặc duy trì trật tự xã hội trong thời kỳ được cho là bất ổn ngay trước khi người châu Âu đặt chân đến.

Mời độc giả xem video: 24 phút trải nghiệm cận tử khiến cô gái thay đổi hoàn toàn suy nghĩ về cái chết.