Giải pháp xử lý video ngắn AI nhảm nhí: Kết hợp biện pháp chặn lọc và lan tỏa điều tích cực

Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) tạo sinh đang kéo theo tình trạng tràn ngập các nội dung video ngắn có tính chất nhảm nhí, gây nghiện và tác động tiêu cực đến tâm lý người xem trên các nền tảng số. Đứng trước thực trạng này, cơ quan quản lý nhà nước xác định việc làm sạch môi trường mạng đòi hỏi chiến lược kép: vừa tăng cường công cụ kỹ thuật để ngăn chặn, vừa chủ động xây dựng và lan tỏa hệ sinh thái thông tin lành mạnh.

Chiến lược 'xây' và 'chống' trên môi trường trực tuyến

Theo ông Lê Quang Tự Do, Cục trưởng Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử (Bộ VHTT&DL), không gian mạng luôn tồn tại song song hai mảng màu tối và sáng, bao gồm cả nội dung bổ ích lẫn các thông tin độc hại. Do đó, cơ quan quản lý phải triển khai đồng thời hai nhiệm vụ cốt lõi là "xây" và "chống" nhằm bảo vệ người dùng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Ở khía cạnh "chống", các cơ quan chức năng áp dụng các giải pháp quản lý kỹ thuật, tiến hành rà quét, ngăn chặn và yêu cầu gỡ bỏ những nội dung độc hại, vi phạm chuẩn mực. Song song đó, nhiệm vụ "xây" được ví như việc "trồng hoa trên không gian mạng". Định hướng này tập trung thúc đẩy người dùng cùng lan tỏa các câu chuyện ý nghĩa, hành động nhân văn và nội dung tích cực để từng bước đẩy lùi các luồng thông tin tiêu cực.

Ông Lê Quang Tự Do, Cục trưởng Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử cho biết, Cục đưa ra các biện pháp quản lý để “chống” bằng cách làm sao ngăn chặn, gỡ bỏ… để có thể hạn chế những tiêu cực đối với người dùng trên không gian mạng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Siết chặt quản lý phim ngắn theo Luật Điện ảnh

Bên cạnh các biện pháp tuyên truyền, việc thực thi quy định pháp luật đối với hoạt động phát hành nội dung trực tuyến đang được đẩy mạnh. Cục Điện ảnh (Bộ VHTT&DL) đã gửi văn bản đến các doanh nghiệp, đơn vị phổ biến phim, các nền tảng truyền thông số, nền tảng trung gian và kho ứng dụng tại Việt Nam về việc chấp hành nghiêm túc quy định phổ biến phim trên không gian mạng.

Qua công tác thanh kiểm tra, cơ quan chức năng phát hiện nhiều tổ chức, cá nhân phổ biến phim và phim ngắn nhưng chưa đáp ứng hoặc thực hiện chưa đầy đủ các điều kiện, thủ tục theo quy định. Cụ thể, các sai phạm tập trung vào việc không đảm bảo tư cách chủ thể được phép phổ biến, thiếu quy trình phân loại và hiển thị mức phân loại phim, cũng như không thông báo danh sách phim lên hệ thống trước khi công chiếu.

Thách thức xác định vi phạm và bài toán thương mại hóa

Dù các cơ quan quản lý đã đưa ra nhiều cảnh báo và văn bản hướng dẫn, các dạng phim ngắn nhảm nhí do AI sản xuất vẫn tiếp tục xuất hiện dày đặc. Tại Họp báo thường kỳ Quý 3/2025 của Bộ VHTT&DL, ông Lê Quang Tự Do cho biết các nội dung phim ngắn trên mạng xã hội hiện được xem xét, xử lý theo Nghị định 147. Tuy nhiên, rào cản kỹ thuật và pháp lý lớn nhất hiện nay là việc xác định ranh giới cụ thể thế nào là vi phạm pháp luật đối với thể loại video này.

Đáng chú ý, các phim ngắn AI nhảm nhí thường được cài cắm tinh vi các liên kết tiếp thị cho nhãn hàng hoặc dẫn đường dẫn về các sàn thương mại điện tử lớn. Mô hình kiếm tiền dựa trên lượt xem giật gân này là động lực khiến nội dung rác tiếp tục sinh sôi. Do đó, nhiều chuyên gia nhận định bên cạnh việc xử phạt kỹ thuật trên nền tảng số, cơ quan quản lý cần xem xét các biện pháp can thiệp nhắm vào chuỗi cung ứng doanh thu, bao gồm trách nhiệm liên đới của các nhãn hàng và sàn thương mại điện tử trực tiếp hưởng lợi từ những nội dung này.