Giải phóng mặt bằng là khâu quyết định

Tháo gỡ nhiều điểm nghẽn

Hà Nội đang tích cực đôn đốc và đẩy nhanh tiến độ các dự án giao thông trọng điểm như 7 cầu vượt sông Hồng (Tứ Liên, Ngọc Hồi, Trần Hưng Đạo, Thượng Cát, Vân Phúc, Hồng Hà, Mễ Sở) và các đoạn Vành đai 2.5 theo lệnh khẩn cấp, nhằm giải quyết ùn tắc, tăng kết nối và tạo động lực phát triển đô thị, với mục tiêu khởi công và hoàn thiện các thủ tục để sớm triển khai xây dựng trong năm 2026. TP đang tập trung giải quyết vướng mắc về GPMB, đồng thời rà soát các chỉ đạo để bảo đảm các dự án này hoàn thành đúng tiến độ, góp phần xây dựng Thủ đô văn minh, hiện đại.

Hà Nội xác định GPMB là khâu then chốt, có ý nghĩa quyết định đối với tiến độ và hiệu quả đầu tư phát triển hạ tầng giao thông Thủ đô, công tác GPMB đã được triển khai đồng bộ đối với nhiều công trình giao thông trọng điểm, gồm 7 dự án cầu vượt sông Hồng và các tuyến đường vành đai, quốc lộ huyết mạch như Vành đai 1, Vành đai 2.5, Quốc lộ 6, Quốc lộ 1A, Quốc lộ 21.

Mặc dù khối lượng công việc lớn, phạm vi ảnh hưởng rộng và điều kiện triển khai phức tạp, song với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, sự phối hợp chặt chẽ của các sở, ban, ngành, các xã, phường công tác GPMB đã đạt nhiều kết quả quan trọng, tháo gỡ từng bước các điểm nghẽn kéo dài, góp phần giải quyết căn cơ tình trạng ùn tắc, chia cắt không gian đô thị, tạo nền tảng thúc đẩy tiến độ đầu tư xây dựng và hoàn thiện hạ tầng giao thông khung của TP, có ý nghĩa lâu dài trong công tác chỉnh trang đô thị và nâng cao chất lượng sống của Nhân dân.

Theo thông tin từ UBND TP Hà Nội, đối với 7 cầu vượt sông Hồng, hiện đã hoàn thành GPMB 2/7 cầu (cầu Hồng Hà, cầu Mễ Sở). Đối với 5 cầu còn lại, công tác GPMB đang được triển khai đồng bộ trên địa bàn nhiều phường, xã với khối lượng lớn, liên quan đến đất ở, đất nông nghiệp, đất công, đất tôn giáo và đất quốc phòng. Các địa phương đã xây dựng kế hoạch, lộ trình cụ thể, cam kết tiến độ hoàn thành GPMB theo từng mốc thời gian, cơ bản bảo đảm yêu cầu chung của TP.

Đối với các dự án đường giao thông, TP đã hoàn thành GPMB đối với tuyến Vành đai 1 (đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục) và Vành đai 4 - Vùng Thủ đô.

Thi công dự án cầu Mễ Sở, Hà Nội. Ảnh: Phạm Hùng

Các tuyến Vành đai 2,5, Quốc lộ 6, Quốc lộ 1A, Quốc lộ 21 đang được triển khai GPMB với quy mô lớn, phạm vi rộng, liên quan đến nhiều địa bàn và số lượng lớn hộ dân, đặc biệt là công tác di chuyển mồ mả theo phong tục, tập quán. UBND các phường, xã đã chủ động tổ chức họp dân, công khai dự án, kiểm đếm, lập phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và phối hợp với các sở, ngành liên quan để xử lý các vấn đề phát sinh, phấn đấu hoàn thành GPMB theo đúng cam kết.

Về vấn đề này, chuyên gia giao thông, thạc sĩ Vũ Hoàng Chung cho biết: “Có thể thấy rõ rằng, thời gian qua Hà Nội đang đi đúng hướng khi xác định khâu GPMB là yếu tố then chốt để thực hiện các dự án giao thông. Hầu hết các nhà thầu đều có năng lực tốt, trình độ kỹ thuật cao, khi có đủ mặt bằng, các dự án lớn sẽ thành hình nhanh chóng”.

Cũng theo chuyên gia này, các cơ chế, chính sách về công tác GPMB hiện nay đã dần phù hợp hơn, tạo điều kiện cho người dân trong diện GPMB về mọi mặt; đặc biệt là về công tác tạm cư, tái định cư đã bảo đảm hạ tầng tốt hơn phục vụ Nhân dân khiến việc GPMB thuận lợi hơn rất nhiều.

Không để khởi công xong để đấy

Việc hoàn thành công tác GPMB theo kế hoạch là rất quan trọng, sẽ góp phần giảm ùn tắc giao thông, chỉnh trang đô thị, trật tự đô thị. Đặc biệt, các công trình, dự án sau khi hoàn thành GPMB cũng giúp các DN yên tâm đầu tư; người dân trong khu vực cũng có điều kiện để phát triển. Từ công tác GPMB theo đúng theo kế hoạch đề ra sẽ không còn tình trạng khởi công ồ ạt, thi công cầm chừng.

Đơn cử, tại dự án cầu Hồng Hà, đây là một trong 7 cây cầu vượt sông Hồng được TP khởi công trong năm 2025. Hiện tại, dự án đã hoàn thành 100% công tác GPMB. Gần 4 tháng sau ngày khởi động, đến nay, nhà đầu tư đang đồng loạt triển khai 15 mũi thi công, làm việc 3 ca 4 kíp, tiến hành khoan cọc nhồi trên toàn công trường. Tất cả đang đặt quyết tâm hoàn thành dự án trong năm 2027.

Ông Trần Đăng Khoa - Kỹ sư hiện trường, Công ty CP Đường cao tốc Vành đi 4 chia sẻ: “Dự án cầu Hồng Hà được chúng tôi bắt đầu triển khai từ 31/10/2025. Hiện tại trên công trường đang đồng loạt thi công hạng mục cọc khoan nhồi với 15 mũi với hơn 300 công nhân, 100 cán bộ kỹ sư, cùng với 150 phương tiện thi công”.

Ông Trần Đăng Khoa thông tin thêm, trong những ngày cuối năm 2025, địa phương đã tiến hành công tác giải phóng toàn bộ mặt bằng của dự án. DN cùng chính quyền địa phương cũng đang tiến hành chuẩn bị các thủ tục tiếp nhận. Ngay sau khi tiếp nhận toàn bộ mặt bằng, đơn vị sẽ tiến hành bổ sung máy móc, nhân lực, phủ kín dự án, đưa cầu Hồng Hà hoàn thành trong năm 2027. Dự án sớm đưa vào khai thác, không chỉ người dân được hưởng lợi, mà còn mở rộng không gian đô thị, tạo đà Thủ đô phát triển bền vững.

Chuyên gia xã hội học, TS Nguyễn Văn Dương cho rằng, thực tiễn triển khai cho thấy, tại những địa bàn mà cấp ủy, chính quyền trực tiếp chỉ đạo, thường xuyên bám sát cơ sở, kịp thời tháo gỡ khó khăn vướng mắc thì công tác GPMB đạt tiến độ tốt, tạo được sự đồng thuận cao trong Nhân dân.

“Việc gắn trách nhiệm người đứng đầu với kết quả thực hiện công tác GPMB là tiêu chí quan trọng trong đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của tập thể, cá nhân đã tạo ra chuyển biến rõ nét về kỷ luật, kỷ cương hành chính, nâng cao tinh thần trách nhiệm và quyết tâm trong tổ chức thực hiện” - TS Nguyễn Văn Dương chia sẻ.

Phạm Công