Giám đốc Làng trẻ em SOS Việt Nam bác tin đồn bàn giao để hiến ghép tạng trẻ em

Trước những thông tin lan truyền trên mạng xã hội cho rằng việc chuyển giao các Làng trẻ em SOS có liên quan đến hoạt động hiến, ghép tạng ở trẻ dưới 18 tuổi, bà Lê Minh Giang, Giám đốc Quốc gia Văn phòng Làng trẻ em SOS Việt Nam, khẳng định đây là thông tin hoàn toàn sai sự thật, xuyên tạc bản chất vấn đề.

Theo bà Giang, trong toàn bộ hồ sơ, bản ghi nhớ và văn bản liên quan đến quá trình bàn giao không có bất kỳ nội dung nào đề cập đến việc hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người.

Bà cũng cho biết có sự nhầm lẫn giữa hai nội dung quản lý khác nhau. Từ ngày 1/3/2025, thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy Chính phủ, chức năng quản lý nhà nước về bảo trợ xã hội và trẻ em được chuyển từ Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội sang Bộ Y tế. Vì vậy, Văn phòng Làng trẻ em SOS Việt Nam được bàn giao về Bộ Y tế quản lý.

Trong khi đó, 8 trong tổng số 17 Làng trẻ em SOS cùng các cơ sở giáo dục thuộc hệ thống được bàn giao nguyên trạng về địa phương quản lý toàn diện theo Quyết định số 735 ngày 24/4/2026 của Thủ tướng.

"Việc gán ghép hai nội dung không liên quan với nhau là suy diễn, không có căn cứ", bà Giang nói.

Theo lãnh đạo SOS Việt Nam, những thông tin sai lệch đã gây hoang mang cho các gia đình có con em đang được chăm sóc tại các Làng, ảnh hưởng đến tâm lý của trẻ, các bà mẹ, bà dì, cán bộ nhân viên và những nhà hảo tâm đồng hành với hệ thống nhiều năm qua. Ảnh: Nhân vật cung cấp

SOS Quốc tế cắt giảm viện trợ, đề nghị bàn giao 8 Làng

Việc bàn giao các Làng trẻ em SOS xuất phát từ đề nghị của tổ chức Làng trẻ em SOS Quốc tế, trong bối cảnh nguồn viện trợ dành cho Việt Nam giảm dần.

Hệ thống Làng trẻ em SOS tại Việt Nam được hình thành từ Hiệp định hợp tác ký ngày 22/12/1987 giữa Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội với Làng trẻ em SOS Quốc tế. Gần 40 năm qua, tổ chức này viện trợ không hoàn lại kinh phí xây dựng các Làng, cơ sở giáo dục, đồng thời hỗ trợ vận hành, nuôi dưỡng, chăm sóc và giáo dục trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt.

Từ năm 2023, SOS Quốc tế bắt đầu điều chỉnh, cắt giảm nguồn kinh phí hỗ trợ Việt Nam để ưu tiên những khu vực có nhu cầu cấp thiết hơn, nhất là nơi chịu ảnh hưởng của chiến tranh, xung đột, đói nghèo và khủng hoảng nhân đạo. Đến nay, nguồn hỗ trợ từ tổ chức này chỉ còn chiếm khoảng 30% tổng kinh phí hoạt động thường xuyên của SOS Việt Nam.

Ngày 19/9/2024, SOS Quốc tế gửi công thư đến Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, đề nghị bàn giao 8 trong 17 Làng trẻ em SOS về địa phương quản lý toàn diện.

Sau khi chức năng quản lý nhà nước về bảo trợ xã hội, trẻ em được chuyển sang Bộ Y tế, ngày 14/5/2025, SOS Quốc tế tiếp tục gửi công thư đến Bộ này, đề xuất bàn giao 8 Làng cùng toàn bộ cơ sở giáo dục thuộc hệ thống về địa phương. Ảnh: Fanpage SOS Việt Nam

Tháng 8/2025, Bộ Y tế thống nhất chủ trương, xây dựng phương án và lộ trình thực hiện. Tháng 3/2026, Bộ Y tế và SOS Quốc tế ký bản ghi nhớ về việc bàn giao 8 Làng và 25 cơ sở giáo dục. Ngày 30/3/2026, Bộ Y tế trình Thủ tướng phương án sắp xếp.

Ngày 24/4/2026, Thủ tướng ban hành Quyết định 735/QĐ-TTg, phê duyệt phương án sắp xếp, tổ chức lại hệ thống Làng trẻ em SOS Việt Nam. Theo đó, 8 Làng và toàn bộ cơ sở giáo dục được bàn giao nguyên trạng về địa phương quản lý toàn diện, thời hạn hoàn thành trước ngày 30/6/2026.

Như vậy, quá trình này được triển khai trong gần hai năm, bắt nguồn từ đề xuất của SOS Quốc tế, qua nhiều bước trao đổi, thống nhất và được cấp có thẩm quyền phê duyệt, không phải quyết định đột ngột như những thông tin suy diễn trên mạng xã hội.

Mô hình gia đình SOS tiếp tục được duy trì sau bàn giao

Về cuộc sống của trẻ sau khi chuyển giao, bà Lê Minh Giang cho biết nguyên tắc xuyên suốt là duy trì liên tục, ổn định hoạt động chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục.

Đến nay, 5 địa phương gồm Khánh Hòa, Nghệ An, TP Huế, Quảng Trị và Gia Lai đã hoàn thành việc tổ chức, sắp xếp. Ba địa phương còn lại là Hà Nội, Phú Thọ và Hưng Yên đang hoàn thiện phương án, chủ yếu theo hướng sáp nhập Làng SOS vào cơ sở trợ giúp xã hội công lập hiện có hoặc thành lập cơ sở mới trên cơ sở tiếp nhận Làng.

Mô hình chăm sóc thay thế theo hình thức "nhà gia đình SOS", trong đó trẻ được các bà mẹ, bà dì chăm sóc, nuôi dưỡng như trong một gia đình, vẫn được các địa phương duy trì. Kinh phí hoạt động, bao gồm hỗ trợ trẻ em, thanh niên SOS, các bà mẹ, bà dì và cán bộ nhân viên, được bảo đảm. Ảnh: Fanpage SOS Việt Nam

Trong giai đoạn chuyển tiếp, theo đề nghị của các địa phương, Văn phòng Làng trẻ em SOS Việt Nam tiếp tục hỗ trợ kinh phí hoạt động cho 7 trong 8 Làng đã bàn giao, đến khi hoàn thành việc tổ chức lại. Riêng Làng trẻ em SOS Nha Trang đã hoàn tất sắp xếp và không đề nghị hỗ trợ. Nguồn kinh phí được lấy từ phần kết dư huy động nguồn lực trong nước.

Đối với 9 Làng còn lại và Văn phòng Làng trẻ em SOS Việt Nam, Bộ Y tế đang phối hợp với SOS Quốc tế, các bộ, ngành và địa phương để thống nhất phương án, lộ trình sắp xếp. Việc này phải phù hợp quy định pháp luật, điều kiện thực tế và khả năng vận động tài trợ, đồng thời bảo đảm quyền lợi của trẻ em có hoàn cảnh khó khăn.

Bà Giang nhấn mạnh việc thay đổi mô hình quản lý không làm thay đổi mục tiêu chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục và bảo vệ trẻ em. Quyền, lợi ích hợp pháp của các em phải được đặt lên hàng đầu; môi trường chăm sóc cần an toàn, ổn định và không bị gián đoạn bởi quá trình chuyển đổi.

Lãnh đạo SOS Việt Nam mong người dân theo dõi thông tin từ Bộ Y tế, Văn phòng Làng trẻ em SOS Việt Nam và chính quyền địa phương, không chia sẻ những nội dung chưa được kiểm chứng, tránh gây tổn thương cho trẻ đang được chăm sóc tại các Làng.